Ukraińskie Stowarzyszenie Energetyki Odnawialnej alarmuje na temat instalacji OZE w obliczu wojny na Ukrainie. Tamtejsza branża osiągnęła w ostatnich latach znaczące wynik. Na początku 2022 roku moc zainstalowana w OZE wyniosła 9,5 GW, a inwestycje w przemysł – ponad 12 mld dolarów. Według szacunków połowa tych instalacji jest zagrożona zniszczeniem.

Jedną z taktyk wojennych Federacji Rosyjskiej jest niszczenie infrastruktury energetycznej na Ukrainie. Okupanci przejęli już elektrownie atomowe w Czarnobylu i Zaporożu, ostrzeliwali i prowadzili naloty na elektrownie cieplne i elektrociepłownie, zniszczyli część linii energetycznych, gazociągów, magazynów paliw i smarów. Szkody całkowite i lub częściowe mogą dotknąć także instalacje OZE.

W regionach, w których obecnie toczą się działania wojenne, zlokalizowanych jest 47 proc. mocy zainstalowanej w elektrowniach OZE (według danych na 1 stycznia 2022 roku). Ponadto wiele stacji OZE znajduje się na obszarach przylegających do terenów, na których toczą się aktywne działania wojenne.

Jak czytamy w komunikacie organizacji, zdecydowana większość farm wiatrowych na Ukrainie powstaje w południowych regionach kraju o największym potencjale wiatrowym – Zaporożu, Chersoniu, Mikołajowie, Odessie. 89 proc. mocy zainstalowanej w farmach wiatrowych jest zainstalowana na obszarach, na których obecnie toczą się działania wojenne, kolejne 9 proc. znajduje się w bliskim sąsiedztwie tych regionów. Ponad połowa farm wiatrowych już została zamknięta.

37 proc. elektrowni fotowoltaicznych na lądzie, 35 proc. dachowych instalacji PV i prawie połowa (48 proc.) elektrowni biomasowych znajduje się również na obszarach działań wojennych, odpowiednio 34 proc., 19 proc. i 42 proc. - na terenach sąsiednich z dużym prawdopodobieństwem wkroczenia Rosjan.

Nieco lepiej sytuacja wygląda z biogazowniami i małymi elektrowniami wodnymi – na terenach działań wojennych znajduje się 29 proc. biogazowni oraz 16 proc. małych instalacji wodnych.

Według Ukraińskiego Stowarzyszenia Energii Odnawialnej, koszt inwestycji kapitałowych w OZE Ukrainie wyniósł ponad 12 miliardów dolarów. Na obszarach działań militarnych obecnie znajdują się aktywa OZE o wartości 5,6 miliarda dolarów.

Część stacji OZE przestała już pracować. Odnotowano przypadki niszczenia turbin wiatrowych, paneli fotowoltaicznych, wyposażenia elektrycznego stacji, linii energetycznych, podstacji. Ponadto rosyjscy okupanci kradną sprzęt z farm OZE.

Zbrojny atak na pokojowy kraj to zbrodnia wojenna – podkreśla stowarzyszenie. Biorąc pod uwagę koszt inwestycji kapitałowych, koszt przywrócenia mocy wytwórczych, linii energetycznych, sprzętu, odszkodowania dla pracowników sektora OZE, ukraińska branża będzie domagać się odszkodowania od rosyjskich najeźdźców w sądach międzynarodowych – czytamy w komunikacie.

- Szkody wyrządzone przez rosyjskich okupantów przedsiębiorstwom ukraińskim i międzynarodowym muszą zostać zrekompensowane w drodze międzynarodowego sporu sądowego – podkreśla USEO.