Daje lepsze efekty w przypadku suszy, w normalnych warunkach plony są bardziej obfite. Nawóz z chityną ma właściwości biostymulujące, ogranicza szkodniki korzeniowe (presja nicieni), rozkłada się za sprawą drobnoustrojów glebowych i idealnie nadaje się do ekologicznych upraw. „To już nie jest teoria, wykorzystanie owadziego frassu jest badane naukowo, wyniki są obiecujące” – mówi dr Sylwia Kaczmarek, Koordynator Projektów Badawczo-Rozwojowych w HiProMine.
Frass to nawóz owadzi, składa się z obornika larw owadów, pozostałości paszy oraz chityny znajdującej się w pancerzykach muchy Hermetia illucens (Black Soldier Fly). Najnowsze badania potwierdzają założenia naukowców: nawóz owadzi to przyszłość ekologicznego rolnictwa. Jego stosowanie daje lepsze efekty niż inne nawozy organiczne, lepiej się też sprawdza w trudnych warunkach, takich jak susza.
- Obecnie wiele się mówi o dewastacji gruntów rolnych oraz niedostatku wody, z tymi problemami borykają się zarówno małe, jak i duże gospodarstwa rolne – podkreśla Sylwia Kaczmarek. – Stosowanie nawozów mineralnych, powstających w dużych zakładach chemicznych, nie jest dzisiaj rozwiązaniem, które jest dobrą odpowiedzią na zmiany klimatyczne i potrzebę szeroko pojętej ochrony środowiska – tłumaczy.
Odpady z produkcji zwierzęcej wykorzystywane są w rolnictwie od wieków, współcześnie w gospodarstwach pojawiają się też takie rozwiązania jak komposty, itp. W dobie coraz większego zapotrzebowana na żywność, a przy tym produkty dobrej jakości, poszukiwane są rozwiązania nie tylko ekologiczne, ale także wydajne i posiadające wyjątkowe cechy.
- Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu od wielu miesięcy prowadził badania realizowane na zlecenie HiProMine związane z oceną oddziaływania nawozu organicznego na bazie odchodów H. illucens na wybrane rośliny uprawne – informuje Sylwia Kaczmarek. Badania prowadzone były w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020. Pierwsze wyniki badań prowadzonych na Uniwersytecie są bardzo obiecujące. Nie ma wątpliwości, że istnieje możliwość zastosowania frassu w uprawie jęczmienia ozimego, życicy trwałej, sałaty czy bazylii. Badania były prowadzone pod kątem wspomnianych roślin, jednak z pewnością owadzi nawóz sprawdzi się w przypadku wielu innych upraw – dodaje.
Nawóz owadzi testowano również z powodzeniem w ramach programu Test Farms (EIT Food), który pomaga innowacyjnym pomysłom agrotechnicznym w walidacji i testowaniu swoich produktów i usług oraz wspiera transformację technologiczną w europejskim rolnictwie.
Najnowsze badania potwierdzają przypuszczenia naukowców, którzy porównywali skuteczność nawozu owadziego oraz innych nawozów organicznych pochodzenia zwierzęcego. Nawóz owadzi dawał lepsze efekty w przypadku suszy, plony są bardziej obfite.
Co niezwykle ważne, nawóz z chityną ma właściwości biostymulujące, ogranicza szkodniki korzeniowe, dobrze rozkłada się za sprawą drobnoustrojów glebowych.
- Testowany nawóz owadzi poprawiał plon świeżej masy i stan fizjologiczny roślin, zarówno przy optymalnym nawadnianiu, jak i w stresie suszy. W rezultacie stosowanie frassu jest znakomitą strategią zwiększania produkcji i ograniczania wpływu stresu suszy na produkcję upraw – ocenia Sylwia Kaczmarek.
Wykorzystanie frassu w produkcji rolnej wydaje się być bardzo obiecującą prognozą związaną z tworzeniem przyjaznych dla środowiska nawozów. Może doprowadzić do odkrywania innych bionawozów dla zrównoważonego rolnictwa.
– Nie można tu zapomnieć o czynniku ekonomicznym, wysokiej jakości bionawóz, jakim jest frass, może się przełożyć na bardziej dochodowe uprawy – mówi Sylwia Kaczmarek.
W Polsce funkcjonuje jeden zakład hodowli Hermetia illucens, w podpoznańskim Robakowie. Spółka zajmuje się badaniami i produkcją białka owadziego jako paszy do karm dla zwierząt domowych. Hodowla jest całkowicie bezodpadowa, ponieważ owadzi frass może być z powodzeniem wykorzystywany jako nawóz organiczny w rolnictwie ekologicznym. Sama w sobie chityna jest drugim, po celulozie, najpowszechniej występującym polisacharydem na świecie. Posiada wysoką skuteczność wobec chorób grzybowych, całkowitą biodegradowalność bez skutków ubocznych dla gleby. Stosowanie nawozów z chityną pozwala na ograniczenie stosowanych środków ochrony roślin.
– Z pewnością nasze badania będą kontynuowane, dążymy do tego, by stworzyć doskonały nawóz ekologiczny – zapowiada Sylwia Kaczmarek.
Nawóz owadzi może występować w dwóch frakcjach: jako sypki oraz w postaci pelletu. Ta druga postać cechuje się wolniejszym uwalnianiem do gleby, stając się idealnym rozwiązaniem dla roślin wieloletnich, nawet upraw kwiatowych.
Energetyka, OZE
wizytówki: 153
Gospodarka odpadami, Recykling
wizytówki: 109
Ekologia, Ochrona środowiska
wizytówki: 69
E-transport, E-logistyka, E-mobilność
wizytówki: 15
EkoDom, EkoBudownictwo
wizytówki: 36
EkoRolnictwo, BioŻywność
wizytówki: 10
Prawo, Administracja, Konsulting
wizytówki: 7
9
Wodór blisko morza. Orlen otwiera stację H2 w Gdyni
EDF power solutions uruchomiło największy magazyn energii w Polsce
Krajowa produkcja biometanu może być korzystniejsza dla polskiej gospodarki niż import tańszego gazu ziemnego
W Europie jest coraz goręcej. Nowy raport nie pozostawia wątpliwości
Fotowoltaika jest najbardziej opłacalna z magazynem energii lub pompą ciepła [EKSPERT]
Jest nowa deregulacja w energetyce. Ucieszą się konsumenci i ciepłownictwo
Chińskie samochody elektryczne podbijają świat. Pierwsza fabryka w UE i eksport do Kanady
5 czerwca – Światowy Dzień Środowiska: zielona rewolucja w produkcji leków. Polskie badania mogą ograniczyć toksyczne odpady
00:03:07
Potrzebne są inwestycje w system gospodarowania odpadami. Spór o zasady
R.Power pozyskuje największe w Polsce finansowanie project finance dla projektu magazynowania energii BESS Jedwabno
7
Tak powstaje farma wiatrowa Annopol [GALERIA]
MF: kaucja z butelek może zostać objęta podatkiem dochodowym
Europa traci pozycję lidera. Branża tworzyw sztucznych apeluje o wsparcie inwestycji i recyklingu
Automatyka obniży rachunki? Ogrzewanie nawet o 30%
Fale upałów w Europie wcale nie sprzyjają OZE. Generują problemy techniczne i ekonomiczne
Plastik z recyklingu może być groźny dla zdrowia. Lepiej postawić na biotworzywa
Stoen Operator podpisał nową umowę na dotację wspierającą rozwój infrastruktury elektromobilności
W 2025 roku zmalał obszar strawiony przez pożary, a paliło się głównie u bogatszych
Handel obawia się systemu kaucyjnego dla szklanych butelek. Ostrzega przed paraliżem sklepów
Ustawa o Krajowym Rejestrze Oznakowanych Psów i Kotów z podpisem prezydenta
MRiRW chce umożliwić nawożenie i opryski roślin przy pomocy dronów
Podkarpacie – 550 tys. PLN na poprawę warunków fitosanitarnych pszczół
Pestycydy na naszych stołach. Szkodliwy eksport do Unii bez ograniczeń
Gwałtowny spadek cen cukru na światowych rynkach. Nie chcemy na słodko?
Ministrowie rolnictwa rozmawiają o tym, jak uprościć przepisy środowiskowe
Na forum rolniczym m.in. o umowie z krajami Mercosur
| Ropa brent | 97.91 $ | baryłka | 2,25% | 04.06.2026 09:05 |
| Cyna | 57475 $ | tona | 1,91% | 04.06.2026 09:05 |
| Cynk | 3611 $ | tona | 1,58% | 04.06.2026 09:05 |
| Aluminium | 3854.5 $ | tona | 1,56% | 04.06.2026 09:05 |
| Pallad | 1316 $ | uncja | -5,46% | 04.06.2026 09:05 |
| Platyna | 1862 $ | uncja | -3,90% | 04.06.2026 09:05 |
| Srebro | 72.97 $ | uncja | -3,27% | 04.06.2026 09:05 |
| Złoto | 4462.6 $ | uncja | -1,26% | 04.06.2026 09:05 |