Koreański potentat energetyczny Korea Hydro & Nuclear Power Co. (KHNP) oraz amerykański gigant Westinghouse Electric Corp. skierowali swój spór dotyczący technologii reaktorów do arbitrażu. Ten konflikt nie pozostaje obojętny dla Polski, która wyznacza sobie ambitne cele w zakresie energetyki jądrowej.

Osiągnięcie porozumienia między dwoma gigantami w sprawie technologii reaktorów jądrowych, okazało się niewykonalne. Ten impas wymusił konieczność poddania spornego zagadnienia procesowi arbitrażu. W kontekście Polski ta sytuacja jest wyjątkowo istotna, ze względu na plany obu przedsiębiorstw dotyczące budowy elektrowni atomowych na jej terytorium.

Koreańskie KHNP opiera się na technologii reaktorów APR1400, która ma swoje korzenie w rozwiązaniach Combustion Engineering z USA,  przedsiębiorstwa przejętego przez Westinghouse. Amerykańska firma twierdzi, że posiada prawa do technologii, którą wykorzystują Koreańczycy, i oferuje swoje własne rozwiązanie w postaci technologii AP1000.

Oba podmioty wyrażają chęć budowy reaktorów w Polsce: Westinghouse planuje to wraz z Polskimi Elektrowniami Jądrowymi na Pomorzu, podczas gdy KHNP współpracuje z Polską Grupą Energetyczną i ZE PAK w celu realizacji projektu w Wielkopolsce.

Obecnie Korean Commercial Arbitration Board ma za zadanie ocenić poniesione straty przez obie strony konfliktu. W październiku 2022 roku, po ogłoszeniu przez Koreańczyków chęci budowy reaktorów APR1400 w Pątnowie, Westinghouse złożył pozew w sądzie w Stanach Zjednoczonych, argumentując, że transfer technologii wymaga ich zgody, zgodnie z przepisami regulującymi eksport. Z kolei Koreańczycy utrzymują, że już dostosowali tę technologię do swoich potrzeb i nie potrzebują zgody.

W Polsce plany obu przedsiębiorstw wzbudzają duże zainteresowanie. Polskie Elektrownie Jądrowe, Westinghouse i Bechtel planują budowę trzech reaktorów AP1000, z pierwszym z nich planowanym na 2033 rok w Lubiatowie-Kopalino na Pomorzu. W tym samym czasie KHNP, PGE i ZE PAK planują wzniesienie dwóch reaktorów APR1400 do 2036 roku w Pątnowie, w Wielkopolsce. Spór może wpłynąć na harmonogram realizacji tych projektów. Niemniej jednak źródła z "The Korea Economic Daily" sugerują, że podczas procesu arbitrażowego Amerykanie i Koreańczycy będą nadal prowadzić nieformalne negocjacje.