Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia skoordynuje 210 inwestycji rządowego programu Stop Smog w domach jednorodzinnych osób ubogich energetycznie w 11 swoich gminach członkowskich. Metropolia w środę zawarła porozumienie w tej sprawie z NFOŚiGW.

W ub. roku zainteresowanie koordynacją programu Stop Smog przez GZM deklarowało 15 gmin. Jak jednak poinformował przed tygodniem podczas obrad zgromadzenia GZM przewodniczący jej zarządu Kazimierz Karolczak, obecnie „dotyczy to 11 gmin Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii”.

Jak wynika ze środowej informacji GZM, złożyła ona wniosek do programu Stop Smog jako pierwszy podmiot zbiorowy w Polsce - w imieniu: Będzina, Bierunia, Bobrownik, Bytomia, Dąbrowy Górniczej, Gierałtowic, Katowic, Mysłowic, Sośnicowic, Tychów oraz Zabrza.

W programie na terenie tych 11 gmin zostanie przeprowadzonych 210 przedsięwzięć niskoemisyjnych w budynkach osób ubogich energetycznie. Zgodnie z wnioskiem zlikwidowane zostaną niespełniające standardów niskoemisyjnych źródła ciepła w 199 budynkach jednorodzinnych i przeprowadzone zostaną inne przedsięwzięcia poprawiające efektywność energetyczną budynków.

Całkowita kwota porozumienia wynosi 11,1 mln zł, w tym współfinansowanie ze środków Funduszu Termomodernizacji i Remontów w wysokości 7,8 mln zł. Metropolia będzie odpowiedzialna za doradztwo techniczne oraz przeprowadzenie prac budowlanych w ramach przedsięwzięć niskoemisyjnych. Ponadto GZM udzieli gminom pomocy finansowej na poziomie 15 proc. wartości porozumienia.

Na ostatniej sesji zgromadzenia GZM dokonano pod tym kątem zmiany wieloletniej prognozy finansowej GZM. Początkowo zakładano, że koszt realizacji projektu, który ma potrwać do 2025 r., wyniesie ok. 18,8 mln. Obecnie zakładane wydatki to 19,1 mln zł, w tym 23 tys. zł w 2022 r., 470 tys. zł w 2023 r., 10 mln zł w 2024 r. i 8,6 mln zł w 2025.

Zadaniem gmin będzie nabór i weryfikacja wniosków mieszkańców, co nastąpi na początku 2023 roku, a także wspólna z GZM promocja działań. Samorządy lokalne będą także kontrolować utrzymanie trwałości projektu po zakończeniu prac budowlanych.

Zgodę na realizację programu Stop Smog przez Metropolię jej członkowie wyrazili w trakcie obrad zgromadzenia GZM w sierpniu ub. roku. Podjęto na nich m.in. uchwałę wyrażającą zgodę na wejście w prawa i obowiązki gmin, które wynikają z realizacji przedsięwzięć niskoemisyjnych.

GZM może brać udział w działającym od lutego 2019 r. programie Stop Smog w efekcie jej wcześniejszych starań o zmianę w zapisach ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów. Nowelizację, umożliwiającą m.in. udział GZM w programie wraz z zainteresowanymi gminami, prezydent podpisał 13 listopada 2020 r.; weszła ona w życie z początkiem 2021 r.

W styczniu 2021 r. zgromadzenie GZM skierowało pod kątem realizacji programu Stop Smog m.in. 5,9 mln zł przesuniętych z niemożliwego do realizacji w obecnym stanie prawnym projektu budowy spalarni odpadów. W marcu 2021 r. natomiast władze GZM przedstawiły przedstawicielom swoich gmin proponowane ramy współpracy przy realizacji Stop Smog.