Kraje UE zaakceptowały w poniedziałek ostateczną wersję rozporządzenia dotyczącego mikroplastiku. Oznacza to, że większość nowych przepisów zacznie obowiązywać za dwa lata. Obejmą one przedsiębiorstwa mające do czynienia z co najmniej 5 tonami granulatu z tworzyw sztucznych w roku.

Nowe przepisy musi zaakceptować jeszcze Parlament Europejski. Głosowanie w tej sprawie spodziewane jest w październiku. Potem rozporządzenie zostanie opublikowane w unijnym Dzienniku Ustaw i wejdzie w życie 20 dni później. Poza konkretnymi odstępstwami i wyjątkami większość przepisów rozporządzenia zacznie obowiązywać dwa lata po jego wejściu w życie.

W tym okresie przewoźnicy i przedsiębiorstwa mające do czynienia z co najmniej 5 tonami granulatu z tworzyw sztucznych rocznie będą musiały przygotować się do nowych obowiązków, co ma zapobiec przedostawaniu się mikroplastiku do środowiska. Audytowi podlegać będą firmy przetwarzające powyżej 1500 ton granulatu.

Rozporządzenie ma odpowiedzieć na problem uwalniania do środowiska drobinek plastiku, które są prawie niemożliwe do wychwycenia. Szacuje się, że w 2019 r. w UE doszło do uwolnienia nawet 185 tys. ton mikroplastiku.

Rozporządzenie w tej sprawie będzie dotyczyć przedsiębiorstw, które mają do czynienia z granulatem z tworzyw sztucznych. Chodzi o jego producentów - zarówno tych, którzy produkują nowy plastik z ropy naftowej, jak i tych, którzy uzyskują plastik z recyklingu, przerabiając butelki czy inne odpady plastikowe. Rozporządzenie obejmie również firmy zajmujące się obróbką plastik, np. kolorowaniem, i sprzedające go dalej jako półprodukt.

Osobny katalog obowiązków został stworzony dla przewoźników. Ich celem będzie powstrzymanie uwalniania granulatu podczas transportu. Nowe przepisy będą dotyczyć firm świadczących usługi transportu lądowego, śródlądowego i morskiego. Ma to zapobiec wypadkom, które - choć zdarzają się rzadko - doprowadzają do uwolnienia do środowiska znaczących ilości mikroplastiku.

W przypadku przedsiębiorstw minimalne wymogi będą dotyczyć wszystkich firm przerabiających powyżej 5 ton granulatu rocznie. Instalacje będą musiały zostać wyposażone w podstawowe urządzenia czyszczące (takie jak odkurzacze), infrastruktura - przystosowana do zatrzymywania mikroplastiku (np. w postaci kratek w podłodze), a pracownicy - przeszkoleni. Większe firmy będą musiały rozważyć wprowadzenie bardziej zaawansowanych systemów do zapobiegania zanieczyszczeniu mikroplastikiem.

Wszystkie firmy, które przetwarzają powyżej 1,5 tys. ton granulatu rocznie, poza mikroprzedsiębiorstwami, będą podlegały zewnętrznemu audytowi.

Obowiązki małych firm przetwarzających ponad 1,5 tys. ton rocznie będą mniej dotkliwe i obejmą m.in. jednorazową certyfikację, przeprowadzaną w ciągu pięciu lat od wejścia przepisów w życie. Firmy przetwarzające mniej niż 1,5 tys. ton granulatu rocznie oraz mikroprzedsiębiorstwa same będą musiały wydać deklarację zgodności.

Z Brukseli Magdalena Cedro (PAP)

mce/ akl/

Fot. Depositphotos