Rola państwa w realizacji projektów związanych z energetyką jądrową, bezpieczeństwo energetyczne oraz dywersyfikacja łańcucha dostaw dla energetyki jądrowej to główne tematy konferencji "Roadmap to new nuclear" organizowanej przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD). Wydarzenie, w którym uczestniczyła minister klimatu i środowiska Anna Moskwa, odbyło się 28 września 2023 r. w Paryżu.

Szefowa resortu klimatu i środowiska zwróciła uwagę, że przez ostatnie dwa lata wszyscy stoimy w obliczu dramatycznych zmian rynkowych i geopolitycznych w związku z niesprowokowaną agresją Rosji na Ukrainę, powodującą bezprecedensowy wzrost cen paliw i energii.

"Walka niestety trwa. Sytuacja w pełni potwierdziła znaczenie bezpieczeństwa energetycznego, suwerenności energetycznej oraz utrzymania pełnego uniezależnienia się od dostaw surowców energetycznych z państw reżimowych, które używają szantażu energetycznego jako broni w walce o swoje wpływy" – zauważyła.

Jak zaznaczyła, Polska pozostaje w pełni zaangażowana w transformację swojego sektora energetycznego w kierunku czystego i bezpiecznego systemu i zobowiązuje się do osiągnięcia tego przy pomocy energetyki jądrowej.

"Wczoraj została podpisana kluczowa umowa wdrożeniowa na zaprojektowanie pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce. Rośnie też zainteresowanie polskich firm technologiami SMR. W 2040 r. będziemy mieć min. 20 proc. udział energetyki jądrowej w polskim miksie energetycznym, co pomoże nam w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego" - wyjaśniła.

Anna Moskwa, minister klimatu i środowiska, dodała również, że Rząd postrzega budowę elektrowni jądrowych w Polsce jako kluczowe, a jednocześnie złożone zadanie inwestycyjne, które będzie miało istotny wpływ dla krajowego przemysłu.

"Polskie przedsiębiorstwa od wielu lat wykonują prace i usługi na rzecz światowej energetyki jądrowej. Tylko w ciągu ostatnich 10 lat blisko 80 polskich firm zaangażowało się w realizację prac dla tej branży. Kolejna grupa – ok. 250 firm – ma potencjał, aby stosunkowo szybko włączyć się w łańcuchy dostaw sektora" - poinformowała.

Minister podczas międzynarodowej konferencji OECD wskazała także, że istnieje potrzeba dużej roli państwa w realizacji projektów związanych z energetyką jądrową. Jak dodała, państwo odpowiada nie tylko za akty prawne i kierunki polityki strategicznej, ale za całe środowisko podejmowania projektów budowy nowych elektrowni.

"Zaangażowanie budżetu państwa pozwala na znaczne ograniczenie ryzyka projektu, a także wpływa na akceptację społeczną dla energetyki jądrowej. Jak wynika z badania, przeprowadzonego w listopadzie 2022 r., aż 86 proc. obywateli popiera budowę elektrowni jądrowych w Polsce" - powiedziała.

Spotkania dwustronne

Podczas wizyty w stolicy Francji minister Anna Moskwa odbyła również szereg spotkań bilateralnych. Jednym z nich było spotkanie z dr Fatihem Birolem, Dyrektorem Wykonawczym IEA.

Jak zaznaczyła minister od 2008 roku, kiedy Polska przystąpiła do MAE, aktywnie uczestniczy w działaniach agencji. Rok 2023 r. jest doskonałą okazją do podkreślenia roli Polski w Agencji, a ostatnie 15 lat członkostwa stały się dowodem na zwiększenie roli naszego kraju w globalnych strukturach mających fundamentalny wpływ na kształtowanie światowego bezpieczeństwa energetycznego.

"Najlepszym przykładem pozytywnych zmian jest obszar bezpieczeństwa energetycznego – kiedyś 94% importu ropy i ponad 80% gazu pochodziło z Rosji, dziś jesteśmy całkowicie niezależni od rosyjskich surowców energetycznych" – powiedziała.

"Polska zamierza nadal wspierać Agencję w wysiłkach na rzecz rozwoju nowych technologii czystej energii, jako podstawowego filaru światowego bezpieczeństwa energetycznego" – dodała.

Anna Moskwa odbyła także rozmowę z Jennifer Granholm, Sekretarz Energii USA. Jak podkreśliła minister, Polska postrzega inwestycje w cywilną energię jądrową jako wybór prawdziwie strategiczny, mający szerokie implikacje dla bezpieczeństwa energetycznego Polski i Europy Środkowo-Wschodniej, wzrostu gospodarczego i postępu technologicznego.

"Wczoraj spółka Polskie Elektrownie Jądrowe podpisała z konsorcjum Westinghouse-Bechtel umowę na zaprojektowanie pierwszej polskiej elektrowni jądrowej, która ma powstać na Pomorzu. Dziś w Paryżu omawiamy kolejne kroki realizacji tej kluczowej inwestycji dla polskiego bezpieczeństwa energetycznego. To znaczący krok w kierunku zapewnienia Polsce czystej, niezawodnej i bezemisyjnej energii, a także ogromne wzmocnienie polsko-amerykańskich relacji" – zauważyła.

Z kolei polsko-rumuńska współpraca w zakresie energetyki jądrowej to jeden z tematów rozmowy minister Anny Moskwy z Sebastianem Burdują, ministrem energii Rumunii. Minister zaznaczyła, że Polska pozostaje w pełni zaangażowana w transformację swojego sektora energetycznego i dąży do osiągnięcia tego przy pomocy energetyki jądrowej.

"Energetyka jądrowa odgrywa ważną rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego Europy, a jej dalszy rozwój pozwoli nam uniezależnić się od importu rosyjskich surowców energetycznych"– wskazała.

Z ministrem energii Bułgarii Rumenem Radevem szefowa resortu rozmawiała nt. doświadczeń dot. realizacji projektu budowy elektrowni jądrowej oraz dobrych praktyk w zakresie wyzwań związanych z regionami węglowymi w fazie transformacji w obu krajach.

Minister Anna Moskwa spotkała się też z Yasutoshi Nishimura, ministrem gospodarki, handlu i przemysłu Japonii.

"Wysoko cenimy partnerstwo polsko-japońskie w dziedzinie energetyki jądrowej i liczymy na jego kontynuację, a nawet wzmocnienie dialogu" – powiedziała.

kom/ mick/ mmu/