Rozwiązania legislacyjne dotyczące przesyłu gazu będą w UE stosowane także w regulacjach dotyczących transportu wodoru - wskazał w piątek doradca parlamentarny Jerzego Buzka, posła do Parlamentu Europejskiego, Ryszard Pawlik. Dodał, że chodzi o rozdział produkcji od przesyłu.

Doradca parlamentarny Jerzego Buzka, posła do Parlamentu Europejskiego, Ryszard Pawlik, w piątek podczas inauguracji II edycji Akademii Wodorowej Orlenu poinformował, że w Parlamencie Europejskim zakończyły się prace nad pakietem wodorowo-gazowym (rozporządzenie i dyrektywa). "W najbliższych tygodniach poddamy cały ten pakiet pod głosowanie na sesji plenarnej Parlamentu Europejskiego. Podkreślił, że to pierwsze w skali świata "ramy dla rynku wodorowego".

Jego zdaniem wodór może być "istotnym" rozwiązaniem wyzwań w transformacji energetycznej, ale do tego potrzebne są regulacje prawne.

Wskazał, że cztery punkty pakietu "wydają się istotne" dla Polski i Europy Środkowej jak np. przepisy dotyczące rozdzielenia produkcji od przesyłu wodoru. "Po długich negocjacjach przekonaliśmy Komisję Europejską, że jeżeli są przepisy i rozwiązania, które dobrze się sprawdzają na rynku energii elektrycznej, czy gazu to warto je zastosować na rynku wodoru i tak się stanie" - poinformował. Dodał, że podobnie będzie, jeśli chodzi o rozdział między przesyłem i dystrybucją wodoru. Pawlik zwrócił uwagę, że takie rozwiązania funkcjonują obecnie na rynku energii elektrycznej i gazu, a więc zastosowane w produkcji, przesyle i dystrybucji wodoru, pozwolą firmom mającym doświadczenie na rynku energii elektrycznej i gazu "łatwiej odnaleźć na nowym rynku wodorowym".

"Punkt drugi to szeroko rozumiane synergie między infrastrukturą gazową, a przyszłą infrastrukturą wodorową, zwłaszcza, jeżeli chodzi o koszty inwestycyjne. W Parlamencie Europejskim zaproponowaliśmy alokację kosztów inwestycyjnych, która może pozwolić rozłożyć w czasie wysokie koszty początkowe tworzenia nowej infrastruktury (dla transportu wodoru - PAP)" - dodał Pawlik.

Pawlik dodał, że trzecia rzecz związana jest z programem RePowerEU, zgodnie z którym UE ma w 2030 r. produkować 10 mln ton wodoru odnawialnego, a 10 mln ton importować spoza UE. Wyjaśnił, że konieczny jest więc mechanizm wspólnych zakupów wodoru przez kraje UE. Przypomniał, że funkcjonuje on już na rynku gazu. "Przygotowana została oddzielna propozycja legislacyjna, która ma pozwolić na wspólne zakupy wodoru" - poinformował Pawlik.

Wskazał też na mogące zaistnieć powiązania "między sprawiedliwą transformacją regionów górniczych, a gospodarką wodorową". Pawlik wrócił uwagę, że regiony górnicze w Czechach i Niemczech już podejmują działania by stać się zagłębiem wodorowym. "Trzeba rozważyć, czy w Polsce też nie pójść taką ścieżką" - zaznaczył.

Pawlik przypomniał, że Polska jest 3 w Europie i 5 na świecie producentem wodoru szarego. "W UE mówimy o zielonym wodorze. Cel jest jasny, jeśli jesteśmy trzeci w szarym wodorze to możemy być trzeci w zielonym" - podkreślił Pawlik.

Obecnie w Polsce produkowany jest przede wszystkim tzw. wodór szary, wytwarzany w procesie reformingu gazu ziemnego lub w ramach rafinacji ropy naftowej. Największym jego producentem jest Grupa Azoty oraz Orlen.

Dzięki rozwojowi sektora OZE w Polsce ma wzrastać udział produkcji zielonego wodoru, który jest wytwarzany w procesie elektrolizy wody. Wykorzystanie zielonego wodoru w przemyśle, transporcie i energetyce jest jednym z kluczowych elementów polityki dekarbonizacyjnej UE.

Pod koniec stycznia 2024 r. Gaz-System, operator krajowego systemu przesyłu gazu, poinformował, że wspólnie z operatorami systemów przesyłowych gazu: Gasgrid Finland (Finlandia), Elering (Estonia), Conexus Baltic Grid (Łotwa), Amber Grid (Litwa) i ONTRAS (Niemcy) w styczniu 2024 r. podpisali umowę na opracowanie wstępnego studium wykonalności dla projektu Nordycko-Bałtyckiego Korytarza Wodorowego (NBHC). Ma on wzmocnić bezpieczeństwo energetyczne regionu, zmniejszyć zależność od importowanej energii z paliw kopalnych. Ponadto, ma odgrywać istotną rolę w dekarbonizacji społeczeństw i energochłonnych gałęzi przemysłu zlokalizowanych wzdłuż korytarza.

Gaz-System podkreślił w styczniu, że w 2024 r. planuje kontynuować prace związane z realizacją strategii wodorowej spółki. "W listopadzie 2023 r. rozpoczęliśmy prace mające na celu rozpoznanie deklarowanej podaży oraz zapotrzebowania polskiego rynku na paliwa zielone, w tym wodór. Produktem tych prac będzie Polska Mapa Wodoru" - poinformował wówczas Gaz-System.

Operator zwrócił również uwagę, że równolegle kontynuuje prace badawcze dotyczące wykorzystywania istniejącej infrastruktury gazowej do transportu metanu z domieszką wodoru (do 10 proc.). Zaznaczył, że na poziomie unijnym i krajowym spółka zaangażowana jest w prace nad regulacjami prawnym dotyczącymi tej kwestii.

"Spółka prowadzi rozmowy z przyszłymi producentami i odbiorcami zielonego wodoru, by wypracować szczegóły współpracy przy potencjalnych projektach inwestycyjnych" - dodał Gaz-System. 

autor: Anna Bytniewska

ab/ huw/

Fot. Depositphotos