Komisja z zadowoleniem przyjmuje porozumienie polityczne osiągnięte przez Parlament Europejski i Radę w sprawie zmiany dyrektywy 2005/35/WE w sprawie zanieczyszczenia pochodzącego ze statków oraz wprowadzenia sankcji za przestępstwa związane z zanieczyszczeniami. Współprawodawcy uzgodnili dostosowanie dyrektywy do Międzynarodowej konwencji o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki oraz rozszerzenie zakresu dyrektywy na więcej rodzajów substancji zanieczyszczających odprowadzanych do morza, takich jak ścieki i śmieci.

Nowe przepisy zwiększą przejrzystość dzięki udostępnieniu w internecie informacji na temat przestępstw związanych z zanieczyszczeniem na europejskich morzach i nałożonych kar. Ponadto w internecie dostępne będą informacje na temat sposobu, w jaki organy nadbrzeżne sprawdziły potencjalny wyciek po ostrzeżeniu za pomocą nadzoru satelitarnego. Poprawka wyjaśnia stosowanie kar administracyjnych w celu zwiększenia ich skuteczności: na przykład przy nakładaniu kar przez państwa członkowskie będą brane pod uwagę wielkość nielegalnego zrzutu, jego wpływ na środowisko lub możliwości finansowe odpowiedzialnego podmiotu. Organy państw członkowskich będą dysponowały silniejszymi narzędziami i platformami wymiany informacji i doświadczeń. Na przykład usprawniony zostanie nadzór satelitarny w odniesieniu do zanieczyszczeń pochodzących ze statków (CleanSeaNet – baza danych EMSA dotycząca nadzoru i wymiany informacji) i zapewni lepszą rozdzielczość.

Wszystkie nowe środki wzmacniają efekt odstraszający i przyczyniają się do zapobiegania zanieczyszczeniom mórz europejskich.

Porozumienie polityczne musi teraz zostać formalnie przyjęte. Po zakończeniu tego procesu przez Parlament Europejski i Radę nowe przepisy zostaną opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej i wejdą w życie 20 dni później. Państwa członkowskie będą miały 30 miesięcy na transpozycję dyrektywy do prawa krajowego.

Przepisy te zostały przedstawione przez Komisję w czerwcu 2023 r. w ramach pakietu dotyczącego bezpieczeństwa morskiego, który stanowi konkretny wynik zaangażowania Komisji w zrównoważoną inteligentną mobilność.

Dyrektywa jest poddawana przeglądowi po raz drugi. W 2009 r. został on zmieniony w celu dodania sankcji karnych, podczas gdy wraz z obecnym przeglądem usunięto przepisy karne i przeniesiono je do nowej dyrektywy w sprawie przestępstw przeciwko środowisku, która obecnie obejmuje przestępstwo związane z nielegalnym zanieczyszczeniem pochodzącym ze statków oraz sankcje karne za zanieczyszczenia pochodzące ze statków.

Jak określono w Europejskim Zielonym Ładzie, strategii na rzecz inteligentnej i zrównoważonej mobilności oraz planie działania na rzecz eliminacji zanieczyszczeń, Komisja ma wizję wprowadzenia żeglugi na ścieżkę prowadzącą do zerowych emisji, zanieczyszczeń i wypadków.

Fot. Depositphotos