Co druga firma z sektora MŚP postrzega regulacje ESG przez pryzmat dodatkowych kosztów dla biznesu. Jednocześnie 7 na 10 badanych firm sprowadza zarządzanie ryzykiem ESG tylko do wymaganych prawem sprawozdań – takie wnioski płyną z badania przeprowadzonego przez Bank Gospodarstwa Krajowego. 

– Sektor MŚP jest wyraźnie podzielony w wyrażanym stosunku do ESG. Aż 48 proc. badanych firm postrzega wdrażanie standardów ESG przez pryzmat kosztów, jakie przyjdzie im ponieść. Im mniejsza firma, tym częstsze przekonanie, że zaangażowanie w zagadnienia zrównoważonego rozwoju i ESG jest nieopłacalne. Z kolei 41 proc. przedsiębiorców, najczęściej większych, wyraża przekonanie, że kwestie związane z ESG to raczej szansa dla biznesu – mówi dr Rafał Boguszewski z Departamentu Badań i Analiz BGK.

ESG w strategiach decyzjach biznesowych MŚP

Blisko 7 na 10 badanych firm z sektora MŚP sprowadza zarządzanie ESG do monitoringu czynników związanych ze zrównoważonym rozwojem. Tylko nieco ponad 10 proc. ankietowanych wskazuje, że kwestie ESG mają wpływ na podejmowane w firmie decyzje. Mniej niż 1 proc. ogółu przedsiębiorców, którzy wzięli udział w badaniu, deklaruje, że kwestie ESG są wpisane do strategii biznesowej ich firmy.

– Nasze badanie wykazało, że wdrażanie ESG i zrównoważonego rozwoju w polskim sektorze MŚP jest związane głównie z wymogami regulacyjnymi. Formalne wytyczne wciąż jednak w niewielkim stopniu przekładają się na implementowanie ESG do strategii firm, a tym samym na decyzje biznesowe. Najlepiej pod tym względem wypadają średnie przedsiębiorstwa, które zaczynają myśleć o ESG jako o integralnym elemencie swojej działalności. To nas nie dziwi, bo na tle całego sektora mają one największą wiedzę o ESG oraz dysponują relatywnie najlepszymi zasobami, by dobrze tymi zagadnieniami zarządzać – tłumaczy dr Rafał Boguszewski z BGK.

Przeszkody we wdrażaniu ESG w MŚP

Spośród ogółu firm, które nie umocowały jeszcze ESG w swojej strategii biznesowej, ponad połowa ankietowanych tłumaczy to brakiem odpowiednich zasobów, kompetencji i wiedzy w organizacji (54 proc.). Stosunkowo często wskazywane są też wysokie koszty związane z implementacją standardów ESG (30 proc.), a dopiero potem przekonanie o braku znaczących korzyści dla firmy (13 proc.).

Dlaczego badamy ESG w kontekście sektora MŚP?

Od stycznia 2023 roku obowiązuje dyrektywa dla przedsiębiorstw o raportowaniu ich zrównoważonej działalności (po angielsku Corporate Sustainability Reporting Directive, skrót CSRD). Państwa członkowskie UE mają czas do czerwca 2024 r. na implementację tych regulacji do prawa krajowego. 

– Nowe przepisy ujednolicają standardy raportowania czynników ESG w przedsiębiorstwach w całej Unii Europejskiej. ESG to akronim od angielskich słów: environment, social, governance. Najprościej można to wytłumaczyć jako czynniki, które mają wpływ na środowisko, społeczeństwo i dobre zarządzanie w firmach. Trzeba jednak podkreślić, że raportowanie ESG, do którego zobowiązuje dyrektywa CSRD, nie jest celem samym w sobie. To jedynie narzędzie wspomagające odpowiedzialne zarządzanie naszym wpływem na środowisko, klimat i otoczenie społeczne – wyjaśnia Monika Kaczyńska, menedżerka ryzyka ESG w Banku Gospodarstwa Krajowego.

Choć firmy z sektora MŚP nie są objęte raportowaniem wprost, będą musiały dostosować swoje działania do nowych unijnych wytycznych. Tego będą od nich wymagać niektórzy zleceniodawcy.

– Duże firmy i spółki notowane na giełdzie będą musiały raportować także informacje o zrównoważonych działaniach swoich kontrahentów. W ten sposób obowiązkiem zostały objęte pośrednio małe i średnie firmy nienotowane na giełdzie, a także mikroprzedsiębiorstwa. Wdrażanie standardów ESG może się stać warunkiem dla firm, które chcą zachować konkurencyjność na rynku. Już teraz podmioty z sektora MŚP, jako dostawcy lub podwykonawcy usług, bardzo często współpracują z firmami objętymi unijnym obowiązkiem – mówi Monika Kaczyńska.