Proces cielenia się lodowca, czyli odłamywania się jego fragmentów, można zobaczyć na filmie wygenerowanym przez naukowców z Instytutu Geodezji i Kartografii.

W pobliżu brytyjskiej stacji badawczej Halleya na Antarktydzie od lodowca szelfowego Brunt oddzieliła się góra lodowa o powierzchni ok. 1,5 tys. km kwadratowych (jest to wielkość porównywalna do Londynu).

"Wspomniany fragment lodowca jest monitorowany od 2012 roku, kiedy to naukowcy zauważyli pierwsze poważne pęknięcia na jego powierzchni" - zwraca uwagę Instytut Geodezji i Kartografii (IGIK). Badacze podejrzewali, że w ciągu najbliższych lat dojdzie do odłamania znacznego fragmentu lodowca, co nastąpiło w końcu stycznia 2023 r.

Naukowcy z Centrum Teledetekcji IGIK wygenerowali film, na którym widać bryłę lodu przed i po oderwaniu się od głównego masywu. Za możliwość dokonania tej obserwacji odpowiedzialna jest konstelacja satelitów programu Copernicus: Sentinel-1 oraz Sentinel-3 Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA).

Zaletą satelity Sentinel-1 jest możliwość obrazowania w dowolnych warunkach pogodowych czy oświetleniowych, a więc również w nocy oraz przy pełnym zachmurzeniu. Przydaje się to na przykład przy monitoringu oceanów. Dobrze widoczne są na nich statki, góry lodowe czy zasięg pokrywy lodowej - zwraca uwagę IGIK. Natomiast Sentinel-3 jest jednym z najbardziej zaawansowanych systemów satelitarnych, dysponującym czterema instrumentami obrazującymi na pokładzie.

"Wykorzystane w tym porównaniu zobrazowania pochodzą z instrumentu OLCI - Ocean and Land Colour Instrument. Obrazuje on Ziemię w 21 kanałach spektralnych, rejestrując fale elektromagnetyczne o długości od 400 do 1020 nm. Rozdzielczość przestrzenna tak pozyskanych obrazów wynosi 300 metrów, a szerokość ścieżki zbierania danych – 1270 km. Urządzenie służy do monitorowania oceanów, a w szczególności biologicznej aktywności morskiej oraz zanieczyszczeń mórz, stanu roślinności (w tym upraw) oraz prowadzenia obserwacji składu atmosfery, jak również ruchów lodowców" - informuje IGIK.

Film został wygenerowany przez naukowców z Centrum Teledetekcji IGiK ze strony internetowej. Udostępniono go na stronie internetowej instytutu.

Obserwowany proces to kolejne w ciągu ostatnich kilku lat poważne cielenie się lodowca w tym regionie. "Jednak w przeciwieństwie do ostatnich zmian obserwowanych na Antarktydzie, oderwanie zwartej bryły lodu nie ma związku z ocieplaniem klimatu" - informuje IGIK. Według glacjologów z British Antarctic Survey, którzy prowadzą na tym terenie badania, wydarzenie to jest częścią naturalnego zachowania szelfu lodowego Brunt.

Nauka w Polsce

bar/ agt/

Fot. Depositphotos