Według danych Izby Gospodarczej Komunikacji Miejskiej, w 2019 r. niemal 40 proc. pojazdów taboru miejskiego w Polsce miało powyżej 10 lat. Według rankingu CleanCities z 2022 r., najbardziej ekoprzyjazny transport miejski jeździ w Paryżu, Lizbonie i Oslo, stanowiąc 70 proc. ogólnego taboru. W rankingu znalazła się także Warszawa (41 proc.), Trójmiasto (35 proc.) oraz Kraków (32 proc.).

W 2023 r. najwięcej zeroemisyjnych autobusów było w Oslo (84 proc.), wśród polskich miast Trójmiasto może pochwalić się aż 61 proc. takich pojazdów. - Według raportu z kwietnia 2023 r. „Transport zbiorowy w polskich samorządach – stan obecny i plany na przyszłość” Banku Gospodarstwa Krajowego, do 2028 roku tabor w polskich miastach wzbogaci się o ponad 1200 pojazdów, z czego 55% będą stanowiły autobusy elektryczne, a 17% autobusy wodorowe. Samorządy inwestując w infrastrukturę zeroemisyjną w większości korzystają ze wsparcia Funduszy Europejskich (38 proc.), w 17 proc.  ze środków własnych i w 17 proc. z dotacji budżetowych. Jednym z programów realizujących rozwój zielonego transportu w polskich miastach jest „Zrównoważona mobilność miejska” w ramach Funduszy Europejskich dla Polski Wschodniej – mówi Maciej Berliński, dyrektor Departamentu Projektów Infrastrukturalnych w PARP.

Wsparcie zielonych inwestycji transportowych w dużych i średnich miastach

„Zrównoważona mobilność miejska – nabór niekonkurencyjny” to program skierowany do miast liczących powyżej 100 tys. mieszkańców, wraz z ich obszarami podmiejskimi. Są to: Lublin, Białystok, Rzeszów, Kielce, Olsztyn, Elbląg i Radom. Środki pozyskać też mogą ww. miasta działające na podstawie porozumienia zawartego z jednostkami samorządu terytorialnego położonymi w miejskim obszarze funkcjonalnym oraz utworzone przez nie związki i stowarzyszenia.

Celem działania jest wspieranie zrównoważonej mobilności miejskiej jako elementu transformacji w kierunku gospodarki zeroemisyjnej. Środki można przeznaczyć na zakup bezemisyjnego taboru (tramwajów, trolejbusów lub autobusów), budowę, przebudowę i modernizację infrastruktury na potrzeby transportu miejskiego oraz digitalizację systemu mobilności w miastach. Nabór wniosków kończy się 18 grudnia 2025 r. Wymagany minimalny wkład własny do realizacji projektu to 15%.

Do średnich miast z makroregionu Polski Wschodniej skierowane jest działanie „Zrównoważona mobilność miejska – nabór konkurencyjny”. Wnioski o dofinansowanie mogą składać miasta tracące funkcje społeczno-gospodarcze oraz inne miasta subregionalne z podregionów z najwyższą kumulacją gmin zmarginalizowanych z przedziału 50-100 tys. mieszkańców (ustawowo zobligowani organizatorzy transportu miejskiego). Są to: Chełm, Zamość, Biała Podlaska, Łomża, Suwałki, Przemyśl, Stalowa Wola, Mielec, Ostrowiec Świętokrzyski, Ełk, Siedlce i Ostrołęka. W ramach programu wsparciem objęte zostaną kompleksowe projekty z zakresu ekologicznych, zintegrowanych systemów mobilności miejskiej (obejmujących transport miejski i aktywne formy mobilności). Dzięki dofinansowaniu miasta będą mogły zrealizować m.in. takie inwestycje jak: zakup bezemisyjnego taboru tramwajowego, trolejbusowego lub autobusowego (pojazdy z napędem elektrycznym lub wodorowym); budowa, przebudowa i modernizacja infrastruktury na potrzeby transportu miejskiego i komplementarnych form mobilności czy digitalizacja systemu mobilności w miastach i ich obszarach funkcjonalnych. Przyczynią się one do zmniejszenia emisji zanieczyszczeń i hałasu, a także zwiększą efektywność przemieszczania się w miastach i ich obszarach funkcjonalnych.

Wsparcie wyniesie do 85% wydatków kwalifikowalnych projektu, a środki przeznaczone na dofinansowanie projektów w naborze to 440 mln zł. Wnioski można składać do 12 grudnia br.

Fot. Depositphotos