Laos wykazuje zainteresowanie rosyjską technologią jądrową. W trakcie wizyty prezydenta Laosu Thonglouna Sisoulitha w Moskwie w lipcu 2025 roku podpisano kilka dokumentów dwustronnych, w tym plan dotyczący współpracy w dziedzinie energii jądrowej z rosyjską Państwową Korporacją Energii Atomowej Rosatom. 

Celem tej współpracy jest rozwój energetyki jądrowej w Laosie, który obecnie w dużej mierze polega na energii wodnej, jednak planuje zdywersyfikować źródła energii. Szczegóły dotyczące zakresu i realizacji tej współpracy są jeszcze niejasne. Wiadomo, że współpraca rozwijać się będzie na trzech płaszczyznach. Strony wspólnie będą promować i edukować mieszkańców Laosu w zakresie potrzeby budowy energetyki jądrowej. Po drugie badane będą możliwości wykorzystania energetyki i technologii jądrowych także w innych dziedzinach życia, jak w medycynie czy przemyśle. Po trzecie, powstać mają elektrownie jądrowe, najprawdopodobniej w formule SMR, choć nie jest to jeszcze przesądzone. 

Z nieoficjalnych wiadomości wynika, że lata 2025-26 mają być poświęcone wskazaniu lokalizacji obiektów jądrowych. 

Nazywany „baterią Azji”, Laos stara się stać się ważnym graczem energetycznym w regionie ASEAN i obecnie eksportuje energię elektryczną do Tajlandii i Kambodży. W ubiegłym roku zarobił na eksporcie energii elektrycznej około 980 milionów dolarów. Jest również częścią ambitnego projektu ASEAN Power Grid, regionalnej sieci, która ma zostać w pełni zintegrowana do 2045 roku. Inicjatywa ma na celu dostarczenie niedrogiej energii około 670 milionom mieszkańców Azji Południowo-Wschodniej. 

Laos ma niezwykle korzystne warunki do produkcji energii z elektrowni wodnych: dziesiątki rzek w obszarze dorzecza Mekongu i teren górzysty tworzą „baterię Azji Południowo-Wschodniej”. Z potencjału w wysokości 23–26 GW wykorzystuje około 10 GW. W miksie energetycznym ok. 77% energii elektrycznej w kraju wytwarzane jest właśnie ze źródeł hydro.

Kraj wielu kłopotów

Laos intensywnie inwestuje w infrastrukturę, szczególnie w ramach chińskiej Inicjatywy Pasa i Szlaku (BRI). Kluczowym projektem jest kolej Laos-Chiny, która skróciła czas podróży (np. z Luang Prabang do Wientianu z 8 godzin do poniżej 2 godzin) i zwiększyła eksport towarów jak owoce, kauczuk, ruda żelaza. 

Obecnie Chiny są największym inwestorem w Laosie od 2013 roku, finansując projekty w górnictwie, energetyce wodnej i bankowości, co zwiększa chińskie wpływy w regionie.

Dług publiczny Laosu w 2023 roku przekroczył 122% PKB według MFW, a główne zadłużenie dotyczy Chin, co budzi obawy o zdolność do jego obsługi. Negocjacje z wierzycielami, w tym Chinami, są kluczowe dla stabilności finansowej kraju. Laos zajął 113. miejsce na 141 w rankingu Global Competitiveness Report, co czyni go najmniej konkurencyjnym członkiem ASEAN. Ograniczenia to niski poziom rozwoju, brak dywersyfikacji produkcji i handlu oraz niedostatek kapitału ludzkiego.

Sektor usług, w tym turystyka i handel, generuje obecnie największy udział w PKB (szacunkowo 45–48% w 2023 roku). Turystyka odradza się po pandemii – w 2023 roku Laos odwiedziło 4,6 mln w 2024 roku.

Rosyjska ofensywa trwa

Rosja, poprzez państwowy koncern Rosatom, ma umowy lub wstępne porozumienia na budowę elektrowni jądrowych w kilku krajach. Zaawansowane sa co najmniej 2 projekty jądrowe w Chinach i jeden w Indiach, ale dotyczący aż 4 reaktorów. W realizacji jest budowa elektrowni jądrowej w Egipcie wraz z całą infrastrukturą i dostawami paliwa jądrowego. Inna umowa, to porozumienie z czerwca 2025 r. z Iranem na budowę 8 reaktorów jądrowych. 

Rosatom podpisał również porozumienie na budowę do sześciu małych reaktorów modułowych (SMR) w Uzbekistanie o łącznej mocy 330 MW w regionie jeziora Tuzkan. Wcześniejszy projekt większej elektrowni (2,4 GW) utknął w martwym punkcie. W Bangladeszu Rosatom buduje elektrownię jądrową Rooppur, z dwoma reaktorami WWER-1200, projekt jest w zaawansowanej fazie. W Turcji Rosatom realizuje projekt elektrowni Akkuyu, choć boryka się z problemami finansowymi i opóźnieniami w płatnościach.

Rosatom jest zaangażowany w rozbudowę węgierskiej elektrowni Paks o dwa nowe bloki, choć projekt spotyka się z oporami w UE z powodu sankcji. Rosatom podpisał protokoły ustaleń dotyczące potencjalnej budowy elektrowni jądrowych w Mongolii i Ghanie, ale są to na razie wstępne porozumienia bez konkretnych kontraktów. W sierpniu 2025 r. rozpoczęły się badania geologiczne w Kazachstanie, gdzie Rosatom będzie budować pierwszą w tym kraju elektrownie jądrową. 
Sama spółka Rosatom na swojej stronie internetowej chwali się swoimi wynikami w zakresie pozyskiwania zleceń. "Rosatom zajmuje pierwsze miejsce pod względem liczby jednocześnie realizowanych projektów budowy reaktorów jądrowych (3 bloki w Rosji i 39 za granicą, w tym 6 SMR-ów, na różnym etapie realizacji)".