Gwarancja pochodzenia to obecnie jedyny dokument, który potwierdza, że energia elektryczna, która trafiła do sieci została wyprodukowana z odnawialnych źródeł energii. Świadczy tym samym, że przy jej produkcji uniknięto emisji gazów cieplarnianych. Idea jej powstania ma wymiar proekologiczny, ale firmy szybko dostrzegły także biznesowy potencjał gwarancji pochodzenia, które stały się przedmiotem obrotu handlowego. Eksperci z dziedziny energetyki potwierdzają, że popyt na gwarancje pochodzenia stale rośnie.

Podstawowym celem gwarancji pochodzenia jest udokumentowanie źródła energii, którym firma poświadcza, że działa w sposób zrównoważony. Ich wartość jest jednak nie tylko wizerunkowa, ale ma wymiar również finansowy. Obrót gwarancjami wciąż dynamicznie pnie się ku górze. Ceny są kształtowane m.in. w oparciu o podaż i popyt, a handel odbywa się poprzez rynek pozagiełdowy (OTC). Rejestr Gwarancji Pochodzenia na Towarowej Giełdzie Energii ma już 1857 członków. Rozwój rynku obrotu gwarancjami wciąż jednak napotyka u nas na przeszkody. Polska jest jednym z ostatnich krajów UE, które pozostają poza organizacją AIB (Association of Issuing Bodies), promującą zharmonizowanie międzynarodowych systemów certyfikatów energetycznych.

Zainteresowanie polskiego biznesu gwarancjami pochodzenia jednak stale rośnie, co potwierdzają firmy zajmujące się ich obrotem i umorzeniami. – Od momentu założenia w 2015 roku rejestru, nasz łączny wolumen obrotu gwarancjami wynosi prawie 10 TWh, w tym do odbiorcy końcowego przekazano 1,7 TWh. W ciągu ostatnich trzech lat widzimy skokowy wzrost ilości przeprowadzonych transakcji – od 2021 do dziś nasz obrót wynosi 6,8 TWh. Rynek zmienia się bardzo dynamicznie, głównie ze względu na zawirowania prawne, dlatego wykorzystując nasze doświadczenie, proponujemy odbiorcy końcowemu elastyczne rozwiązania, które zapewniają pożądany wolumen gwarancji – mówi Krzysztof Mazurski, Dyrektor Działu Portfolio Management, ekspert firmy Energy Solution.

Gwarancja pochodzenia jest narzędziem dla odbiorcy końcowego, który ma możliwość wyboru źródła energii z jakiego chce korzystać. To jednak szereg korzyści także dla przedsiębiorstwa, które takie poświadczenie nabyło. Firmy mają dzięki niemu możliwość potwierdzenia klientom i partnerom biznesowym, że ich działalność jest prowadzona z poszanowaniem środowiska naturalnego. Dokument ten mogą też wykorzystywać do tego, by lepiej dopasować swoją ofertę do wymagań klientów lub na potrzeby określonej certyfikacji.

– Gwarancje pochodzenia są ważnym elementem związanym np. z raportowaniem ESG, zwłaszcza w obszarze odpowiedzialności środowiskowej. Często są także niezbędne do korzystania z programów rekompensat np. dla sektorów i podsektorów energochłonnych czy uczestnictwa w ofertach przetargowych i handlowych. Firmy deklarujące niskoemisyjność i odpowiedzialność społeczną są lepiej oceniane przez rynek, a w szczególności międzynarodowe koncerny, które chętniej współpracują z podmiotami spełniającymi ekostandardy. Gwarancje pochodzenia stały się częścią strategii biznesowych oraz polityki klimatycznej spółek, wpływają na budowę ich marki, pomagają w ekspansji za granicą – dodaje Krzysztof Mazurski.

Pełna transparentność w zakresie produkcji energii odnawialnej jest bardzo ważna, gdyż umożliwia konsumentom dokonywanie świadomych wyborów, wspiera rozwój energii odnawialnej i przyczynia się do zrównoważonego funkcjonowania biznesu. Gwarancja może być też narzędziem stymulującym inwestycje w OZE. Poprzez udokumentowanie i certyfikację pochodzenia energii, producenci mogą udowodnić, że ich energia została wygenerowana z ekologicznych źródeł, co zwiększa ich konkurencyjność na rynku.