Komisja Europejska chce objąć spalarnie odpadów obowiązkiem zakupu uprawnień do emisji CO2, w ramach zbliżającej się reformy systemu ETS. 30 procent dochodów z aukcji dla spalarni ma być przekazane do budżetu UE. Polska jednak stanowczo sprzeciwia się tym rozwiązaniom i chce wyłączyć ten sektor z ETS, tłumacząc to wzrostem cen za odbiór odpadów dla mieszkańców. 

W ramach proponowanej reformy EU ETS Polska nie zgodzi się, aby część przychodów ze sprzedaży uprawnień do emisji trafiało do unijnego budżetu – powiedział PAP wiceminister klimatu Krzysztof Bolesta i dodał, że rząd będzie zabiegał o wolniejsze wycofywanie z rynku uprawnień do emisji CO2. Komisja Europejska zaproponowała włączenie sektora odpadowego do ETS w ramach niedawno przedstawionej propozycji reformy systemu z założeniem, że nowe zasady miałyby zacząć obowiązywać w następnej dekadzie, czyli w latach 2030-2040. Minister Bolesta ocenia jednak, że ten postulat KE cieszy się niewielkim powodzeniem wśród innych państw UE.

Unia chce wygaszać spalarnie śmieci, a Polska w nie inwestuje

Emisje w Polsce z tego sektora za ostatni rok to ok. 5 mln ton CO2, przy całkowitych emisjach na poziomie 145,3 mln ton CO2, co stanowi bardzo niewielki procent. Jest to niewiele w skali „polskich” emisji w ETS, ale byłby to kolejny sektor objęty systemem. Według założeń przedstawionych przez KE w 2031 r. systemem ETS będzie objęte 25% emisji pochodzących ze spalarni, w 2032 r. – 50%, w 2033 r. – 75%, a od 2034 r. już 100%. Polska ma obecnie 11 spalarni odpadów i 9 instalacji do spalania odpadów w cementowaniach. Ponadto 5 spalarni znajduje się w budowie lub jest rozbudowywane, a aż 42 takie obiekty mają zostać zbudowane i uzyskały finansowanie z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, a projekty te są już procedowane. Krajowa Izba Gospodarki Odpadami oszacowała, że jeżeli spalarnie zostałyby objęte systemem ETS wówczas koszty odbioru śmieci wzrosłyby nawet o 60%, a ciepła wytwarzanego dzięki spalaniu odpadów aż o 52%. Mimo, że KE od dawna sygnalizowała, że rozwój spalarni jest niepożądany Polska zdecydowała się zainwestować w taki sposób pozbywania się odpadów, ustawiając się na bakier wobec unijnej taksonomii. 

Europa spala najwięcej śmieci na świecie 

Europa jest światowym liderem, jeśli chodzi o ilość pracujących spalarni śmieci. Na około 800 instalacji ponad połowa, bo około 500 znajduje się właśnie tu. Reszta w Ameryce Północnej i Azji. W Europie najwięcej mają ich Szwecja, Francja, Niemcy, Holandia i Finlandia. Unia Europejska chce jednak zacząć je zamykać począwszy już od 2031 roku. Większość, bo aż 70% wszystkich emisji pochodzących ze spalarni jest efektem przetwarzania nie nadającego się do recyklingu plastiku. UE pozbywając się spalarni chce jednocześnie zwiększyć poziom recyklingu i zmusić producentów różnych produktów do redukcji plastikowych opakowań.