Polska spółka odzieżowa LPP wprowadza możliwość przekazywania używanej odzieży w salonach swoich marek na rynkach zagranicznych. Już w lutym akcja rusza na Słowacji, w Czechach oraz Wielkiej Brytanii i stopniowo obejmie kolejne kraje, gdzie działają salony LPP. Dotychczas inicjatywa funkcjonowała w sieci sprzedaży stacjonarnej spółki w Polsce. Podjęte przez firmę działania wpisują się w dyrektywę Unii Europejskiej wprowadzającą obowiązkową selektywną zbiórkę tekstyliów, która będzie wymagana od 2025 roku. 

Spółka LPP realizuje zbiórkę używanej odzieży dowolnych marek już od 2018 roku. Początkowo prowadziła ją w wybranych salonach Reserved stopniowo rozszerzając o kolejne marki i lokalizacje w kraju. W ub.r. inicjatywa objęła całą sieć sprzedaży stacjonarnej w Polsce, gdzie dzięki współpracy z Towarzystwem Pomocy im. Św. Brata Alberta, odzież w dobrym stanie jest przekazywana osobom w kryzysie bezdomności. Pozostałe ubrania, segregowane są w celu finalnego przetworzenia. Obecnie LPP rozwija zbiórkę również na rynkach zagranicznych, od lutego prowadząc ją w swoich sklepach na terenie Słowacji, Czech i Wielkiej Brytanii. W kolejnych etapach obejmie nią kolejne kraje, gdzie działają salony marek należących do Grupy. 

Inicjatywa LPP wpisuje się w dyrektywę Unii Europejskiej1, ogłoszoną w lipcu ub.r., która zobowiązuje państwa członkowskie do ustanowienia rozszerzonej odpowiedzialności producenta, w tym przepisów dotyczących selektywnej zbiórki i odpowiedniej segregacji odpadów tekstylnych. Obecnie w Unii Europejskiej zbiera się niewiele ponad 2 mln ton odzieży i wyrobów włókienniczych, to ok. 38 proc. ubrań wprowadzanych na rynek2. Zmiany wynikające z dyrektywy mają sukcesywnie zwiększać realizację selektywnej zbiórki tekstyliów i wprowadzić przejęcie przez producentów odpowiedzialności w sferze zarządzania odpadami odzieżowymi. Obejmować to będzie również konieczność ponoszenia kosztów związanych ze zbiórkami i sortowaniem odzieży, jej transportem, przygotowaniem do ponownego użycia, recyklingu lub właściwej utylizacji produktów, a także raportowania, edukacji klientów oraz wspierania innowacji, szczególnie w zakresie zwiększenia skali recyklingu tkanin. Selektywna zbiórka odpadów tekstylnych będzie obowiązywać w całej Unii Europejskiej od 1 stycznia 2025 r. Jednym z rynków, gdzie już wdrożono rozwiązania w zakresie rozszerzonej odpowiedzialności producenta i selektywnej zbiórki tekstyliów jest Francja, jednak wiele krajów wciąż jeszcze pracuje nad własnymi regulacjami.

– Biorąc pod uwagę toczący się proces wdrażania dyrektywy na rynkach, gdzie prowadzimy działalność, chcieliśmy dostosować zasady działania naszych zbiórek do lokalnych przepisów. Dlatego, pomimo wcześniejszych zapowiedzi o uruchomieniu ich w naszej sieci zagranicznej, jeszcze w 2023 r., zdecydowaliśmy się poczekać na to, jak poszczególne kraje odniosą się do przyszłych regulacji. Widzimy jednak, że również na szczeblu państwowym jest to proces wymagający i wciąż potrzebna jest oddolna inicjatywa ze strony biznesu. Jako odpowiedzialny producent wystartowaliśmy zatem z własnymi zbiórkami za granicą, na początek w trzech krajach, ale stopniowo będziemy rozszerzać zasięg akcji na kolejne rynki – wyjaśnia Dorota Jankowska-Tomków, dyrektor działu zakupów i ESG w LPP. 

Wraz z rozszerzeniem zbiórek poza Polskę, wyzwaniem dla LPP stały się aspekty prawne związane ze specyfiką rynków lokalnych i sprawną organizacją zbiórek. Uruchomiło to pole do współpracy spółki z uznanymi organizacjami działającymi w obszarze drugiego obiegu odzieży, takimi jak Ubrania Do Oddania w Czechach czy Ekocharita na Słowacji. Prowadząc działalność również poza Unią Europejską, spółka zdecydowała o uruchomieniu zbiórek także na rynku brytyjskim, gdzie jest wspierana przez Yellow Octopus Group. 

– Potrzebowaliśmy partnerów, którzy mają doświadczenie w kompleksowym zarządzaniu selektywną zbiórką tekstyliów i pomogą nam rozwijać spektrum naszych działań w obszarze mody cyrkularnej. W całym procesie zbiórki chronimy odzież przed uszkodzeniami i zanieczyszczeniami, zapewniając odpowiednie warunki ich przechowywania. Również w transporcie oraz podczas segregacji ubrania nie mogą być narażone na wilgoć i inne szkodliwe warunki atmosferyczne. Nasi partnerzy gwarantują zachowanie jakości zebranych tekstyliów i ich profesjonalną segregację na poszczególne frakcje. W tym odpowiadają za grupowanie odzieży na tę nadającą się do ponownego użycia, ale też na ubrania wykonane z materiałów z bardzo konkretnym składem, który jest niezbędny do zastosowania odpowiedniej techniki recyklingu. Dzięki zaangażowaniu partnerów teraz również zagraniczna sieć sprzedaży będzie częścią procesu naszego rozwoju w kierunku gospodarki obiegu zamkniętego – podkreśla Ewa Janczukowicz-Cichosz, ekspertka ds. zrównoważonego rozwoju w LPP.

W ramach prowadzonej zbiórki w sklepach LPP można oddawać odzież, obuwie i akcesoria dowolnej marki, które następnie są sortowane i przekazywane dalej, zgodnie z hierarchią postępowania z odpadami tekstylnymi. W zależności od stanu zebranych artykułów trafiają one na rynek wtórny, są poddawane upcyklingowi lub przekazywane do recyklingu. Rzeczy nadające się do dalszego użytkowania są odświeżane przez partnerów i wprowadzane do drugiego obiegu. Część zysku pochodzącego z każdego kilograma zebranej odzieży przeznaczana jest na cele charytatywne, co dzieje się m.in. w Polsce, Czechach i na Słowacji.

– Selektywna zbiórka, sortowanie i włączenie się w drugi obieg to nieodzowne elementy mody cyrkularnej, od których w biznesie odzieżowym nie ma już odwrotu. Nasza współpraca z LPP na Słowacji to dowód, że zmiany w zakresie gospodarki obiegu zamkniętego zachodzą na rynku niezależnie czy w danym kraju obowiązują już takie przepisy, czy nie – podkreśla Tomáš Štefančík, Chief Sales Officer w Ekocharita. 

Pomimo że nowa legislacja dotycząca zagospodarowania odpadów tekstylnych obejmuje wyłącznie kraje członkowskie UE, spółka zdecydowała się także na zaadaptowanie swojego programu w Wielkiej Brytanii, w której w ostatnim czasie wzmocniła obecność, otwierając kolejne salony w prestiżowych lokalizacjach Londynu.

–  Od lutego wspieramy LPP we wdrażaniu działań cyrkularnych  w salonach  w Wielkiej Brytanii. Cieszy nas, że możemy wraz z polską spółką dawać ubraniom drugie życie, a poprzez uczestnictwo w procesie zbiórki i sortowania przygotowujemy także tekstylia, które mają być wykorzystane w odzysku surowców zgodnie z ideą mody cyrkularnej – dodaje Jack Ostrowski, założyciel Yellow Octopus Group.

W zamyśle polskiego producenta zebrane ubrania wykonane z poliestru, mają trafić do ponownego przetworzenia w technologii textile-to-textile, co również jest spójne z założeniami dyrektywy Unii Europejskiej nt. odpadów, która wskazuje na konieczność finansowania przez branżę rozwoju nowych technologii recyklingu i sortowania. Już w 2022 roku firma nawiązała współpracę z polskim start-upem Use Waste, który na zlecenie spółki zajmuje się opracowaniem innowacyjnej metody produkcji przędzy z poliestrowych odpadów tekstylnych. Obecnie projekt wyszedł z fazy laboratoryjnej, a dalsze prace nad technologią textile-to-textile już trwają. Tylko w 2023 roku firma przeznaczyła na ten cel 1 mln zł.

– W obliczu obecnych wyzwań klimatycznych rola biznesu nie kończy się na dostarczaniu klientom odzieży. Ważne jest, by producenci wzięli odpowiedzialność za wyprodukowane tekstylia. Zależy nam, aby wspierać branżę w tych działaniach, dlatego cieszy nas, że jej największy przedstawiciel w Polsce wybrał właśnie nas jako jednego z partnerów procesu. Dziś pomagamy spółce w Czechach, ale w planach mamy rozszerzenie naszej współpracy także na inne rynki – mówi Przemysław Kwiatkowski, Manager ds. Partnerstwa w Ubrania Do Oddania.