Polski Alarm Smogowy zaapelował w czwartek do Donalda Tuska o zwiększenie zaangażowania rządu w poprawę jakości powietrza, w tym wsparcie termomodernizacji polskich domów i likwidacji tzw. kopciuchów. Konferencja PAS przed kancelarią premiera zakończyła 6. edycję kampanii "Zobacz, czym oddychasz".

Polski Alarm Smogowy zwrócił się do premiera o intensyfikację działań rządu na rzecz poprawy jakości powietrza, popularyzacji czystych źródeł energii i efektywności energetycznej. PAS zwrócił również uwagę na to, że walka ze smogiem m.in. przez przyspieszenie procesu wymiany źródeł ciepła oraz termomodernizację była jedną z obietnic umowy koalicyjnej.

Wsparcie gospodarstw domowych

Organizacja zaapelowała też o zabezpieczenie odpowiednich środków finansowych na wsparcie gospodarstw domowych w transformacji energetycznej.

"W Polsce te potrzeby są ogromne. 2,5 mln gospodarstw domowych czeka na wsparcie" - zaznaczyła Anna Dworakowska z Polskiego Alarmu Smogowego. Odniosła się również do nowej odsłony programu "Czyste Powietrze". Według niej planowany budżet programu pozwala na wsparcie mniej niż 10 proc. gospodarstw domowych, które używają tzw. "kopciuchów" lub są słabo ocieplone.

31 marca br. ma ruszyć nabór wniosków do nowej odsłony programu "Czyste Powietrze". Budżet programu został zasilony 10 mld zł z Funduszu Modernizacyjnego, na których uruchomienie wydał zgodę Europejski Bank Inwestycyjny. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska oszacował, że środki wystarczą na wsparcie około 160 tys. gospodarstw domowych.

Rzecznik PAS Piotr Siergiej zaznaczył, że jest wiele nierozpatrzonych wniosków, które zostały złożone przed wcześniejszym zatrzymaniem programu i będą one musiały mieć zapewnione finansowanie. Jak mówił, jeżeli nie będzie dodatkowych środków, to budżet programu bardzo szybko się wyczerpie.

Podsumowanie kampanii "Zobacz czym oddychasz"

Konferencja prasowa podsumowała szóstą edycję kampanii "Zobacz czym oddychasz", która rozpoczęła się w listopadzie 2024 r. i trwała przez cały sezon grzewczy. Podczas akcji sześć antysmogowych instalacji odwiedziło 32 miejscowości w dziewięciu 9 województwach. Instalacje przedstawiały płuca (wykonane z fizeliny), na których osiadały drobne pyły zawieszone w powietrzu, zmieniając kolor materiału na ciemniejszy w zależności od ilości zanieczyszczeń w powietrzu. Jak tłumaczyli aktywiści PAS, celem było pokazanie jakości powietrza w poszczególnych miejscowościach i zwiększenie świadomości osób tam zamieszkałych.

"Najgorzej było w Dąbrowie Górniczej i w Dąbrowie Chełmińskiej" - powiedziała PAP koordynatorka kampanii Karolina Bryk, zapytana o najbardziej zanieczyszczone miejscowości, które objęła kampania.

Nowe "Czyste Powietrze"

Według przedstawicieli Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) w nowym "Czystym Powietrzu” najbiedniejsi będą mogli liczyć na pokrycie do 100 proc. kosztów kwalifikowanych inwestycji. Nowością jest udział operatorów w przypadku takiej właśnie grupy beneficjentów. Przed wykonaniem termomodernizacji wymagany będzie też audyt energetyczny, a potem uzyskanie świadectwa energetycznego budynku po przeprowadzonej inwestycji. Obowiązywać będą również maksymalne koszty na poszczególne elementy inwestycji. W nowej odsłonie programu nie będzie można uzyskać dofinansowania do pieców gazowych. Pod koniec listopada 2024 r. NFOŚiGW wstrzymał przyjmowanie nowych wniosków do programu, tłumacząc to koniecznością jego reformy i uszczelnienia systemu.

Polski Alarm Smogowy (PAS) to inicjatywa zrzeszająca ruchy obywatelskie działające na rzecz poprawy jakości powietrza w Polsce; działa od niemal 10 lat.

wm/ malk/

Fot. Depositphotos