Bank Światowy, jedna z najważniejszych międzynarodowych instytucji finansowych, ogłosił zniesienie embarga na finansowanie projektów związanych z energetyką jądrową. Wewnętrzny zakaz obowiązywał od 2013 roku. 

Decyzja ta, podjęta przez zarząd banku, w którym kluczową rolę odgrywają Stany Zjednoczone jako największy udziałowiec, otwiera nowe możliwości dla globalnego rozwoju energetyki jądrowej, uznawanej za kluczowy element transformacji energetycznej i realizacji celów neutralności klimatycznej. Zmiana ta może mieć szczególne znaczenie dla krajów rozwijających się, które poszukują stabilnych i niskoemisyjnych źródeł energii, oraz dla państw takich jak Polska, aktywnie inwestujących w rozwój elektrowni jądrowych.

Dekady bez atomu

Bank Światowy od lat 50. XX wieku ograniczał swoje zaangażowanie w finansowanie energetyki jądrowej, co wynikało z polityki skoncentrowanej na innych źródłach energii oraz obaw związanych z bezpieczeństwem jądrowym i wysokimi kosztami inwestycji. Ostatnia pożyczka na projekt jądrowy została udzielona w 1957 roku i dotyczyła włoskich inwestycji w energetykę nuklearną.  Później Bank Światowy był jednym z nielicznych globalnych graczy finansowych, którzy unikali wspierania tego sektora. Embargo wprowadzone w 2013 roku dodatkowo usankcjonowało tę politykę, ograniczając dostęp do funduszy dla krajów rozwijających się, które chciały inwestować w technologie jądrowe.

Zniesienie embarga jest odpowiedzią na rosnące globalne zapotrzebowanie na energię oraz presję na dekarbonizację sektora energetycznego. Jak zauważył William Magwood, dyrektor generalny jądrowej agencji OECD (NEA), osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 roku bez znaczącego udziału energetyki jądrowej jest praktycznie niemożliwe. Energetyka jądrowa, oferująca stabilne i niskoemisyjne źródło energii, jest postrzegana jako kluczowy element miksu energetycznego, szczególnie w kontekście wycofywania się z paliw kopalnych, takich jak węgiel czy gaz.

Decyzja Banku Światowego została poprzedzona intensywnymi dyskusjami na arenie międzynarodowej. Rafael Grossi, dyrektor generalny Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej (MAEA), prowadził rozmowy z przedstawicielami banku, podkreślając konieczność większego zaangażowania finansowego w projekty jądrowe. Również Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) w ostatnich latach zwiększał swoje wsparcie dla energetyki jądrowej, co wskazuje na szerszy trend zmiany podejścia do tego sektora w instytucjach finansowych.

Globalne skutki decyzji

Zniesienie embarga przez Bank Światowy może mieć dalekosiężne skutki dla globalnego sektora energetycznego. Po pierwsze, otwiera ono drzwi dla finansowania dużych projektów jądrowych w krajach rozwijających się, które dotychczas borykały się z trudnościami w pozyskaniu kapitału na kosztowne inwestycje. Elektrownie jądrowe, choć drogie w budowie, oferują długoterminowe korzyści w postaci stabilnych dostaw energii i niskich emisji CO2, co czyni je atrakcyjnym rozwiązaniem w walce ze zmianami klimatycznymi.

Po drugie, decyzja ta może przyspieszyć rozwój nowych technologii jądrowych, takich jak małe reaktory modułowe (SMR), które są tańsze i bardziej elastyczne w porównaniu z tradycyjnymi elektrowniami jądrowymi. Jak zauważył Magwood, w ciągu najbliższych 5-6 lat na rynek może wejść kilka konstrukcji SMR, co obniży bariery wejścia dla krajów chcących rozwijać energetykę jądrową. Standaryzacja i harmonizacja regulacji w tym zakresie będą kluczowe dla przyspieszenia tych procesów.

Po trzecie, decyzja Banku Światowego może wpłynąć na inne instytucje finansowe, które dotychczas unikały inwestycji w energetykę jądrową. Przykładem jest Europejski Bank Inwestycyjny, który już teraz zwiększa swoje zaangażowanie w ten sektor, a także krajowe banki, takie jak PKO Bank Polski, które wspierają transformację energetyczną w swoich strategiach. W efekcie możemy spodziewać się efektu domina, który zwiększy dostępność kapitału dla projektów jądrowych na całym świecie.

_{Fot: Depositphotos}