Branża energetyczna ma dwa lata na ograniczenie użycia gazów fluorowanych w tym m.in. SF6, który wykorzystywany jest jako izolator - wskazała firma Eaton. Od stycznia 2026 r. nie będzie można używać SF6 we wszystkich nowych rozdzielnicach średniego napięcia.

W poniedziałek 11 marca weszło w życie rozporządzenie Unii Europejskiej dotyczące zakazu stosowania fluorowanych gazów cieplarnianych m.in. gazu SF6.

W publikacji Eaton zwrócono uwagę, że w Polsce sektor energetyczny stosuje rozwiązania wykorzystujące ten typ gazu. Eksperci Eaton wskazują, że kluczowe w odchodzeniu od stosowania SF6 będzie dopracowanie wytycznych związanych z utylizacją rozdzielnic.

Sześciofluorek siarki (SF6) to syntetyczny i niezwykle silny gaz cieplarniany. Kilogram tego gazu odpowiada emisji ponad 25 tys. kg CO2. SF6 stosowany jest najczęściej jako izolator w rozdzielnicach, a w każdej z nich w czasie ich eksploatacji, czyli przez ok. 40-50 lat, zużywa się do 2,5 kg tego gazu.

"W Polsce, poza pewnymi wyjątkami, SF6 był dotąd głównym środkiem izolacyjnym i łączeniowym, jeżeli chodzi o średnie napięcie. Wynika to przede wszystkim z dużej dostępności, akceptowalnych cen oraz małych gabarytów urządzeń, które wykorzystują gaz fluorowany. Branża elektryczna przyzwyczaiła się do tych rozwiązań – dotyczy to zarówno producentów, projektantów, jak i użytkowników. Początkowy etap budowania świadomości na temat szkodliwości gazu SF6 i jego negatywnego wpływu na środowisko był trudny. Teraz sytuacja się zmienia, widać rosnący poziom zrozumienia problemu i coraz większe zainteresowanie rozwiązaniami ekologicznymi" - wskazał Mariusz Hudyga z firmy Eaton.

Jak wyjaśniono, branża elektryczna ma dwa lata na wdrożenie rozporządzenia. Od stycznia 2026 r. zabronione będzie stosowanie SF6 we wszystkich nowych rozdzielnicach średniego napięcia (?24 kV). Podobne zakazy dotyczące rozdzielnic o wyższym napięciu mają obowiązywać w kolejnych latach: od 2030 r. dla rozdzielnic do 52 kV włącznie oraz od 2032 r. dla rozdzielnic wysokiego napięcia powyżej 52 kV.

"Mówimy tu o modernizacji oraz rozwoju sieci dystrybucyjnych i przesyłowych tak, aby mogły przyjąć coraz więcej energii z rozproszonych źródeł odnawialnych. Trzeba jednak zaznaczyć, że rozwiązania niestosujące gazu SF6, o takich samych parametrach elektrycznych były dostępne od dawna" - zwrócił uwagę Hudyga. Przykładowo zamiast SF6 wykorzystuje się technologię próżniową.

Firma Eaton zwróciła uwagę, że po identyfikacji urządzeń zawierających gaz SF6, które trzeba wymienić, kluczowe będzie zaplanowanie zakupu nowych urządzeń. Zwrócono uwagę też na właściwą utylizację sprzętu zawierającego SF6.

"Na tym etapie zmian należy zadbać szczególnie o odpowiednie wycofywanie z użytkowania urządzeń zawierających SF6. Nie bez powodu we wcześniejszych aktualizacjach rozporządzenia dotyczącego gazów fluorowanych wprowadzono obowiązek ewidencjonowania jego ilości. Utylizacja urządzeń powinna być dobrze nadzorowana i przeprowadzona w taki sposób, aby maksymalnie minimalizować ryzyko wycieku gazu. Ramy prawne powinny wyraźnie wskazywać, kto będzie miał obowiązek właściwej utylizacji tych rozdzielnic" - podsumował Mariusz Hudyga. 

autor: Michał Boroń

mick/ mmu/

Fot. Depositphotos