W stolicy Azerbejdżanu, Baku, w poniedziałek oficjalnie rozpoczął się międzynarodowy szczyt klimatyczny COP29. Jesteśmy na drodze do upadku - zaalarmował Muchtar Babajew, który stoi na czele tegorocznej konferencji. Szczyt potrwa do 22 listopada. Polskę reprezentuje prezydent Andrzej Duda.

"Jesteśmy na drodze do upadku. I to nie są problemy przyszłości. Zmiany klimatu są (dostrzegalne) już tutaj" - oświadczył azerbejdżański minister ekologii. Jak dodał, COP29 to "chwila prawdy dla porozumienia paryskiego" z 2015 r., dotyczącego ograniczenia globalnego wzrostu temperatury. "Musimy pokazać, że jesteśmy gotowi, by realizować cele, które sobie wyznaczyliśmy" - oznajmił Babajew, cytowany przez agencję Reutera.

Podstawowym celem szczytu jest ustalenie nowego rocznego celu w przekazywaniu przez zamożne kraje funduszy biedniejszym państwom na walkę ze zmianami klimatycznymi. Wiele krajów rozwijających się podkreśla, że nie są w stanie szybciej ograniczać emisji gazów cieplarnianych bez finansowego wsparcia na inwestycje.

Rządy państw są jednak dalekie od uzgodnienia tego celu finansowego, dlatego władze Azerbejdżanu przedstawiły plany inicjatyw pobocznych - w nadziei, że zwiększą one klimatyczne ambicje, nie wymagając przy tym negocjacji i wypracowania konsensusu.

Jedną z tych propozycji jest fundusz dobrowolnych wpłat państw i firm produkujących paliwa kopalne dla podmiotów działających w sferze klimatu oraz na granty pomagające ofiarom klęsk żywiołowych spowodowanych zmianami klimatycznymi w krajach rozwijających się.

Tegoroczny gospodarz konferencji to państwo w dużym stopniu uzależnione od paliw kopalnych (60 proc. dochodu Azerbejdżanu stanowi sprzedaż ropy i gazu). Prezydent kraju Ilham Alijew deklaruje, że "posiadanie złóż ropy i gazu nie jest winą (Azerbejdżanu), to dar od Boga", a także że - jako głowa państwa bogatego w paliwa kopalne - będzie bronić prawa podobnych krajów do kontynuowania inwestycji i produkcji, ponieważ "świat tego potrzebuje".

Według portalu Politico Baku chce wykorzystać konferencję COP29, by promować swoje interesy gospodarcze, ponieważ dąży do przyciągnięcia do kraju większej liczby inwestycji w sektorze paliw kopalnych. (PAP)

ndz/ szm/

arch.

Fot. Depositphotos

AKTUALIZACJA

16:27 COP29/ Szefowa WMO: 2024 rok będzie najgorętszy w historii

Rok 2024 będzie najcieplejszym w historii pomiarów w efekcie serii wyjątkowo wysokich miesięcznych średnich temperatur na świecie – powiedziała sekretarz generalna Światowej Organizacji Meteorologicznej (WMO) Celeste Saulo na rozpoczętym w poniedziałek w Baku szczycie klimatycznym COP29.

Saulo przedstawiła konkluzje z najnowszego raportu „State of the Climate 2024”. Jak wynika z przygotowywanej corocznie przez WMO publikacji, od stycznia do września 2024 r. średnia globalna temperatura wyniosła 1,54 stopnia Celsjusza powyżej poziomu przedindustrialnego (lata 1850-1900), zaś lata 2015-2024 były najcieplejszą dekadą w historii pomiarów. Przyjęte w 2015 roku porozumienie paryskie ma na celu niedopuszczenie do wzrostu średniej globalnej temperatury powyżej 2 stopni Celsjusza w stosunku do ery przedindustrialnej i kontynuowanie wysiłków na rzecz ograniczenia tego wzrostu do 1,5 stopnia Celsjusza.

„Rok 2024 będzie najcieplejszy w historii, gorętszy nawet niż 2023 rok, który pobił wszystkie poprzednie rekordy” – powiedziała szefowa WMO na konferencji prasowej. „Po raz kolejny ogłaszamy czerwony alert, (…) to kolejne SOS dla klimatu” – dodała.

„Rekordowe opady deszczu i powodzie, gwałtowne nasilenie się cyklonów tropikalnych, śmiertelne (w skutkach) upały, bezprecedensowe susze i katastrofalne pożary, które w tym roku widzieliśmy w różnych częściach świata, to niestety nasza nowa rzeczywistość i przedsmak tego, co czeka nas w przyszłości” – podkreśliła Saulo.

Jak wyjaśniła szefowa WMO, fakt, że zmierzona w 2024 roku średnia globalna temperatura była wyższa o ponad 1,5 stopnia Celsjusza od poziomu referencyjnego, nie oznacza jeszcze, że ten drugi cel nie został osiągnięty - nie należy bowiem patrzeć na poszczególne lata osobno, lecz na średnią z ostatnich 20 lat. Przy zastosowaniu tej metody obliczeń rekordy temperatury odnotowane w dwóch ostatnich latach podniosły tę średnią do poziomu 1,3 st. C powyżej poziomu referencyjnego.

„Globalne anomalie temperatury rejestrowane w skali dziennej, miesięcznej i rocznej podlegają znacznym wahaniom, po części ze względu na zjawiska naturalne, takie jak El Nino i La Nina. Nie należy ich utożsamiać z długoterminowym celem temperaturowym określonym w porozumieniu paryskim” – zaznaczyła szefowa WMO.

Dodała jednak, że „liczy się każdy ułamek stopnia ocieplenia”, toteż „musimy działać tak szybko, jak to możliwe” i „nie porzucać celu 1,5 stopnia”, ponieważ ekstremalne zjawiska pogodowe wywołane zmianami klimatu prowadzą do ogromnych strat ludzkich i gospodarczych.

„Temperatury to tylko część obrazu. Zmiany klimatyczne zachodzą niemal codziennie na naszych oczach w postaci ekstremalnych zjawisk pogodowych. Niezwykła ilość deszczu, która spadła ostatnio w Hiszpanii, obudziła świadomość, ile dodatkowej wody może pomieścić cieplejsza atmosfera” – podkreśliła szefowa WMO.

Szczyt klimatyczny w COP29 w Baku potrwa do 22 listopada.

Z Baku Marcin Mastalerz (PAP)

mam/ akl/