Pojawienie się pandemii Covid-19 spowodowało bezprecedensowe, ogólnoświatowe zakłócenia w łańcuchach dostaw. Problemy dotyczyły od postoju linii produkcyjnych po  braki kontenerów do transportu spowodowane restrykcjami wprowadzanymi przez poszczególne kraje. Eksperci twierdzą, że to kropla w morzu w porównaniu z zakłóceniami, jakie spowodują zmiany klimatu.

Dzikie pożary na amerykańskim Zachodzie, powodzie w Chinach i Europie oraz susze w Ameryce Południowej już teraz zakłócają dostawy wszystkiego: od tarcicy, przez czekoladę, po ryż do sushi. 

– Niezależnie od tego, czy pracujesz w sektorze rolniczym, leśnym czy technologicznym, nie ma żadnego sektora, który byłby odporny na zmiany klimatyczne – powiedział Christy Slay, starszy dyrektor ds. nauki i aplikacji badawczych w The Sustainability Consortium.

Weźmy na przykład tarcicę. Około jedna czwarta tarcicy zużywanej w USA pochodzi z Kanady, w której aktualnie panuje poważna susza i pożary.

– Pożary w zachodniej Kanadzie znacząco wpływają na łańcuch dostaw i naszą zdolność do transportowania produktów na rynek – oznajmił w lipcu kanadyjski producent tarcicy Canfor Corp. – W związku z tym wprowadzamy krótkoterminowe ograniczenia produkcji w naszych kanadyjskich tartakach – dodał.

Obecnie przemysł budowlany cierpi również z powodu poważnych zakłóceń w łańcuchu dostaw przez Covid-19, a pożary jeszcze tylko pogłębiają ten problem.

– Dzikie pożary na Zachodzie i w Kanadzie stanowią wyzwanie dla produkcji tarcicy. Chociaż ceny spadły, łańcuch dostaw materiałów budowlanych pozostaje podatny na zakłócenia – powiedział Robert Dietz, główny ekonomista National Association of Home Builders.

Z kolei Brazylia cierpi obecnie z powodu najgorszej suszy od ponad wieku. To po części spowodowało, że ceny kontraktów terminowych na kawę w lipcu gwałtownie wzrosły, prawie dwukrotnie w stosunku do roku poprzedniego. Chociaż wzrost cen nie został jeszcze przeniesiony na konsumentów, eksperci twierdzą, że wkrótce tak się stanie.

Dwie trzecie amerykańskiego ryżu uprawia się w Kalifornii, która z powodu suszy i pożarów boryka się z niedoborem wody. Produkcja ryżu wymaga ogromnych ilości wody.

Ekstremalne zjawiska pogodowe uderzają również w łańcuchy dostaw, gdy pracownicy nie są w stanie fizycznie dotrzeć do swoich miejsc pracy. Według ostatniego raportu Programu Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju, zakłócenia w miejscu pracy spowodowane zmianami klimatycznymi mogą doprowadzić do spadku wydajności o ponad 2 biliony dolarów do 2030 roku.

Wyprzedzanie problemu

Aby poradzić sobie z tymi skutkami, firmy będą musiały być proaktywne i jednakowo przeciwdziałać zmianom klimatycznym, ale także dostosować swoją politykę do aktualnej sytuacji.

– Oznacza to bycie naprawdę innowacyjnym i kreatywnym oraz podejmowanie wielu działań związanych z angażowaniem dostawców, których być może nie podejmowaliśmy wcześniej jako firma – powiedział Slay.

– Trzeba naprawdę poznać swoje łańcuchy dostaw, dowiedzieć się, co dostawcy robią, aby złagodzić zmiany klimatyczne i współpracować z nimi, tak aby stworzyć kompleksową strategię dla firmy – podsumowuje.

Potrzebne wyjście awaryjne

Studenci z MIT przeprowadzili niedawno badania nad wpływem zmian klimatycznych na dla Colgate Palmolive i zalecili firmie zaangażowanie się w łagodzenie ryzyka poza obecny pięcioletni horyzont, przechodząc na plan 20-letni.

–  Oczywiste jest, że skutki zmian klimatycznych, których doświadczamy już dziś – pożary, susze, ekstremalne warunki pogodowe, intensywniejsze huragany, spadek plonów, niedobór wody i zakłócenia polityczne wynikające z przymusowej migracji i niestabilności politycznej – są ogromnym obciążeniem dla wielu łańcuchów dostaw firm, i to nie tylko firm wytwarzających produkty fizyczne, ale także zajmujących się finansami i usługami –  powiedział John Sterman, profesor w Sloan School of Management MIT i współdyrektor Sloan's Sustainability Initiative.

Główne strategie ograniczania ryzyka związanego z łańcuchem dostaw są często określane jako pomostowe i buforowe. Bridging oznacza wypełnienie luki w kontaktach z dostawcami w celu zapewnienia sprawnej komunikacji podczas kryzysu klimatycznego. Buforowanie oznacza posiadanie pewnych produktów w rezerwie jako buforu i posiadanie zapasowych dostawców na wypadek, gdyby główni zawiedli.

Sterman twierdzi jednak, że najlepszym sposobem dla firmy na ochronę siebie i swojego łańcucha dostaw jest proaktywna postawa w zakresie redukcji własnego śladu węglowego.

– To, co chcemy zrobić jako firma, to znaleźć sposoby na zmniejszenie emisji, które jednocześnie poprawią naszą odporność na zmiany i przyniosą nam inne korzyści, dzięki czemu ryzyko, przed którym stoimy, będzie niższe – powiedział.

Jako przykład podaje Credit Human. Firma ta właśnie ukończyła budowę nowej siedziby w San Antonio, która jest wysoce energooszczędna. Na dachu znajduje się ogromna bateria słoneczna, a także gruntowe pompy ciepła. Podczas głębokich mrozów w Teksasie w lutym, budynek był w pełni sprawny, podczas gdy inne wokół niego nie były.

Innym przykładem jest firma Apple, która zobowiązała się do ograniczenia emisji ze swojego łańcucha dostaw do zera netto do 2030 roku.
– Oznacza to, że firma mocno przygląda się wszystkim swoim partnerom w łańcuchu dostaw, starając się znaleźć sposoby na ograniczenie generowanych przez nich emisji, a jednocześnie radykalnie obniża ryzyko wystąpienia zakłóceń w dostawach – powiedział Sterman.