W minionym roku przez polski rynek venture capital (VC) przepłynęło 2,1 mld złotych – taką sumę polskie i zagraniczne fundusze zainwestowały w 399 rodzimych, innowacyjnych przedsiębiorstw. Daleko nam jeszcze do statusu tzw. startup nation, jednak nasz kraj posiada wystarczający potencjał, aby w przyszłości taki tytuł uzyskać. Jednym z kluczowych podmiotów w tym procesie jest fundusz ORLEN Venture Capital, inwestujący w najbardziej obiecujące startupy, pracujące nad nowymi technologiami - do wykorzystania w przyszłej gospodarce i energetyce bezemisyjnej.

Na świecie nie brakuje przykładów tzw. startup nations, czyli krajów, które swój rozwój gospodarczy w znacznym stopniu opierają na dynamicznym wzroście sektora innowacji i high-tech. Najbardziej znanymi są Stany Zjednoczone z ich Doliną Krzemową czy Izrael, w Europie zaś prym wiodą państwa skandynawskie. Możliwe, że w tym gronie znajdzie się miejsce również dla Polski, aspirującej do roli swoistego startupowego hubu dla całej Europy Środkowej.

W ostatnich latach w Polsce znacznie zwiększyły się wydatki na badania i rozwój - dziś jesteśmy w okolicy średniej europejskiej, podczas gdy dekadę temu zajmowaliśmy ostatnie miejsce w UE. Dodatkowo, Polacy dysponują unikalnym genem przedsiębiorczości i elastyczności, pozwalającym im wychodzić z globalnych kryzysów obronną ręką oraz nie obawiać się śmiałych posunięć inwestycyjnych.

Katalizatorem rosnącego zainteresowania innowacyjnymi firmami jest unijna polityka klimatyczna: budowa gospodarki zeroemisyjnej w UE oznacza konieczność tworzenia i rozwijania „zielonych” projektów i rozwiązań, niekiedy w oparciu o technologie jeszcze dzisiaj nieznane, bądź nieskomercjalizowane. Dlatego największe firmy na świecie już teraz uczestniczą w swoistym wyścigu po „technologie przyszłości”, poszukując tych najbardziej obiecujących i dających nadzieję na pozytywne zwroty finansowe spółek.

„To również jest strategicznym celem działania ORLEN VC: poza generowaniem zysków, chcemy również wyprzedzać trendy rynkowe i stale umacniać pozycję Grupy na tle naszej konkurencji. Bo choć w Europie Środkowej jesteśmy liderem, to obecnie porównujemy się już do takich gigantów, jak Shell czy BP. Tymczasem dekarbonizacja niebawem całkowicie przewartościuje tradycyjne obszary aktywności firm paliwowych i energetycznych” - tłumaczy Marek Garniewski, prezes zarządu ORLEN VC.

Według strategii Grupy ORLEN, do 2030 roku koncern planuje nakłady inwestycyjne na poziomie ponad 320 mld zł. Tegoroczne inwestycje mają wynieść 38,6 mld zł, w tym 27,9 mld zł na rozwój, z czego 5,7 mld zł w segmencie energetyki.

„Zgodnie z przyjętymi założeniami, ORLEN VC planuje dokonywać około pięciu inwestycji rocznie, skupiając się na najbardziej perspektywicznych spółkach, posiadających innowacyjne i gotowe do komercjalizacji technologie, które będą wspierać cele przyjęte w naszej długofalowej strategii" - dodaje Marek Garniewski.

Petrochemia, OZE, gospodarka o obiegu zamkniętym, recykling, biopaliwa i paliwa syntetyczne, elektromobilność, implementacja AI: to główne obszary aktywności polskich i europejskich startupów, zajmujących się zieloną transformacją energetyczną.

W lipcu 2024 roku Fundusz ORLEN VC zainwestował w norweską spółkę Heimdall Power, jednego ze światowych liderów optymalizacji sieci elektroenergetycznych. Rozwijana przez firmę technologia pozwala zwiększyć przepustowość sieci elektroenergetycznych aż o 40 proc., co przekłada się na wzrost bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej do odbiorców.

Nieco wcześniej, ORLEN VC wsparł EUROLOOP - producenta ultraszybkich stacji ładowania pojazdów elektrycznych. Ładowarki polskiego startupu, z których korzystają już kierowcy w siedmiu krajach Europy, są jednymi z najszybszych na rynku, zapewniając dostęp do prądu stałego o mocy do 720 kW.

W poprzednim roku, wsparcie ze strony funduszu ORLEN uzyskały: CTHINGS.CO (polski startup specjalizujący się w tworzeniu innowacyjnych rozwiązań z obszaru 5G, przemysłowego Internetu rzeczy i aplikacji chmurowych), Circunomics (niemiecka platforma, umożliwiająca ponowne wykorzystanie i późniejszy recykling akumulatorów samochodów elektrycznych) oraz Shippeo (francuska platforma, pomagająca tworzyć bardziej wydajne, zautomatyzowane i zrównoważone procesy zarządzania łańcuchem dostaw).

Z raportu fundacji Startup Poland wynika, że statystyczny polski founder, czyli założyciel startupu, ma 26-35 lat, może się pochwalić wykształceniem magisterskim w obszarze nauk ścisłych i działa województwie dolnośląskim lub mazowieckim, głównie w największych metropoliach, jak Wrocław czy Warszawa. Dlatego marki wspierające rozwój innowacyjnych przedsiębiorstw koncentrują się także na inwestowaniu w firmy, pochodzące z innych regionów kraju.

Taki cel przyświeca programowi „Platform startowych dla nowych pomysłów”, finansowanemu z Funduszy Europejskich dla Polski Wschodniej, którego partnerem jest ORLEN. W ramach podpisanych porozumień, ORLEN będzie weryfikować rozwiązania wypracowane przez startupy, a wybrane projekty będą mieć szansę na testowe wdrożenie, w ramach programu ORLEN Skylight accelerator.

Wśród podmiotów, z którymi ORLEN już podpisał trzyletnie porozumienia o współpracy, są m.in. Puławski Park Naukowo-Technologiczny, Hugetech, Polska Fundacja Ośrodków Wspomagania Rozwoju Gospodarczego "OIC Poland" z siedzibą w Lublinie, czy Sieć Badawcza Łukasiewicz - Instytut Technologii Eksploatacji w Radomiu. Nabór do 11. rundy ORLEN Skylight accelerator potrwa do 28 lipca 2024 roku.

PAP MediaRoom

Fot. Depositphotos