Rosnące ceny prądu i związana z tym coraz większa potrzeba niezależności energetycznej, spowodowały znaczny wzrost zainteresowania fotowoltaiką. Korzyści takiej inwestycji jest wiele, jednak często barierą przed jej realizacją staje się wysoki koszt instalacji. Można go jednak obniżyć. Pomogą w tym nie tylko odliczenia kosztu instalacji od podatku dochodowego czy ulgi w ramach rządowych dotacji, ale również oferty fotowoltaiki na wynajem.

2022 rok to niewątpliwie rok globalnych kryzysów, w tym energetycznego. Według Międzynarodowej Agencji Energetycznej, do jego wybuchu przyczyniły się dwa główne czynniki: wzrost inflacji oraz gwałtowne zapotrzebowanie na gaz, które przerosło podaż, windując ceny surowca na niespotykany dotąd poziom.

Według Rystad Energy, w 2022 roku inwestycje w źródła energii oparte o wiatr i słońce po raz pierwszy były większe niż łączne inwestycje w energetykę opartą o ropę naftową i gaz.

Jak mówi Paulina Ackermann, dyrektor generalna Otovo w Polsce – międzynarodowego dostawcy rozwiązań fotowoltaicznych – To właśnie kryzys energetyczny i związany z nim skokowy wzrost cen za gaz i prąd, napędziły ogromne zainteresowanie alternatywnymi źródłami pozyskiwania energii, w tym przede wszystkim fotowoltaiki, która w sektorze OZE zajmuje pierwsze miejsce z ponad 54-proc. udziałem, wyprzedzając wiatr (35,7 proc.) oraz wodę (4,4 proc.) – podkreśla.

Chętnych na zróżnicowanie form dostawy energii elektrycznej nie brakuje również w Polsce. Według danych zgromadzonych przez Agencja Rynku Energii, na koniec listopada 2022 r. moc zainstalowana fotowoltaiki w kraju wyniosła 11 924 MW, czyli o 67 proc. więcej niż w listopadzie 2021 roku.

Wpływ na rosnące zainteresowanie fotowoltaiką ma nie tylko chęć obniżenia rachunków za prąd, ale również szereg ulg i dotacji, z których skorzystać mogą inwestorzy indywidualni.

Niższy podatek VAT

Pierwsza z nich to preferencyjna stawka VAT 8% dla osób, które wykorzystują energię wytworzoną przez instalację na potrzeby własnego gospodarstwa domowego. Dotyczy ona instalacji PV montowanych na dachu oraz gruncie.

Jak zaznacza Kamil Jeznach – dyrektor operacyjny w Otovo: Chcąc skorzystać z preferencyjnej stawki 8% VAT, inwestor musi spełnić określone warunki, takie jak posiadanie domu o powierzchni użytkowej do 300m2 lub mieszkania do 150m2. Z preferencyjnej stawki mogą również skorzystać rolnicy, którzy wykorzystują energię instalacji do pokrycia zapotrzebowania energetycznego własnego gospodarstwa domowego. – dodaje ekspert Otovo.

Odliczenie od podatku (ulga termomodernizacyjna)

Kolejnym argumentem dla niezdecydowanych na instalację solarną jest możliwość odliczenia jej od podatku. W 2019 roku rząd wprowadził ulgę termomodernizacyjną, dzięki której każda osoba, która posiada fotowoltaikę, może odliczyć koszty związane z jej zakupem i montażem od podatku dochodowego (PIT). Kwotę, jaką można odliczyć, zależy od indywidualnej sytuacji, jednak jak podkreśla Kamil Jeznach z pewnością jest to korzystne rozwiązanie.

Ulga termomodernizacyjna pozwala na odliczenie maksymalnie 53 tys. zł i przysługuje podatnikowi będącemu właścicielem lub współwłaścicielem budynku jednorodzinnego, w którym zrealizowano przedsięwzięcia termomodernizacyjne.

Przyjmijmy, że instalacja o mocy 5 kWp to koszt około 24 000 zł brutto. Na podstawie tych danych możemy obliczyć jaka ulga termomodernizacyjna nam przysługuje. Ulgę, jaką można uzyskać, zależy od progu podatkowego, w którym się rozlicza 12%, 19%, 32%. W tym przykładzie za ulgę termomodernizacyjną możliwe jest więc otrzymanie odpowiednio 2 880 zł, 4 560 zł lub 7 680 zł zwrotu – wylicza Jeznach.

Fotowoltaika na wynajem

Otovo jako jedyny dostawca rozwiązań fotowoltaicznych w Polsce oferuje swoim klientom leasing konsumencki. Jest to forma wypożyczenia instalacji na okres 20 lat, podczas których cała instalacja objęta jest gwarancją. Dzięki temu, że czas trwania umowy jest wydłużony, rata leasingowa, którą klient płaci co miesiąc, może być bardziej atrakcyjna w porównaniu do oferty kredytowej. Instalację fotowoltaiczną można wykupić po zakończeniu umowy, ale można też zrobić to wcześniej - w dowolnym momencie trwania leasingu. Jej wykup na koniec umowy kosztuje tyle, ile wynosiła miesięczna rata. Kupno instalacji fotowoltaicznej zawsze wiąże się z dużą inwestycją początkową, a dzięki leasingowi nie trzeba mieć wkładu własnego i w krótkim czasie można cieszyć się z dużych oszczędności na energii.

Programy dotacji rządowych

Oprócz ulg podatkowych, rząd opracował dwa programy, dzięki którym inwestycja w instalację fotowoltaiczną, w tym – magazyn energii, staje się jeszcze bardziej opłacalnym przedsięwzięciem.

Mój Prąd 4.0

To już czwarta edycja programu, skierowana do właścicieli instalacji PV, rozliczających się z wyprodukowanej energii elektrycznej w nowym systemie, tzw. net-billing, a także w starym systemie, tzw. net-metering. Ci drudzy muszą jednak spełniać określone warunki.

Program zachęca do inwestycji nie tylko w panele, ale również w magazyny energii, ponieważ inteligentne zużycie energii staje się coraz ważniejsze. Tegoroczna zmiana rozliczenia prosumentów spowodowała zmianę w myśleniu o profilu zużycia energii. Dziś dużo bardziej opłaca się konsumować energię na własne potrzeby niż odsprzedawać ją do sieci.

Za magazyn energii o pojemności 5 kWh zapłacimy obecnie około 25-27 000 zł, zaś o pojemności 10 kWh – ok. 36-38 000 zł. Bez dotacji jest to kosztowna inwestycja, jednak dzięki wsparciu w ramach programu Mój Prąd można liczyć nawet na 16 tys. zł zwrotu na instalację magazynów energii. Na skorzystanie z dotacji zostało jednak bardzo mało czasu - składanie wniosków jest możliwe tylko do 30 marca 2023 roku - to niewiele, zwłaszcza, że sama wymiana liczników może trwać do 30 dni.

Czyste Powietrze

Program skierowany do właścicieli i współwłaścicieli domu jednorodzinnego lub wydzielonego w takim domu lokalu mieszkalnego z wyodrębnioną księgą wieczystą. Jego celem jest zachęcenie do wymiany pieców, tzw. kopciuchów na alternatywne, ekologiczne źródła ciepła. Aby skorzystać z dofinansowania do termomodernizacji domu, należy spełniać określone na stronie: Program Czyste Powietrze – STOP Smog warunki. Maksymalna kwota dofinansowania to nawet 135 tys. zł.