Europejscy Operatorzy Systemów Przesyłowych Gazu (OSP) z Finlandii, Estonii, Łotwy, Litwy, Polski i Niemiec (ONTRAS) rozpoczynają fazę studium wykonalności Nordycko-Bałtyckiego Korytarza Wodorowego (NBHC)

Po finalizacji wstępnego studium wykonalności w 2024 roku, sześciu operatorów systemów przesyłowych rozpoczyna prace nad studiami wykonalności projektu na poziomie krajowym, w tym na przebiegu trasy gazociągu, planowaniu lokalizacji tłoczni, analizie finansowej i ekonomicznej, kwestiach związanych z pozwoleniami środowiskowymi oraz bezpieczeństwem, a także na kwestiach dotyczących harmonogramu realizacji projektu. Prace potrwają do połowy 2026 roku.

Analizy transgraniczne i biznesowe

Na podstawie wyników krajowych studiów wykonalności operatorzy przeprowadzą również studia transgraniczne, które będą podstawą do dalszego rozwoju projektu. Analizy transgraniczne obejmą opracowanie wspólnej definicji technicznej projektu, jego analizę od strony komercyjnej, a także kwestię zaangażowania odbiorców i interesariuszy. Zakończenie analiz transgranicznych planowane jest na koniec 2026 roku.

_ od tych analiza zależeć będą późniejsze, konkretne terminy realizacji projektu - wyjaśnia w rozmowie z serwisem Zielona Gospodarka Iwona Dominiak, rzeczniczka Gaz-Systemu. - Dziś jest zbyt wcześnie by podawać daty realizacji poszczególnych odcinków, czy całości projektu. Nasze opracowania trzeba też nałożyć na potrzeby poszczególnych krajów uczestniczących w projekcie, tak aby zestawić potencjał produkcyjny z popytem na wodór w poszczególnych gospodarkach. Dziś jest oczywiste, że zapotrzebowanie na wodór jest i będzie rosnąć, ale np. to w jakim kierunku będzie on płynąć, wcale nie jest przesądzone. 

Przed rozpoczęciem studiów wykonalności operatorzy systemów przesyłowych przeprowadzą na początku 2025 roku wspólną analizę biznesową projektu. Będzie ona miała na celu przeanalizowanie wstępnego podejścia do możliwej formuły transgranicznej alokacji kosztów, a także wypracowanie modelu biznesowego i taryfowego, które zapewnią finansową opłacalność projektu dla wszystkich zaangażowanych operatorów przesyłowych. 

Szczegółowe analizy i badania stanowią fundamenty dla budowy NBHC jako bezpiecznego, niezawodnego i opłacalnego rurociągu służącego do transportu wodoru odnawialnego, który będzie połączony z przyszłą europejską siecią przesyłową wodoru w Europie Środkowej.

Kluczowy projekt energetyczny

- Projekt Nordycko-Bałtyckiego Korytarza Wodorowego ma dla nas kluczowe znaczenie, ponieważ pozwala połączyć możliwości produkcyjne zielonego wodoru z potrzebami konsumpcyjnymi w kilku krajach, gdzie przemysł może potrzebować go w procesie dekarbonizacji. Przykładowo w Polsce wesprze efektywne planowanie krajowych sieci przesyłowych wodoru oraz lokalizacji przyszłych międzynarodowych połączeń wodorowych. Ostateczne studium wykonalności, obejmujące aspekty  techniczne, ekonomiczne i prawne, jest niezbędnym warunkiem podjęcia decyzji inwestycyjnych przez operatorów przesyłowych. Cieszę się, że w ramach projektu NBHC współpracujemy z naszymi partnerami w sposób skoordynowany, budując solidne fundamenty dla transformacji energetycznej w regionie Morza Bałtyckiego i Europy Środkowej – powiedział Sławomir Hinc, prezes GAZ-SYSTEM.

Wielka ulga dla środowiska

Projekt NBHC jest ważnym elementem przejścia Europy na zrównoważony i zdekarbonizowany system energetyczny, wspierający unijne cele klimatyczne i wzmacniający regionalną współpracę energetyczną. NBHC znacząco wesprze cele Unii Europejskiej w zakresie dekarbonizacji poprzez integrację branży odnawialnego wodoru w sześciu państwach członkowskich. Do 2050 roku Nordycko-Bałtycki Korytarz Wodorowy pozwoli zmniejszyć emisję dwutlenku węgla nawet o 37 milionów ton ekwiwalentu CO2 rocznie. Zwiększy on także bezpieczeństwo energetyczne i wpłynie na zwiększenie zróżnicowania źródeł dostaw w regionie i w całej Europie, łącząc lokalną produkcję wodoru odnawialnego z istniejącymi i nowymi centrami popytu.

Projekt ze wsparciem europejskim

W kwietniu 2024 r. Komisja Europejska przyznała NBHC status projektu będącego przedmiotem wspólnego zainteresowania (Project of Common Interest - PCI) w ramach „Planu połączeń międzysystemowych na rynku energii państw bałtyckich w zakresie wodoru” (BEMIP Hydrogen). W październiku 2024 r. operatorzy systemów przesyłowych złożyli wnioski o dofinansowanie w ramach instrumentu „Łącząc Europę” (Connecting Europe Facility - CEF), a wyniki tego postępowania spodziewane są w 1. kwartale 2025 r.  

NBHC to wspólny projekt sześciu europejskich operatorów systemów przesyłowych: Gasgrid vetyverkot Oy z Finlandii, Elering z Estonii, Conexus Baltic Grid z Łotwy, Amber Grid z Litwy, GAZ-SYSTEM z Polski oraz ONTRAS z Niemiec.