W Redzikowie uruchomiono jedną z najnowocześniejszych w Polsce Instalacji Termicznego Przekształcania Odpadów (ITPO). Zakład nie tylko unieszkodliwia odpady medyczne i weterynaryjne, ale też zamienia je w energię, wzmacniając bezpieczeństwo sanitarne i energetyczne regionu. Może przetwarzać do 400 kilogramów odpadów na godzinę. Czy to kierunek, w którym powinna zmierzać nowoczesna gospodarka odpadami w Polsce?

Na terenie Słupskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej w Redzikowie uruchomiono jedną z najnowocześniejszych w Polsce instalacji termicznego przekształcania odpadów niebezpiecznych. Inwestycja, oparta na technologii pieca obrotowego i zaawansowanym systemie oczyszczania spalin, ma zapewnić Pomorzu bezpieczeństwo epidemiologiczne oraz stały, bezpieczny dla środowiska odzysk energii z odpadów medycznych i weterynaryjnych.

Nowa instalacja stanowi odpowiedź na wyzwania, z którymi od lat mierzą się samorządy i placówki medyczne w regionie – brak wystarczającej infrastruktury do bezpiecznego unieszkodliwiania tego typu odpadów. Dotąd część z nich musiała być transportowana setki kilometrów, co zwiększało koszty i ryzyko środowiskowe.

– To kluczowy element systemu zabezpieczenia epidemiologicznego Pomorza – podkreśla Małgorzata Rdest, Wiceprezes firmy EMKA, odpowiedzialnej za tę inwestycję. – Instalacja w Redzikowie pozwoli na bezpieczne, lokalne unieszkodliwianie odpadów medycznych, w tym zakaźnych, które powstają każdego dnia w szpitalach, przychodniach czy gabinetach weterynaryjnych. Dzięki temu region staje się bardziej samowystarczalny i odporny na potencjalne kryzysy sanitarne.

Technologia w służbie zdrowia publicznego

Instalacja może przetwarzać do 400 kilogramów odpadów medycznych na godzinę. Odpady te, w większości złożone z tworzyw sztucznych i tekstyliów, mają wysoką wartość energetyczną – porównywalną z dobrej jakości węglem brunatnym. Dzięki temu proces ich termicznego przekształcania pozwala odzyskać znaczną ilość energii, którą można wykorzystać do produkcji ciepła lub energii elektrycznej.

– To przykład praktycznego wdrożenia zasad gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ) – mówi Małgorzata Rdest  z EMKA. – Zamiast traktować odpady jako zagrożenie, wykorzystujemy je jako źródło energii. Proces ten jest całkowicie bezpieczny dla środowiska i spełnia najbardziej rygorystyczne normy emisyjne w Unii Europejskiej.

Pełna kontrola emisji spalin 

Instalacja w Redzikowie jest wyposażona w system stałego monitoringu emisji spalin, który pracuje w trybie ciągłym i niezależnym od operatora. Dane z pomiarów trafiają bezpośrednio do Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska (WIOŚ), a raporty generowane są automatycznie dwa razy w roku. Dodatkowo WIOŚ może w każdej chwili przeprowadzić niezapowiedzianą kontrolę.

Technologia prof. Janusza Bujaka, na której oparto ITPO, gwarantuje niskie zapotrzebowanie energetyczne oraz minimalną awaryjność systemu. Zakład zaprojektowano do pracy 24 godziny na dobę przez cały rok, z pełnym zapleczem logistycznym i magazynowym. W sumie zatrudnienie znajdzie tu około 30 osób – operatorów, techników i specjalistów ds. środowiska.

Bezpieczne rozwiązanie dla regionu

Eksperci podkreślają, że instalacje tego typu należą do najbardziej bezpiecznych elementów infrastruktury odpadowej. Ich emisje są nieporównywalnie niższe niż w przypadku standardowych kotłowni miejskich czy elektrociepłowni.

– Dla mieszkańców Pomorza oznacza to realne zwiększenie bezpieczeństwa sanitarnego – zauważa Pani Barbara Dykier, Wójt Gminy Redzikowo. – W sytuacjach takich jak pandemia COVID-19 widzieliśmy, jak ważne jest posiadanie lokalnych, kontrolowanych systemów unieszkodliwiania odpadów medycznych. Redzikowo zapewnia regionowi niezależność i odporność w obliczu przyszłych kryzysów.

Inwestycja w Redzikowie jest elementem szerszej transformacji sektora odpadów medycznych w Polsce. W ostatnich latach rośnie liczba placówek, które dostrzegają potrzebę lokalnych i zrównoważonych rozwiązań. Wdrażanie instalacji ITPO wpisuje się również w cele unijnej polityki środowiskowej, promującej ograniczanie emisji i efektywne wykorzystanie energii.

Położenie zakładu przy drodze ekspresowej S6 zwiększa jego logistyczną efektywność i umożliwia szybki odbiór odpadów z całego Pomorza. W efekcie skraca się łańcuch transportowy, a tym samym – emisja CO₂ i ryzyko skażenia środowiska w trakcie przewozu odpadów.

Nowa instalacja w liczbach:
● Lokalizacja: Słupska Specjalna Strefa Ekonomiczna, gmina Redzikowo
● Przepustowość: do 400 kg odpadów medycznych na godzinę
● Zatrudnienie: ok. 30 osób
● Technologia: piec obrotowy + system oczyszczania spalin
● Normy środowiskowe: zgodność z BAT (Najlepszymi Dostępnymi Technikami) i przepisami UE
● Tryb pracy: 24/7
● Energia odzyskiwana:  5000 GJ energii na miesiąc w postaci pary z możliwością produkcji energii elektrycznej.

Eksperci wskazują, że rozwój takich zakładów nie tylko zwiększa bezpieczeństwo zdrowotne, lecz także wpisuje się w politykę zrównoważonego rozwoju. Odpowiednie wykorzystanie wytwarzanej energii cieplnej z takiej instalacji, pozwoliłoby na ogrzanie nawet 800 domów jednorodzinnych. To dowód, że nowoczesna gospodarka odpadami może być jednocześnie bezpieczna i przyjazna dla środowiska.