Przyspieszające zmiany klimatu, galopujące ceny i kurczące się domowe budżety sprawiają, że wielu konsumentów coraz mocniej interesuje się ideą zero i less waste. Ilu z nas jednak wie, na czym polega ta filozofia i faktycznie wdraża praktyki, które minimalizują nasz wpływ na środowisko, a dodatkowo pozwalają oszczędzić pieniądze? Na to pytanie odpowiada najnowszy PAYBACK Opinion Poll.

Zacznijmy jednak od początku. Na czym polega podejście zero i less waste? W dużym skrócie jest to odwrót od bezmyślnego konsumpcjonizmu na rzecz odpowiedzialnego gospodarowania zasobami, podejmowania świadomych i racjonalnych decyzji zakupowych, ograniczenia produkcji odpadów i ekologicznego podejścia do kwestii transportu. W praktyce konsument żyjący w zgodzie tą ideą np. kupuje tylko te produkty, które są mu naprawdę potrzebne, segreguje śmieci i optymalizuje zużycie energii elektrycznej i wody. Co ważne, ideę zero i less waste zna i rozumie zdecydowana większość ankietowanych PAYBACK Opinion Poll, bo aż 64% osób, które wzięły udział w badaniu.

– Zero waste to coś więcej niż oszczędzanie, choć w dobie inflacji ma niebagatelne znaczenie dla naszych domowych budżetów. Potwierdza to aż 92% respondentów [1] PAYBACK, którzy zgodzili się, że bardziej świadome zakupy czy ograniczenie zużycia prądu to realna ulga dla ich portfeli. Warto jednak podkreślić, że 47% ankietowanych podejmuje takie działania bez względu na inflację. W przeciwieństwie do 49% konsumentów, dla których rosnące ceny stanowią ważną motywację, aby mocniej zwrócić się w kierunku zero waste – komentuje Katarzyna Grzywaczewska, Dyrektor Marketingu w PAYBACK Polska.

Lodówka pod specjalnym nadzorem

Jednym z najbardziej naturalnych kroków, które plasują nas w gronie odpowiedzialnych konsumentów, jest niemarnowanie żywności. I tak, najwięcej, bo blisko 60% osób ogranicza kupowanie jedzenia z krótkim terminem przydatności. Natomiast 54% respondentów sprawdza na bieżąco daty ważności produktów spożywczych przechowywanych w domu, co pozwala im lepiej planować posiłki i optymalnie organizować zawartość lodówki.

– Datę ważności konkretnych produktów podczas zakupów sprawdza aż 93% z nas. Co więcej, 70% ankietowanych rozumie różnice pomiędzy terminami „najlepiej spożyć przed” i „należy spożyć do”. Pamiętajmy, że drugi z nich informuje nas o dacie, po upływie której zjedzenie produktu może spowodować groźne dla zdrowia konsekwencje – mówi Katarzyna Grzywaczewska.

Wśród innych często stosowanych praktyk, dzięki którym odpowiedzialnie gospodarujemy jedzeniem, połowa respondentów wskazała przemyślane przygotowanie posiłków, dzięki czemu w ich lodówkach nie zalegają resztki odłożone „na później’. Dodatkowo, 48% ankietowanych stara się odpowiednio przechowywać żywność, 40% na bieżąco kontroluje zawartość lodówki i szafek kuchennych, a 39% szykuje listę niezbędnych produktów, według której robi potem zakupy. Dotyczy to również nadchodzącego Bożego Narodzenia – aż 94% respondentów zadeklarowało, że robi wtedy przemyślane zakupy i nie wyrzuca jedzenia po świętach.

Dom w duchu zero waste

Jeśli chodzi o inne praktyki z obszaru zero i less waste, 80% ankietowanych segreguje śmieci, a 60%, co nie powinno dziwić – oszczędza wodę i prąd. Ponadto 45% badanych pije wodę z kranu lub używa dzbanków filtrujących popularną „kranówkę”, a 44% wybiera opakowania wielokrotnego użytku lub te z recyklingu.

– Warto podkreślić, że ponad połowa konsumentów żyjących w duchu zero waste kupuje artykuły dobrej jakości, które będą im służyć przez długi czas. Jest to jedna z głównych zasad tej idei, według której należy kupować rzadziej, ale starać się znaleźć artykuły wysokogatunkowe, niejednokrotnie z wyższej półki. Dodatkowo, 35% respondentów stara się ograniczać swoje zachcianki zakupowe – komentuje Katarzyna Grzywaczewska, Dyrektor Marketingu w PAYBACK Polska.

Ponadto 32% osób zamiast wyrzucać uszkodzone rzeczy, naprawia je lub znajduje dla nich inne zastosowanie, a 31% kupuje przedmioty i ubrania z drugiej ręki.

Czy takie podejście odciąża nasze domowe budżety? Przybliżoną miesięczną kwotę, którą oszczędza dzięki zero waste, jest w stanie oszacować jeden na trzech ankietowanych. Najczęściej, bo w przypadku 41% badanych z tej grupy, oscyluje ona między 101 a 300 zł w skali miesiąca lub między 50 a 100 zł (23%).

Etyczne marki w cenie

Jak wynika z badania PAYBACK Opinion Poll, zdecydowana większość, bo 85% konsumentów docenia działania zero waste, które podejmują marki. Wśród tych najlepiej ocenianych pierwsze miejsce zajęły przeceny produktów z krótkim terminem ważności, które wskazało 55% ankietowanych. Na kolejnych znalazły się bardziej ekologiczne opakowania produktów (32%), wyznaczanie miejsc, w których można oddać butelki do recyklingu (31%) i rabat cenowy przy zakupie produktu, np. kawy, z własnym opakowaniem (27%).

PAYBACK Opinion Poll

To badanie zostało przeprowadzone na uczestnikach Programu PAYBACK w dniach 3-7.11 2022 r. metodą ankiety online na grupie 924 osób. Grupa badawcza w wieku 18-65 lat dobrana została tak, aby odpowiadać strukturze demograficznej kraju.

[1] Zdecydowanie tak – 46%, raczej tak – 46%.