Zielony wodór zajmuje czołowe miejsce w deklaracjach dotyczącej globalnej transformacji energetycznej. Mimo potencjału dekarbonizacyjnego, wdrażanie zielonego wodoru napotyka realia barier kosztowych oraz infrastrukturalnych.

 Zielony wodór zyskuje na znaczeniu jako integralny składnik światowej transformacji energetycznej. Według Światowego Forum Ekonomicznego (WEF), niskoemisyjny wodór przekracza ramy zwykłego postępu technologicznego, stanowiąc przełomowy krok w zmianie sposobu postrzegania i wykorzystywania energii. Realizacja pełni potencjału zielonego wodoru wymaga jednak pokonania istotnych barier ekonomicznych, infrastrukturalnych i technologicznych, które wymagają długofalowego planowania dla zapewnienia szerokiego wdrożenia.

Zmiany są już widoczne. 60 rządów (w tym Unia Europejska) przyjęło strategie wodorowe – donosi Międzynarodowa Agencja Energetycznej (IEA). Łyżkę dziegciu w beczce miodu stanowią wysokie koszty produkcji zielonego wodoru wynikające z kosztochłonności elektrolizerów niezbędnych do produkcji, jak również wysokich cen energii elektrycznej. A konsekwencje są dość wymowne.

 Zielony wodór to nie bajka

Zastosowanie zielonego wodoru wzrasta ze względu na jego zdolność do dostarczania skutecznych rozwiązań dla wybranych sektorów. Branże takie jak produkcja stali, chemii, transport czy też przemysł stalowy stanowią główne obszary, gdzie wdrażanie zielonego wodoru ma największy potencjał. Dla przykładu, w produkcji stali zielony wodór może zastąpić węgiel, co znacząco obniża emisję dwutlenku węgla. Podobnie w przemyśle chemicznym zielony wodór może być alternatywą dla surowców pochodzących z paliw kopalnych.

 Inwestycje napędzają wzrosty

Przewiduje się, że udział zielonego wodoru na rynku będzie stopniowo wzrastać, zaś prognozy wskazują na dynamiczny rozwój branży w ciągu najbliższej dekady. Zdaniem Prudence Research, tegoroczna wielkość globalnego rynku zielonego wodoru szacowana jest na 12,31 mld dolarów, przy czym prognozuje się, że do 2034 roku osiągnie on 199,22 mld dolarów, przyspieszając w tempie 41,46% CAGR od 2025 do 2034 roku.

Unia Europejska zatwierdziła prawie 1 mld euro na wsparcie 15 nowych projektów zielonego wodoru w pięciu krajach. Środki mają na celu przyspieszenie produkcji 2,2 mln ton zielonego wodoru w ciągu dekady, głównie dla przemysłu stalowego, chemicznego, transportu morskiego i lotniczego.

Hamulce rozwoju zielonego wodoru

Pomimo istotnych zalet, powszechne wdrożenie zielonego wodoru stoi przed poważnymi wyzwaniami, dotyczącymi przede wszystkim wysokich kosztów oraz infrastruktury wodorowej. Aktualnie koszty produkcji zielonego wodoru są znacząco wyższe niż w przypadku wodoru szarego, co stanowi kluczową przeszkodę dla osiągnięcia przez niego przewagi rynkowej.

Jak stwierdza CEGH GreenHydrogen Index, cena za 1 MWh z zielonego wodoru kosztuje 132,747 euro (stan na 27 maja), zaś przewidywana cena 1 MWh w czerwcu wyniesie 126,477.  Analiza PwC szacuje, że  do 2030 roku koszty produkcji zielonego wodoru spadną o 50-80%, osiągając konkurencyjność z szarym wodorem w wielu regionach.

Kluczową przeszkodą pozostaje rozwój kompleksowej infrastruktury wodorowej, która wymaga ogromnych nakładów inwestycyjnych – zauważa raport z Center on Global Energy Policy Uniwersytetu Columbia.

Choć koszty energii z odnawialnych źródeł energii systematycznie spadają, mimo wcześniejszych znaczących postępów, tempo obniżania kosztów elektrolizerów w ostatnich latach było wolniejsze. Osiągnięcie równoważności kosztowej z wodorem pochodzącym z paliw kopalnych zależy od dalszego obniżenia kosztów – zarówno energii odnawialnej, jak również elektrolizerów –  przy jednoczesnej poprawie ich wydajności, która obecnie pozostaje niewystarczająca.

Co więcej, ceny zakupu energii elektrycznej dla projektów wodorowych stanowią istotny czynnik kosztowy. Wysoki popyt, konkurencja o dostęp do energii oraz koszty związane z ograniczeniami sieciowymi w okresach nadwyżek produkcji energii odnawialnej przyczyniają się do wzrostu cen.

 93% poza harmonogramem

Zielony wodór stanowi istotny element globalnej transformacji energetycznej, oferując obiecującą drogę do redukcji emisji w sektorach trudnych do zdekarbonizowania innymi metodami.

Z jednej strony, widoczne są znaczące inwestycje i inicjatywy polityczne – szczególnie Unii Europejskiej – co sygnalizuje silne zaangażowanie w rozwój technologii wodorowych. Z drugiej strony, nadal pozostają poważne wyzwania, takie jak wysokie koszty, niedostateczna infrastruktura czy też ograniczony popyt, co przekłada się na opóźnienia lub nawet zamknięcia niektórych projektów.

Jak zauważają badacze w analizie opublikowanej w „Nature”, jedynie 7% światowych zapowiedzi dotyczących oddawanych mocy produkcyjnych zielonego wodoru zakończyło się zgodnie z harmonogramem. Skoro 93% nie jest tak, jak być powinno, stanowi to wymowne świadectwo długiej drogi, jaką czeka zielony wodór, aby w pełni ziścić pokładane w nim nadzieję.

 _{Fot: Depositphotos}