Mimo pojawiających się opinii dotyczących niemożności spełnienia ambitnych celów transformacji energetycznych wyartykułowanych podczas ubiegłorocznego szczytu klimatycznego COP28, pojawia się nadzieja. Międzynarodowa Agencja Energetyczna w najnowszym raporcie stwierdza, że podwojenie efektywności energetycznej do 2030 roku jest wykonalne.

Najnowszy raport od Międzynarodowej Agencji Energetycznej (IEA) „From Taking Stock to Taking Action: How to implement the COP28 energy goals”, stwierdza, że aby osiągnąć ambitne cele transformacji energetyczne, kraje muszą podjąć działania na rzecz budowy i modernizacji 25 mln km sieci elektroenergetycznych do 2030 roku. Co więcej, świat będzie potrzebował 1500 GW mocy magazynowania energii do 2030 roku, z czego 1200 GW musi pochodzić z magazynowania energii w bateriach, co stanowi 15-krotny wzrost w stosunku do obecnego poziomu.

Omawiany raport zaznacza potrzebę konieczności wzmożenia krajowych wysiłków modernizacji sieci energetycznych w celu osiągnięcia globalnego podwojenia efektywności energetycznej do 2030 roku. Osiągnięcie celu potencjalnie obniżyłoby koszty energii o prawie 10 proc., doprowadzając do zmniejszenia emisji o 6,5 mld ton CO2, a jednocześnie wzmocniłoby bezpieczeństwo energetyczne krajów.

Zaczęło się w Dubaju

Podczas szczytu klimatycznego COP28 niemal 200 krajów zgodziło się opracować zestaw globalnych celów transformacji energetycznej, w efekcie czego powstał konsensus zobowiązujący kraje do:

- osiągnięcia zerowej emisji netto z globalnego sektora energetycznego do 2050 roku;
- odejścia od paliw kopalnych;
- potrojenia mocy energii odnawialnej i podwojenia tempa poprawy efektywności energetycznej do 2030 roku;
- przyspieszenia wdrażania innych technologii niskoemisyjnych

„Cele wyznaczone przez prawie 200 krajów na COP28 mogą być przełomowe dla globalnego sektora energetycznego, wprowadzając go na szybką ścieżkę w kierunku bezpieczniejszej, tańszej i bardziej zrównoważonej przyszłości. Aby upewnić się, że świat nie przegapi tej ogromnej szansy, należy szybko skupić się na jej wdrażaniu” – stwierdził Fatih Birol, dyrektor wykonawczy Międzynarodowej Agencji Energetycznej.

Pełne wdrożenie celów energetycznych ustanowionych na ubiegłorocznej konferencji klimatycznej COP28 doprowadziłoby do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych i znacznie przyspieszyłoby transformację globalnego sektora energetycznego. Jednakże na obecnym etapie ich realizacja jest zagrożona, czego konsekwencją jest przywoływany raport zawierający rekomendacje dla interesariuszy politycznych oraz sektora energetycznego.

Efektywność energetyczna priorytetem

Globalne podwojenie tempa efektywności energetycznej mógłby zapewnić większą redukcję emisji do 2030 roku, ale wydaje się daleko poza zasięgiem w obecnych realiach.  W rezultacie, koszty energii ponoszone przez konsumentów będą w 2030 roku o 8 proc. wyższe niż przy pełnej realizacji celu, zaś roczna emisja będzie o 6,5 Gt wyższa – czytamy w raporcie.

Skupienie się na podwojeniu efektywności technicznej ma kluczowe znaczenie dla transformacji energetycznej, ale nie jest jedynym aspektem, który wymaga poprawy. Zdaniem Międzynarodowej Agencji Energetycznej, bardziej rygorystyczne polityki w zakresie efektywności nowych urządzeń mogą zwiększyć globalne tempo poprawy efektywności do średnio 2,4 proc. rocznie do 2030 roku. Choć stanowi to lepszy wynik niż w obecnie, to jednak brakuje 4 proc. rocznie do podwojenia efektywności.

Elektryfikacja po raz kolejny nie daje o sobie zapomnieć

Sieci elektroenergetyczne stanowią trzon systemów elektroenergetycznych, zaś ich znaczenie wzrasta wraz ze zużyciem energii elektrycznej w systemach energetycznych. Mimo ich kluczowego znaczenia, rozwój globalnej sieci energetycznej zgodnie z wytycznymi zmierzającymi do zeroemisyjności jest zagrożony – wynika z raportu „Electricity Grids and Secure Energy Transitions” opublikowanego przez Międzynarodową Agencję Energetyczną (IEA).

Również w omawianym raporcie Międzynarodowa Agencja Energetyczna sygnalizuje problem tkwiący w niewystarczającej elektryfikacji, która z kolei wpływa na omawianą wcześniej efektywność energetyczną.

Na rynkach wschodzących egzekwowanie standardów efektywności dla nowych budynków, fabryk i urządzeń ma kluczowe znaczenie, ponieważ kraje mają dodać 0,5 mld nowych klimatyzatorów i 35 mld m2 powierzchni nowych budynków do 2030 roku. Pełne osiągnięcie celów energetycznych ze szczytu klimatycznego COP28 do 2030 roku zmniejszyłoby zużycie energii na ogrzewanie i chłodzenie w nowych budynkach na rynkach wschodzących aż o połowę.

Cele są jasne. Wytyczne dla potrojenia mocy OZE do 2030 roku

Przy obecnej dynamice transformacji energetycznej świat jest na dobrej drodze do osiągnięcia ponad 75 proc. wzrostu potrzebnego do potrojenia globalnej mocy odnawialnych źródeł energii do 2030 roku.

Według raportu, cel potrojenia globalnej mocy energii odnawialnej do 2030 roku jest możliwy do realizacji dzięki sprzyjającej gospodarce, potencjałowi produkcyjnemu i polityce wspierającej transformację energetyczną. Większa moc nie oznacza jednak, że więcej energii pochodzącej z OZE obniży koszty dla konsumentów oraz zmniejszy zużycie paliw kopalnych.

Aby do tego doszło, zdaniem Międzynarodowej Agencji Energetycznej, konieczne jest usprawnienie procesów wydawania pozwoleń, budowy oraz modernizacji ponad 25 mln km sieci elektroenergetycznych oraz zwiększenie globalnych mocy magazynowania energii do 1500 GW do 2030 roku.