9 kwietnia aktywiści Greenpeace wspięli się na szyb kopalni Szczygłowice w Knurowie, alarmując o ogromnych, nielegalnych emisjach metanu. Ich zdaniem skala problemu przewyższa już wpływ elektrowni Bełchatów na klimat, a państwo nie reaguje na łamanie przepisów.

Aktywiści oceniają, że śląskie kopalnie węgla emitują do atmosfery ogromne ilości metanu, którego wpływ na klimat — w przeliczeniu na CO₂ — przewyższa emisje elektrowni Bełchatów. Jednocześnie surowiec ten jest marnowany, choć mógłby posłużyć do ogrzewania ponad miliona gospodarstw domowych w Polsce.

W czwartek przedstawiciele Greenpeace weszli na 50-metrowy szyb kopalni Szczygłowice w Knurowie i zawiesili transparent „Stąd wycieka groźny metan”. Zakład należący do Jastrzębskiej Spółki Węglowej uznawany jest za jednego z największych emitentów metanu w Unii Europejskiej.

Z danych wynika, że w 2024 roku polskie kopalnie wyemitowały około 360 tys. ton metanu, co odpowiada blisko 30 mln ton CO₂. To więcej niż roczne emisje elektrowni Bełchatów. Problem utrzymuje się mimo funkcjonowania instalacji odmetanowania, które — przynajmniej teoretycznie — powinny ograniczać emisje. Według Międzynarodowej Agencji Energetycznej nawet 60% tego gazu można tanio wychwycić i wykorzystać energetycznie.

Przedstawiciele organizacji podkreślają, że sytuacja ma nie tylko wymiar klimatyczny, ale także gospodarczy. Polska co roku wydaje ponad 100 miliardów złotych na import paliw, podczas gdy własny surowiec ulatnia się do atmosfery.

W 2025 roku w Unii Europejskiej wszedł w życie zakaz wypuszczania metanu ze stacji odmetanowania. Jednak — jak wskazuje raport think tanku Ember — aż 96% zidentyfikowanych smug metanu nad infrastrukturą energetyczną w Europie pochodziło z Polski. Odpowiedzialność za kopalnie ponoszą m.in. Jastrzębska Spółka Węglowa oraz Polska Grupa Górnicza.

Zdaniem aktywistów problem pogłębia brak wdrożenia unijnych przepisów do polskiego prawa. Rząd kierowany przez Donald Tusk nie wprowadził dotąd mechanizmów karania za naruszenia, co — według organizacji — sprzyja bezkarności spółek.

Greenpeace domaga się pilnego wdrożenia regulacji, wprowadzenia sankcji oraz niezależnej kontroli emisji. To element realizacji Globalnego Zobowiązania Metanowego, w ramach którego UE zobowiązała się do redukcji emisji tego gazu o 30% do 2030 roku.