„Europa Środkowo-Wschodnia opowiada się za transformacją, która nie pogłębi istniejących nierówności i która połączy szybką dekarbonizację z poprawą jakości życia” – powiedział minister klimatu i środowiska Michał Kurtyka podczas „Europejskiego Forum Alpbach”. Spotkanie odbyło się 2 września 2021 r.

Szef resortu klimatu i środowiska Michał Kurtyka zwrócił uwagę, że w kwestii transformacji energetyczno-klimatycznej sytuacja wyjściowa krajów Europy Środkowo-Wschodniej jest wyjątkowa w skali kontynentu. Podkreślił też, że aby osiągnąć zamierzone rezultaty, niezbędne jest połączenie trzech wymiarów: dostępnych zasobów, nowoczesnych technologii i oczekiwań społecznych.

„Nie powinniśmy zapominać, że transformacja klimatyczna jest trudnym procesem, zwłaszcza dla krajów naszego regionu i mogą być potrzebne pewne rozwiązania przejściowe. Duża część miksu energetycznego w tej części Europy opiera się na węglu. Wynika to zarówno z uwarunkowań ekonomicznych, jak i historycznych. Dlatego nasz wysiłek będzie niewspółmierny do tego, który będą musiały włożyć kraje zachodnie. Nie powinniśmy zatem wykluczać żadnego paliwa, ani technologii na naszej drodze do neutralności klimatycznej” – zaznaczył.

Jak podkreślił minister klimatu i środowiska, osiągnięcie celów klimatycznych nie powinno zagrażać sprawiedliwemu dostępowi do energii po przystępnych cenach zarówno dla gospodarstw domowych, jak i przemysłu.

„Dlatego szybkiemu wdrażaniu odnawialnych źródeł energii musi jednocześnie towarzyszyć stabilna, zeroemisyjna produkcja z energetyki jądrowej” – poinformował.

„W wielu krajach energia jądrowa jest niezbędna do osiągnięcia neutralności klimatycznej. Potrzeba elastycznego i zdywersyfikowanego miksu energetycznego, którego nieodzownym elementem jest energia jądrowa, została wyraźnie potwierdzona w wielu badaniach jakościowych, w szczególności przeprowadzonych m.in. przez Międzyrządową Agencję Energii, Międzyrządowy Zespół ds. Zmian Klimatu czy Międzynarodową Agencję Energii Atomowej” – dodał.

Minister zwrócił też uwagę, że Polska od wielu lat podkreśla, że transformacja klimatyczna musi być sprawiedliwa i nie może pogarszać warunków gospodarczych w określonych regionach czy grupach społecznych.

„Transformacja nie zostanie pomyślnie przeprowadzona bez wsparcia społecznego. Dlatego powinniśmy unikać wszelkich działań, które mogą prowadzić do większego obciążenia społeczeństwa, a już na tym etapie należycie zaradzić ryzyku pogłębiania się ubóstwa energetycznego. Transformacja powinna poprawiać standardy życia, a nie je obniżać” – powiedział.

Minister przypomniał również, że UE przoduje pod względem ustanawiania globalnych standardów klimatycznych.

„Głównym problemem jest upewnienie się, że firmy nie decydują się na prowadzenie działalności poza Unią, aby obniżyć koszty produkcji kosztem środowiska, miejsc pracy i konkurencyjności naszych gospodarek. Musimy tworzyć „zielony świat”, a nie „zielone wyspy”” – zauważył.

W opinii ministra Kurtyki, transformacja klimatyczno-energetyczna to największe wyzwanie naszych czasów, ale także szansa na zbudowanie nowego modelu gospodarczego.

„Widzimy wiele korzyści, takich jak rozwój gospodarki i zwiększenie innowacyjności naszych firm, czy czystsze powietrze. Ale musimy mieć świadomość, że te korzyści wiążą się z wieloma wysiłkami i wyzwaniami, z którymi musimy się zmierzyć” – zaznaczył.

European Forum Alpbach to międzynarodowa platforma wymiany poglądów ekonomicznych, politycznych, filozoficznych i naukowych, która co roku skupia ok. 5.000 osób z ponad 70 krajów w tyrolskiej miejscowości Alpbach.