Ministerstwo Energii opublikowało projekt Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu do 2030 roku z perspektywą do roku 2040. To kluczowy dokument dla transformacji polskiej energetyki i gospodarki.

Minister energii Miłosz Motyka, podkreślił, że Krajowy Plan w dziedzinie Energii i Klimatu jest najważniejszym drogowskazem dla rozwoju polskiej energetyki. W porównaniu do wcześniejszych założeń nowy dokument został urealniony – zarówno pod kątem tempa transformacji, jak i możliwości polskiej gospodarki.

- Stawiamy na bezpieczny i zrównoważony miks energetyczny, w którym najważniejsze role pełnić będą energetyka jądrowa, odnawialne źródła energii i magazyny energii. To fundamenty przyszłego systemu energetycznego - podkreśla Miłosz Motyka, Minister Energii. 

Scenariusze WAM i WEM 

Aktualizacja KPEiK opiera się obecnie na dwóch scenariuszach:

WAM – scenariusz przyspieszonej transformacji (zakłada dodatkowe działania przyśpieszające transformację, umożliwia również realizację części zobowiązań pakietu Fit for 55) oraz WEM – scenariusz zrównoważonej transformacji (jest oparty na funkcjonujących instrumentach prawnych i inwestycyjnych).

Fot. Ministerstwo Energii

Do 2030 roku emisje gazów cieplarnianych spadną o 43% w scenariuszu WEM i o 53% w WAM, a do 2040 roku odpowiednio o 61% i 75%. Różnice te mają bezpośrednie przełożenie na skalę inwestycji, strukturę miksu oraz tempo spadku kosztów energii.

Miks energetyczny: bezpieczeństwo systemu i przewidywalność dla rynku

Jednym z najważniejszych elementów KPEiK jest jasno zdefiniowany miks energetyczny. KPEiK zakłada głęboką elektryfikację gospodarki, co zwiększy zapotrzebowanie na energię elektryczną do ok. 200 TWh w 2030 roku i 270 TWh w 2040 roku.

Do 2030 roku: moc zainstalowana w KSE wzrośnie do ponad 90 GW, a do 2040 roku podwoi się względem 2025 roku.  Udział OZE w produkcji energii elektrycznej osiągnie 51,6% (WEM) i 53,2% (WAM). Kluczową rolę odegrają energetyka wiatrowa na lądzie i morzu oraz fotowoltaika.

Znaczenie energetyki jądrowej (w tym dużych bloków elektrowni jądrowych i reaktorów modułowych SMR), uległo wzmocnieniu – jako stabilna, zeroemisyjna podstawa systemu pod koniec lat 30. i w latach 40. XXI wieku.

Gaz ziemny pełnić będzie rolę paliwa pomostowego, z maksymalnym popytem na poziomie około 24-25 mld m³ ok. 2030 roku. Stopniowo będzie zastępowany przez gazy odnawialne i zdekarbonizowane.

Węgiel, gaz i sprawiedliwa transformacja

Zapotrzebowanie na węgiel kamienny, zgodnie z prognozami, spadnie do 2030 roku do poziomu 28,4 mln ton w scenariuszu WEM i 19,4 mln ton w scenariuszu WAM względem 2020 roku, przy zachowaniu krajowego wydobycia jako podstawy pokrycia zapotrzebowania. 

Fot. Ministerstwo Energii

Transformacja regionów górniczych będzie realizowana w sposób odpowiedzialny społecznie. KPEiK przewiduje wsparcie regionów węglowych, ochronę miejsc pracy i rozwój nowych kompetencji przemysłowych.

- Dbamy o to, aby transformacja była sprawiedliwa – tak aby żadne regiony, branże ani gospodarstwa domowe nie zostały pozostawione same sobie w procesie zmian – dodaje Konrad Wojnarowski, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Energii.

Inwestycje i skala zmian

Łączne nakłady inwestycyjne w latach 2026 - 2040 wyniosą: ok. 2,7 bln zł w scenariuszu WEM oraz ok. 3,5 bln zł w scenariuszu WAM.

Plan będzie monitorowany w cyklach dwuletnich, a w 2028 roku przejdzie przegląd i aktualizację. Zapewni to jego spójność z dynamicznie zmieniającymi się realiami rynku energii.