W swoim najnowszym raporcie zatytułowanym „Budowanie bezpieczeństwa energetycznego poprzez przyspieszoną transformację energetyczną” („Building Energy Security Through Accelerated Energy Transition”) ETC analizuje, w jaki sposób Europa i inne regiony mogą jednocześnie budować bezpieczeństwo energetyczne i przyspieszyć jakże potrzebną transformację energetyczną.

W raporcie oceniono krótkoterminowe plany Europy dotyczące zmniejszenia zależności od rosyjskiej ropy i gazu oraz oszacowano, że import gazu można ograniczyć o co najmniej 50% w ciągu roku, a dalsze redukcje zależą przede wszystkim od zmian w zachowaniach konsumentów i przedsiębiorstw mających na celu ograniczenie zużycia energii.

Raport skupia się jednak przede wszystkim na działaniach średnioterminowych (2-8 lat), które mogłyby poprawić bezpieczeństwo energetyczne, stabilność dostaw i ograniczyć do roku 2030 wpływ przyszłych szoków cenowych związanych z paliwami kopalnymi. Podstawowym elementem działań powinny być przyspieszone inwestycje w energię odnawialną i elektryfikację całej gospodarki, a także poprawa efektywności energetycznej. Import LNG od bezpiecznych dostawców również będzie musiał odegrać pewną rolę, ale musi być połączony ze środkami mającymi na celu ograniczenie emisji CO2 i metanu przy produkcji gazu.

Dokument został opracowany we współpracy z członkami ETC reprezentującymi różne branże, instytucje finansowe i obrońców środowiska, między innymi Bank of America, BP, EBOR, HSBC, Iberdrola, Impax, Legal and General, Orsted, Rio Tinto, Schneider Electric, Shell, Tata Group, Volvo Group i World Resources Institute.

- Należy zająć się bezpieczeństwem energetycznym i skutkami gospodarczymi obecnej sytuacji w Europie w taki sposób, aby nie opóźniać, a wręcz przyspieszyć transformację energetyczną. Aby to osiągnąć, musimy rozpoznać różne tempo, w jakim poszczególne rodzaje działań mogą przynieść rezultaty; musimy wykorzystać możliwości osiągnięcia wyraźnych korzyści w zakresie bezpieczeństwa energetycznego i transformacji energetycznej; musimy też zmierzyć się z koniecznością dokonania pewnych kompromisów, zwłaszcza w perspektywie krótkoterminowej. W perspektywie średnioterminowej jest jednak jasne, że Europa i inne regiony na świecie mogą zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne i jednocześnie przyspieszyć transformację energetyczną - Adair Turner, przewodniczący ETC.

Wyraźne korzyści

Do wyraźnie pożądanych działań należą:
· Znaczne przyspieszenie rozwoju energii odnawialnej (ze szczególnym uwzględnieniem magazynowania i elastyczności) poprzez zmianę zobowiązań ilościowych w 2030 r. i aktywne wprowadzanie nowych mocy, z uwzględnieniem odnawialnej energii elektrycznej na potrzeby produkcji ekologicznego wodoru;
· Efektywność energetyczna i wydajność, w tym izolacja, elektryfikacja pomp ciepła i efektywność energetyczna w przemyśle;
· Inne źródła energii elektrycznej, w tym utrzymanie istniejących elektrowni jądrowych i wykorzystanie istniejących zrównoważonych źródeł biomasy tam, gdzie to możliwe.

Trudne kompromisy

Oprócz działań zmniejszających zależność Europy od gazu konieczne będzie również zapewnienie nowych źródeł dostaw z możliwością:
· Zwiększenia importu LNG;
· Zwiększenia/utrzymania wydobycia z istniejących złóż gazu.

Należy jednak zdawać sobie sprawę z ryzyka, że zbyt duże inwestycje w te alternatywne rozwiązania doprowadzą do zablokowania emisji dwutlenku węgla, i zaradzić mu, a nowe inwestycje i kontrakty muszą być tak skonstruowane, aby zminimalizować emisje CO2 i metanu związane z produkcją.

Działania wyraźnie niepożądane

Działania, które mogłyby poważnie opóźnić lub utrudnić transformację energetyczną, są niepotrzebne i niepożądane. Należy do nich osłabienie możliwości osiągnięcia celów redukcji emisji na rok 2030 lub zobowiązań do stopniowego odchodzenia od produkcji energii z węgla, a także wszelkie nowe inwestycje w ropę naftową i gaz na dużą skalę.

Umożliwienie wdrażania energii odnawialnej

Aby przyspieszyć wprowadzanie odnawialnej energii elektrycznej do 2030 roku, UE i rządy państw powinny skupić się na czterech kluczowych działaniach:
· Zwiększenie celów w zakresie wdrażania energii odnawialnej w celu zapewnienia rynkowi pewności co do tempa wzrostu;
· Ustalenie jasnych programów dla aukcji dotyczących energii odnawialnej wspieranych przez zmiany w strukturze rynku energetycznego, które mogą zmniejszyć narażenie konsumentów na zmienne ceny gazu;
· Opracowanie jasnych strategii szybkiego rozwoju sieci przesyłowych i dystrybucyjnych, wspieranych przez politykę mającą na celu usprawnienie i przyspieszenie procedur planowania i wydawania pozwoleń.
· Przyspieszenie wzrostu zapotrzebowania na czystą energię elektryczną, na przykład poprzez przyspieszoną elektryfikację transportu drogowego.

Oprócz ogólnego komunikatu ETC publikuje również 9 dokumentów wyjaśniających „ETC Explainer”, które przedstawiają dalszy kontekst sytuacji i możliwe reakcje.

- Czeka nas głęboka transformacja światowego systemu energetycznego. W perspektywie średnioterminowej gospodarka zeroemisyjna oparta na czystej elektryfikacji może zapewnić krajom większe bezpieczeństwo energetyczne niż obecny system oparty na paliwach kopalnych. Chociaż w bardzo krótkiej perspektywie czasowej istnieją pewne trudne kompromisy, właściwe wybory dokonane teraz mogą zarówno poprawić bezpieczeństwo energetyczne, jak i przyspieszyć transformację energetyczną do 2030 roku. Rządy, przedsiębiorstwa i inwestorzy potrzebują jasnych strategii, aby osiągnąć ten cel - skoncentrowanych na wprowadzeniu większej ilości energii odnawialnej, masowej elektryfikacji i poprawie efektywności energetycznej - komentuje Ita Kettleborough, dyrektor ETC.

Raport „Budowanie bezpieczeństwa energetycznego poprzez przyspieszoną transformację energetyczną” stanowi wspólne stanowisko Komisji ds. Transformacji Energetycznej. Członkowie ETC popierają ogólną wymowę argumentów przedstawionych w tym raporcie, ale nie należy przez to rozumieć, że zgadzają się z każdym wnioskiem lub zaleceniem. Instytucje, z którymi związani są komisarze, nie zostały poproszone o formalne poparcie raportu.

Aby zapoznać się z pełnym raportem i materiałami wyjaśniającymi ETC >> energy-transitions.org