Operatorzy systemów przesyłowych energii elektrycznej z Polski, Litwy, Łotwy i Estonii złożyli wspólny wniosek o 238 mln euro dofinansowania z instrumentu CEF (Connecting Europe Facility) na inwestycje drugiej fazy synchronizacji sieci energetycznych.

Litewski Litgrid, łotweskie AST, Elering z Estonii oraz polskie PSE poinformowały we wtorek, że planują przeznaczyć dofinansowania na wzmocnienie sieci, zakup i montaż urządzeń do regulacji częstotliwości oraz modernizację informatycznych systemów sterowania. Inwestycje te są kluczowe dla bezpiecznej i stabilnej synchronizacji bałtyckich systemów elektroenergetycznych z systemem Europy kontynentalnej i desynchronizacji z rosyjskim systemem elektroenergetycznym - podkreślili operatorzy.

Litgrid wnioskuje o 41 mln euro, AST o 49 mln euro, Elering o 37 mln euro, a PSE o 111 mln euro.

Zakończenie synchronizacji systemu elektroenergetycznego państw bałtyckich z siecią Europy kontynentalnej ma nastąpić do końca 2025 r. Do tej pory kraje bałtyckie i Polska zrealizowały część inwestycji związanych z synchronizacją, m.in. wzmocnienie linii energetycznych, budowę autotransformatorów czy budowę trzeciego połączenia między Estonią a Łotwą. Większość dużych przetargów budowlanych została rozstrzygnięta i rozpoczęto remonty linii energetycznych oraz budowę kompensatorów synchronicznych. PSE i Litgrid w ramach fazy przygotowawczej projektu Harmony Link m.in. przeprowadziły badania dna morskiego, pozyskały grunty pod stacje, a także rozpoczęły procedurę wyboru dostawców stacji konwerterowych i kabla HVDC.

CEF jest głównym instrumentem finansowania ze środków Unii Europejskiej ustanowionym w celu promowania wzrostu gospodarczego, zatrudnienia i konkurencyjności poprzez realizację inwestycji infrastrukturalnych na poziomie europejskim. Wspiera m.in. rozwój transeuropejskich sieci energetycznych.

Projekt synchronizacji krajów bałtyckich otrzymał już ponad 1 mld euro dofinansowania z CEF w 2019 i 2020 r. Pieniądze zostały przeznaczone na wzmocnienie sieci przesyłowych wewnątrz państw, budowę podmorskiego kabla HVDC Harmony Link między Polską a Litwą, oraz na instalację kompensatorów synchronicznych w krajach bałtyckich.