Na początku listopada Port Hamburg wdrożył zintegrowany system zarządzania ruchem lądowym na drogach i kolei oraz ruchem statków na Łabie i wodach portowych. Otoczony miastem port uruchomił system, który będzie obsługiwał klientów komercyjnych kierujących towary do portu z połączeń intermodalnych i śródlądowych  oraz rozprowadzanych z portu trasami lądowymi, feederami i drogami śródlądowymi.

Otoczone miastami porty Gdyni i Gdańska oraz Szczecina potrzebują pilnie nie tylko sprawnych dróg i połączeń kolejowych ale również kompleksowego systemu zarzadzania ruchem. Potrzebna infrastruktura i system zarządzania odporny na zniszczenie fizyczne i ataki cybernetyczne. Ma to szczególne znaczenie w kontekście toczącej się na wschodniej flance NATO wojny na Ukrainie, dostaw sprzętu wojskowego przez Gdańsk i Gdynię oraz funkcji obronnej, którą spełnia uruchomiona w tym miesiącu  baza  w Redzikowie koło Słupska. 

Dostawy do tej bazy muszą odbywać się w sposób niezakłócony, jeśli ma spełniać ona swoją funkcję obronną niezawodnie w systemie obrony przeciwrakietowej NATO. A należy zauważyć, że rakiety z bazy pod Słupskiem nie będą chroniły infrastruktury dostępowej i portów morskich w rejonie Zatoki Gdańskiej. System będzie dowodzony przez centrum dowodzenia ze Stanów Zjednoczonych, bo jak podkreśla Maksymilian Dura na łamach Defence24.pl jest to system amerykański, działający w systemie obrony antyrakietowej Stanów Zjednoczonych, przy okazji broniąc Europy i realizując „zadania obrony transatlantyckiej”. 

Wyposażony jest w rakiety SM-3, które służą do zwalczania rakiet manewrujących, samolotów, śmigłowców, dronów. Nie są one również przeznaczone do zwalczania rakiet taktycznych jak rosyjskich Iskander. Zadaniem rakiet rozmieszczonych w Redzikowie jest niszczenie w przestrzeni kosmicznej rakiet balistycznych o zasięgu od 1000 km  w środkowej i końcowej fazie lotu – wyjaśnia Dura.

Portowa wymiana wiedzy

Niedawno Zarząd Morskiego Portu Gdańsk gościł Melanie Leonhard, minister w rządzie landu Hamburga ds. Gospodarki i Innowacji, Jensa Meier, prezesa Zarządu Portu Hamburg oraz grupę przedsiębiorców. Gości przyjął Alan Aleksandrowicz, wiceprezes Zarządu Morskiego Portu Gdańsk S.A. Dominik Landa, dyrektor Pionu Strategii i Rozwoju opowiedział o działalności gdańskiego portu i jego planach na przyszłość. 

Przedstawiciele Zarządów Portów Gdańska i Gdyni spotkali się celem omówienia współpracy. Chodzi o transfer wiedzy i wymianę doświadczeń. Informowaliśmy o tym tutaj. Czas by tą wiedzę już dzisiaj efektywnie wykorzystywać i to nie tylko w Gdańsku.

11 listopada br. Hamburg Port Authority (HPA) Anstalt öffentlichen Rechts i DAKOSY, wraz z partnerami HHLA Hamburger Hafen und Logistik AG, EUROGATE Group i HVCC Hamburg Vessel Coordination Center GmbH, oficjalnie uruchomili Marketplace.Hamburg – nową platformę usługową upraszczającą dostęp do podstawowych usług cyfrowych dla firm korzystających z logistyki portowej w Hamburgu. Port Hamburg otrzymał narzędzie dające mu wyraźną przewagę nad konkurentami, portami Morza Północnego i Bałtyku.

W ten sposób firmy transportowe, agenci celni, spedytorzy, operatorzy statków morskich i rzecznych  i ich klienci zyskali dostęp do jednej platformy cyfrowej.  Nastąpiło istotne uproszczenie cyfrowych usług portowych. 

Marketplace.Hamburg! to kompleksowe centrum, w którym klienci portowi mogą wyszukiwać i uzyskiwać dostęp do kluczowych cyfrowych narzędzi logistycznych, takich jak: Deklaracje opłat portowych online, Informacje o poczekalni dla statków śródlądowych, Portal eDeclaration do rejestracji statków, Rezerwacja slotów przez Truckgate i inne działania. 

Systemy informatyczne dające klientom możliwość kontaktu z zarządem portu, terminalami i instytucjami działającymi w porcie powstały w ramach Projektu SANTANA. Został on uruchomiony niespełna trzy lata temu. 

- Jego celem było ulepszenie infrastruktury cyfrowej Hamburga, wzmocnienia odporności w całym łańcuchu dostaw poprzez poprawę łączności między dostawcami usług logistycznych – informował ponad rok temu Maciej Brzozowski, przedstawiciel Port Hamburg Marketing w Warszawie.  Istotą tworzonej platformy był utworzenie "sieci sieci", która by płynnie zintegrowała usługi logistyczne sektora publicznego i prywatnego. Na projekt pozyskano istotne środki publiczne. 

Centrum Marketplace.Hamburg! 

Federalne Ministerstwo Cyfryzacji i Transportu (BMDV) uznało, że informatyzacja portu ma strategiczne znaczenie dla gospodarki niemieckiej. W styczniu 2022 r. uruchomione środki, że BMDV sfinansuje budowę cyfrowego poligonu testowego w porcie w Hamburgu. Na przedsięwzięcie przeznaczono około 15 mln euro. 

Na opracowanie i uruchomienie projektu Services and Data Network Port of Hamburg, który otrzymał kryptonim SANTANA firma informatyczna otrzymała  30 miesięcy. Projekt został podjęty przez Hamburg Port Authority (HPA) oraz DAKOSY Datenkommunikationssystem AG. Obie firmy skoncentrowały się na opracowaniu infrastruktury cyfrowej, która celem było zintegrować prywatne podmioty logistyczne z publiczną infrastrukturą i zarządzaniem ruchem. 

Cel był ambitny. Chodziło o stworzenie wspólnej „sieci sieci”. W dobie walki o czas chodziło o to, by usługi informatyczne były łatwiej dostępne za pośrednictwem wspólnej platformy. Miał to być rynek dla wszystkich interesariuszy w procesach transportu portowego i zaplecza. Tak narodziła się koncepcja Marketplace.Hamburg!

- Jestem zadowolony z finansowania projektu SANTANA. To wsparcie po raz kolejny pokazuje znaczenie portu dla kraju. Niezbędne jest wykorzystanie wcześniej niewykorzystanego potencjału w zakresie sieciowania multimodalnych łańcuchów transportowych i logistycznych, co przyniesie korzyści ekonomiczne i zmniejszy emisje — mówił Michael Westhagemann, senator ds. ekonomii i innowacji Hamburga po otrzymaniu informacji o decyzji BMDV.

Sześć platform

Wspólnie ze swoimi partnerami stowarzyszonymi HHLA, EUROGATE i Hamburg Vessel Coordination Center (HVCC), partnerzy HPA i DAKOSY skoncentrowali się na wdrożeniu i zintegrowaniu sześciu platform. Celem projektu była osiągnięcie najwyższego stopnia optymalizacji kontroli przepływu ruchu na podejściach do portu od strony wody oraz na drogach i połączeniach  kolejowych. Optymalizacja ruchu na sieci drogowej w porcie została opracowana przy użyciu technologii inspirowanej kwantowo. Układ zastosowany został do sterowania w czasie rzeczywistym siecią sygnalizacji świetlnej.

- Integrując dane logistyczne z sektorem infrastruktury, osiągniemy skok kwantowy w zakresie przejrzystości cyfrowej. To jeszcze bardziej przyspieszy procesy w porcie i zapleczu - informował Dieter Spark, dyrektor generalny DAKOSY przed rozpoczęciem projektu SANTANA.

- Otwarta konstrukcja stanowiska testowego zapewni środowisko z łatwym dostępem do przyszłych innowacji ze strony biznesu i nauki. SANTANA stanowi zatem podstawę do rozwoju cyfrowych innowacji w zakresie usług i produktów, do testowania w realistycznych warunkach i do integracji z operacjami portowymi – zapowiadał Jens Meier, dyrektor generalny HPA.

Marketplace został opracowany przez zespół Zarządu Portu Hamburg oraz firmę DAKOSY, która zajmuje się od lat informatyzacją procesów logistycznych. W opracowanie platform włączyli  się  operatorzy i zarządzający ruchem statków. A wiodącą rolę odegrali partnerzy projektu Hamburger Hafen und Logistik AG (HHLA), EUROGATE Container Terminal Hamburg GmbH i Hamburg Vessel Coordination Centre (HVCC). 

Marketplace zawiera wyłącznie usługi cyfrowe. Oznacza to, że do danych lub raportów o stanie z logistyki, transportu i infrastruktury można uzyskać dostęp za pośrednictwem interfejsu, API, EDI, usługi sieciowej, internetowego interfejsu graficznego – informuje operator systemu. Usługi cyfrowe mogą dostarczać informacji operatorom wszystkich rodzajów transportu. Kapitan statku otrzyma informację o dostępie do nabrzeża oraz umożliwia rezerwacje nabrzeży. Kierowca uzyska informację  o  możliwości skorzystania z miejsca parkingowego. Klienci uzyskali cały  pakiet usług dostępny na stronie internetowej https://www.marketplace.hamburg/en/. 

Dekarbonizacja – filar siły rynkowej

To nie jedyna aktywność Zarządu Portu Hamburg, który prowadzi szereg  prac na rzecz dekarbonizacji transportu. W ramach działań World Ports Climate Action Program (WPCAP) Zarząd Portu Hamburg przygotowuje miejsca do bunkrowania paliwami alternatywnymi. „Chcemy również szybko dojść do punktu, w którym statki kontenerowe będą mogły bunkrować paliwa alternatywne podczas procesu załadunku i rozładunku”, mówi Hastedt. 

Tymi doświadczeniami HPA dzieli się swoimi doświadczeniami między uczestnikami WPCAP.  W Hamburgu bunkruje się statki z zasilaniem gazowym i systemami LNG. W Hamburgu wykonano również udane bunkrowanie metanolu. Wykonano je na statku Beluga II firmy Greenpeace przy nabrzeżu CC3 w Cruise Centre Steinwerder. Informowaliśmy o tym szerzej tutaj. 

My mamy Dolinę Wodorową, a Hamburg na pełnych obrotach przygotowuje się, by zostać wodorowym hubem. Już dziś widoczny jest zespół zbiorników Blumensand w porcie w Hamburgu. Tą funkcję zapewnić ma 72 wysokociśnieniowych zbiorników. Pełna zdolność obiektu Oiltanking Deutschland zostanie osiągnięta najpóźniej do 2026 r.

W porcie zostanie uruchomiony pierwszy niemiecki terminal importowy dla zielonego amoniaku jako nośnika energii do transportu wodoru. Inicjatorem przedsięwzięcia i jego aktywnym propagatorem jest burmistrz Hamburga Peter Tschentscher. Chodzi o utworzenie w Hamburgu „wiodącego centrum wodorowego w Europie”.  

To skutek konsekwentnie realizowanej strategii przyjętej na początku marca 2022 r. przez Ministry for Economics and Innovation (BWI). Ministerstwo Gospodarki i Innowacji nazwało strategię: „Hamburg jako centrum importu wodoru do Niemiec i Europy”. Obecnie wspólnie z HPA miasto rozwija infrastrukturę importową na terenie portu. „Powinno to zapewnić, że import wodoru będzie dostępny w odpowiednich ilościach od około 2030 r.”, stwierdził  rzecznik BWI Martin Helfrich.

Wiedza z Hamburga przydatna dla Polski

Porty w Gdańsku i Gdyni stały się kluczowymi elementami sieci logistycznych zapewniających bezpieczeństwo gospodarcze i militarne Polski po napaści Rosji na Ukrainę. Zmniejszenia dostaw ropy, gazu i węgla z Rosji trzeba było zrekompensować szlakami morskimi. W zapewnienie dostaw gazu istotną rolę odegrał gazoport w Świnoujściu. Dostawy węgla w niespotykanych wielkościach przeładowywane były w imporcie przez terminale w Gdańsku i Gdyni. 

Port Północny przyjmował coraz większe ilości ropy i paliw. Dopiero teraz mogliśmy przekonać się jego strategicznej roli. Znakomicie pokazano jego strat4egiczne znaczenie w czasie gali w Teatrze Szekspirowskim zorganizowanej przez Zarząd Morskiego Portu Gdańsk. W czasie krótkich filmów, które ilustrowały rozwój Portu Północnego, wyraźnie wyeksponowano strategiczne znaczenie portu morskiego w zapewnieniu bezpieczeństwa państwa. Piszemy o tym tutaj.

Portu w Gdyni i Gdańsku oraz Szczecinie będą mogły spełnić swoje funkcje związane z zapewnieniem bezpieczeństwa państwa jeśli będą miały nie tylko drożną infrastrukturę, która prowadzi przez miasta, ale również kompleksowy system  zarządzania ruchem na lądzie i na wodzie. Połączenia do wszystkich wymienionych portów odbywają się przez estakady i drogi, które mogą utracić swoja przepustowość. Już dzisiaj w godzinach szczytu się blokują. Port Gdańsk połączony jest z miastem tunelem, który w sytuacji krytycznej może nie spełnić swojej podstawowej funkcji komunikacyjnej. 

Jeden wypadek lub spiętrzenie ruchu samochodów ciężarowych blokuje całe ciągi dojazdowe do portów lub drogi wyjazdowe na główne trasy. Pociągi towarowe wciąż przegrywają z pociągami pasażerskimi. A i linie kolejowe nie odpowiadają w wielu fragmentach oczekiwaniem ruchu towarowego. Mówiło o tym kilku panelistów na niedawnej konferencji poświęconej transportowi intermodalnemu na Targach Międzynarodowych w Gdańsku.

Kompleksowy system informatyczny zarządzający ruchem transportu komercyjnego i militarnego jest więc niezbędny już dzisiaj, właśnie ze względu na łatwość zablokowania dróg dojazdowych i wyjazdowych z portów, które prowadzą przez miasta. Również tych kolejowych. Szczególnie w Trójmieście. 

Fot. Depositphotos