W styczniu 2026 roku australijski zespół wydobył pierwszy rdzeń lodowy o długości niemal metra z głębokości 151 metrów, co stanowi przełom po siedmiu latach przygotowań. Badania mają na celu dokładne poznanie zmian klimatu na Antarktydzie.

Australijski Projekt Million Year Ice Core to wyprawa w głąb historii klimatu Ziemi, którą prowadzą naukowcy. Jest on jedną z najbardziej ambitnych ekspedycji w historii badań klimatycznych. Ta międzynarodowa inicjatywa, koordynowana przez Australian Antarctic Program, ma na celu wydobycie najstarszego ciągłego rdzenia lodowego na świecie, sięgającego nawet dwóch milionów lat wstecz, aby opisać proces ewolucji klimatu naszej planety. 

Projekt MYIC skupia się na wierceniu w rejonie Dome C North na Antarktydzie Wschodniej, około 1200 km w głąb lądu od stacji badawczej Casey. Rdzeń lodowy, składający się z warstw śniegu nagromadzonego przez wieki, zawiera uwięzione bąbelki powietrza, cząsteczki chemiczne i pyły, które pozwalają rekonstruować dawne temperatury, poziomy gazów cieplarnianych jak CO₂ i metan, erupcje wulkaniczne, zasięg lodu morskiego oraz wzorce pogodowe. Głównym celem jest zrozumienie, dlaczego około miliona lat temu cykle klimatyczne między okresami lodowcowymi a interglacjalnymi wydłużyły się z 41 tysięcy lat do 100 tysięcy lat. Naukowcy testują hipotezy, takie jak spadek poziomu CO₂ w atmosferze prowadzący do dłuższych i chłodniejszych epok lodowcowych, czy erozja podłoża pod lodowcami, czyniąca je bardziej stabilnymi. Dane te nie tylko wzbogacą wiedzę o naturalnych wahaniach klimatu, ale także pomogą lepiej przewidzieć skutki obecnych zmian antropogenicznych, w tym wzrost poziomu mórz i globalne ocieplenie. 

Początek wierceń z sukcesami

Obecnie, na początku 2026 roku, projekt znajduje się w początkowej fazie wiercenia, która rozpoczęła się w styczniu 2025 po przeniesieniu sprzętu do nowej lokalizacji w Dome C North – miejsca z ponad 3100 metrami lodu nad skałą macierzystą, oferującego lepszą rozdzielczość chronologiczną - oznacza to skupienie 20 tysięcy lat opadów i powstawania lodu na metr wydobywanego rdzenia. Dotarcie do skały macierzystej zajmie cztery do pięciu lat, a lód starszy niż milion lat spodziewany jest w dolnych warstwach około 2028-2029 roku. Operacje odbywają się w ekstremalnych warunkach, z temperaturami poniżej -55°C, przy użyciu specjalnie zaprojektowanego wiertła o długości 8,4 metra, obsługiwanego przez zespoły pracujące w zmianach po 8-9 godzin dziennie. 

W styczniu 2026 roku australijski zespół wydobył pierwszy rdzeń lodowy o długości niemal metra z głębokości 151 metrów, co stanowi przełom po siedmiu latach przygotowań. Wiercenie kontynuowane jest do końca stycznia, zanim niskie temperatury przerwą prace na sezon. 

Długie przygotowania

W listopadzie i grudniu 2025 roku Siły Powietrzne Australii (RAAF) przeprowadziły kilka lotów transportowych C-17A Globemaster z Hobart do Wilkins Aerodrome, dostarczając personel i zaopatrzenie w ramach Operacji Southern Discovery – wkładu sił zbrojnych w program antarktyczny. Wcześniej, w czerwcu 2025, naukowcy rozpoczęli analizę pierwszych próbek z głębokości 150 metrów, datowanych na około 4000 lat wstecz, co dostarczyło wstępnych danych o dawnej atmosferze. 

Projekt MYIC, finansowany przez rząd australijski i realizowany w ramach Międzynarodowego Partnerstwa w Naukach o Rdzeniach Lodowych (IPICS), podkreśla znaczenie replikacji danych dla uniknięcia błędów w badaniach i prognozach. Po wydobyciu rdzenie transportowane są do laboratoriów w Tasmanii, gdzie analizowane są przez ekspertów z Australian Antarctic Division i partnerów międzynarodowych projektu.