Rada Ministrów przyjęła na ostatnim posiedzeniu przepisy MRIT o rozliczeniach prosumenta lokatorskiego. Znalazły się one w projekcie ustawy o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw. Już niedługo właściciele i zarządcy budynków wielorodzinnych, będą mogli składać wnioski o otrzymanie statusu prosumenta lokatorskiego i wypłacanie wynagrodzenia za energię bezpośrednio na wskazane konto.

"Dzięki instytucji prosumenta lokatorskiego budowa mikroinstalacji OZE w blokach stanie się znacznie bardziej opłacalna. Mieszkańcy budynków wielorodzinnych zyskają więcej korzyści z wytwarzania własnej, zielonej energii, co jest szczególnie istotne w okresie wysokich cen energii elektrycznej oraz inflacji" – podkreśla minister rozwoju i technologii Waldemar Buda.

Przyjęty projekt przepisów zakłada, że prosument indywidualny, którego mikroinstalacja OZE (czyli maksymalnie o mocy 50 kW) przyłączona jest do części wspólnej budynku wielolokalowego, będzie otrzymywał całość wynagrodzenia za energię na wskazane przez siebie konto.

Prosument lokatorski – warunki i zasady rozliczeń

Rozliczenie energii będzie składać się z dwóch etapów:

Za energię wytworzoną i zużytą w ciągu tej samej godziny prosument indywidualny/lokatorski nie będzie płacił jej ceny ani wnosił zmiennych opłat związanych z jej dystrybucją, ponieważ stanowić ona będzie tzw. autokonsumpcję.

Nadwyżki godzinowe (czyli powstające w sytuacji, gdy energii wytworzonej w ciągu godziny jest więcej niż zużytej w tym samym czasie) będą przeliczane przez sprzedawcę na depozyt prosumencki po miesięcznej cenie rynkowej (a od 1 lipca 2024 cenie godzinowej), a następnie wypłacane w 100% na wskazane konto na koniec danego okresu rozliczeniowego.

Dodatkowo, do spełnienia będą następujące warunki:

- mikroinstalacja ma być umiejscowiona na budynku wielolokalowym (np. dach, balkon, elewacja),

- moc mikroinstalacji nie może być większa niż moc przyłączeniowa całego budynku wielolokalowego (części wspólnej i indywidualnych lokali razem),

- budynek musi posiadać przeważającą funkcję mieszkalną.

Wypłacone środki można przeznaczyć na:

- rozliczenie zobowiązań prosumenta z tytułu zakupu energii elektrycznej;

- obniżenie opłat (np. na fundusz remontowy, energia elektryczna, ciepło, gaz, administracja, sprzątanie) związanych z lokalami mieszkalnymi w budynku, na którym jest umiejscowiona instalacja OZE;

- obniżenie opłat związanych z lokalami mieszkalnymi w innych budynkach o przeważającej funkcji mieszkalnej, których części wspólne są zarządzane przez tego prosumenta.

Prosumentem lokatorskim będzie można zostać niezależnie od czasu przyłączenia mikroinstalacji. Co oznacza, że kwalifikują się mikroinstalacje zarówno przyłączone przed wejściem w życie przepisów, jak i te, które zostaną przyłączone po ich wejściu.

Aby zostać prosumentem lokatorskim wymagane będzie złożenie wniosku do swojego sprzedawcy energii. Sprzedawca zmieni formę rozliczeń najpóźniej od drugiego miesiąca po miesiącu, w którym złożono wniosek. Zawsze będzie można powrócić do standardowych rozliczeń prosumenta indywidualnego.

Do czasu złożenia i realizacji wniosku zgromadzone środki depozytu prosumenckiego będą rozliczane na standardowych zasadach dla innych prosumentów indywidualnych.

OZE w budynkach wielorodzinnych

Przewidywany termin wejścia w życie nowych przepisów to przełom lata i jesieni bieżącego roku. Jednak już teraz można składać wnioski na refinansowanie instalacji OZE, które wytwarzają energię na potrzeby budynków wielorodzinnych. Refinansowanie pochodzi z Grantu OZE, a jego wysokość to 50 proc. wartości netto inwestycji.

Co istotne, refinansowanie przysługuje niezależnie od sposobu rozliczeń, obejmuje wiec instalacje rozliczane w ramach prosumenta indywidualnego, lokatorskiego, zbiorowego, a także na podstawie indywidualnych ustaleń ze sprzedawcą energii.

Według stanu na 20 kwietnia br, w sumie złożono 913 wniosków na kwotę wsparcia 61 mln zł. W budynkach objętych wnioskami znajduje się 59,7 tys. mieszkań. Podpisano 117 umów na kwotę wsparcia 5,3 mln zł. W budynkach objętych umowami znajduje się 5,3 tys. mieszkań.

Więcej informacji na temat grantu OZE znaleźć można na stronie https://www.bgk.pl/krajowy-plan-odbudowy/grant-oze/.

Dla zainteresowanych bezpośrednim rozliczaniem jednej instalacji OZE z wieloma lokalami dostępny jest również prosument zbiorowy (stosowne przepisy już obowiązują). W takim przypadku instalacja będzie mogła mieć moc aż do 1 MW, a także znajdować się w na budynku lub w bezpośrednim sąsiedztwie budynku, np. na garażu czy wiacie (jednak przyłączona musi być do wewnętrznej instalacji tego budynku).

Instalacja rozliczana będzie wirtualnie (bez wykorzystania kabli) ze wszystkimi licznikami w lokalach, które posiadają udział w energii. W przeciwieństwie do prosumenta lokatorskiego, autokonsumpcja wyliczana jest dla każdego zaangażowanego lokalu, a nie tylko dla części wspólnej. Więcej informacji na temat prosumenta zbiorowego można znaleźć w przewodniku i prezentacji, które znajdują się na tej stronie https://www.gov.pl/web/rozwojtechnologia/prosument-zbiorowy-w-polsce oraz w nagraniu ze specjalnego seminarium w tej sprawie: https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/seminiarium-ntprosumenta-zbiorowego.

kom/ mick/ mmu/