Program antysmogowy "Czyste powietrze" może czekać kolejna zmiana, a właściwie jego rozszerzenie o trzecią część skierowaną do osób najuboższych, najbardziej narażonych na tzw. ubóstwo energetyczne - powiedział wiceszef NFOŚiGW Paweł Mirowski.

Program "Czyste powietrze" wystartował we wrześniu 2018 roku i przewiduje dotacje na termomodernizację domów i wymianę źródła ciepła na bardziej ekologiczne. Po dokonanych modyfikacjach w maju 2020 roku ruszyła druga edycja programu, w której wysokość dotacji jest uzależniona m.in. od efektu ekologicznego, czyli od zakresu inwestycji i rodzaju (klasy energooszczędności) zamontowanych urządzeń.

Podstawowy poziom dotacji wynosi nawet do 25 tys. zł, a dla osób mniej zamożnych podwyższony poziom dofinansowania umożliwia uzyskanie dotacji nawet do 32 tys. zł. W tym ostatnim przypadku progiem uprawniającym do sięgnięcia o wyższą kwotę są dochody do 1,4 tys. zł na osobę w rodzinie wieloosobowej, lub 1960 zł dla gospodarstwa jednoosobowego. Dotacje mogą wzrosnąć o 5 tys. zł, jeśli beneficjenci decydują się na montaż paneli fotowoltaicznych.

Kolejną opcją ulgi - z tym, że rzadziej wykorzystywaną przez mniej zamożne rodziny - jest ulga termomodernizacyjna odpisywana od podstawy opodatkowania przy składanym rocznym rozliczeniu podatkowym PIT. W 2019 roku z tej formy rozliczenia skorzystało ponad 200 tys. podatników i odpisano w ten sposób 3,1 mld zł.

- W "Czystym powietrzu" prowadzimy przez cały czas jego ewaluację i rozważamy wprowadzenie kolejnych modyfikacji, oczywiście tylko i wyłącznie z korzyścią dla kolejnych beneficjentów. Na konieczność zastosowania pewnych rozwiązań zwracał nam uwagę Bank Światowy. Chodzi przede wszystkim o jeszcze szersze dotarcie z ofertą skierowaną do najuboższych i skuteczne zachęcenie ich do przeprowadzenia inwestycji związanej z wymianą źródła ciepła na ekologiczne wraz z wykonaniem termomodernizacji budynku. Tak, aby zastosowane kompleksowe rozwiązania przyczyniły się do obniżenia bieżących wydatków ponoszonych przez gospodarstwo domowe. Być może trzeba będzie wprowadzić trzecią część +Czystego powietrza+ skierowaną właśnie dla tych osób" - powiedział PAP wiceprezes Paweł Mirowski.

Przedstawiciel Funduszu wyjaśnił, że chodziłoby m.in. o wyłonienie operatorów, czyli opiekunów-doradców, którzy m. in. w formule od drzwi do drzwi mieliby odwiedzać mieszańców gminy, przekonywać ich do przeprowadzenia inwestycji, ale także pomagać tym osobom przez cały okres realizacji jak i rozliczenia dofinansowanego zadania w ramach programu "Czyste powietrze".

- W tym aspekcie kluczową rolę musi odegrać gmina. W obecnie zawieranych porozumieniach z gminami w sprawie realizacji programu "Czyste powietrze" chcielibyśmy "przećwiczyć" pewne elementy wyżej opisanego mechanizmu i myślę, że w przeciągu roku uda się nam wypracować szerszy model, który w 2022 roku wykorzystamy przy wdrożeniu trzeciej części programu - dodał Mirowski.

Upowszechnieniu programu ma pomóc również uruchomienie tzw. ścieżki bankowej. W połowie roku planowany jest start pierwszych kredytów termomodernizacyjnych z gwarancjami BGK, pochodzącymi z Ekologicznego Funduszu Poręczeń i Gwarancji. Na chwilę obecną w ramach naboru zakończonego w dniu 23 lutego br. osiem banków złożyło do NFOŚiGW swoje oferty. Stosowne umowy o współpracy mają być zawierane jeszcze w kwietniu br.

Do 19 marca br. w programie "Czyste powietrze" złożono ponad 222 tys. wniosków o dotacje na blisko 4 mld zł. Zgodnie z planem w ciągu dekady na program ma być przeznaczone ponad 100 mld zł.