Sejm przyjął ustawę o inwestycjach w zakresie obiektów energetyki jądrowej w Polsce z pięcioma poprawkami. Umożliwi to przyspieszenie realizacji strategicznych dla bezpieczeństwa energetycznego projektów, zmniejszy ryzyko po stronie inwestorów.

W piątek Sejm przyjął ustawę o zmianie ustawy o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących i niektórych innych ustaw. Za przyjęciem ustawy głosowało 446 posłów, przeciw było 3, wstrzymało się 3 głosujących.

W uzasadnieniu do projektu ustawy podano, że wdrożenie w Polsce energetyki jądrowej w zakładanym przez Radę Ministrów harmonogramie wymaga "znaczącego usprawnienia formalnoprawnej strony procesu inwestycyjnego związanego z budową w Polsce obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących. Umożliwi to nie tylko przyspieszenie tych strategicznych dla bezpieczeństwa energetycznego inwestycji, ale również zmniejszy poziom ryzyka po stronie inwestora, co z kolei przełoży się na niższe koszty realizacji inwestycji w zakresie budowy pierwszej polskiej elektrowni jądrowej".

Podczas drugiego czytania, które odbyło się w listopadzie ub.r., posłowie zgłosili siedem poprawek do projektu. W styczniu komisja pozytywnie zaopiniowała poprawki: pierwszą, drugą, piątą i siódmą głosowane łącznie oraz szóstą. Poprawki trzecią i czwartą odrzucono. W piątek Sejm przyjął oprawki zgodnie z rekomendacją komisji.

Posłowie opowiedzieli się m.in za poprawką stanowiącej, że warunkiem wydania decyzji o lokalizacji inwestycji dotyczącej budowy obiektu energetyki jądrowej jest uprzednie uzyskanie i przedłożenie przez wnioskodawcę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji. Zaznaczono, że może być ona przedłożona w trakcie trwania postępowania o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji takiej inwestycji.

Wprowadzono również zmianę zakładającą, że to rząd określi w drodze rozporządzenia zakres informacji i danych niezbędnych do wykonywania przez inwestora zadań związanych z realizacją inwestycji polegającej na budowie obiektu energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących - przykładowo: listę rejestrów, ewidencji, wykazów i archiwów, z których są udostępniane informacje i dane, wykaz podmiotów je prowadzących oraz tryb udostępniania.

Posłowie negatywnie zaopiniowali natomiast poprawkę zakładającą, że pełnomocnik rządu do spraw strategicznej infrastruktury energetycznej przedstawia Sejmowi corocznie w terminie do 30 marca sprawozdanie za ubiegły rok kalendarzowy z realizacji inwestycji w zakresie elektrowni jądrowej. Przedstawiciele rządu obecni podczas prac komisji zaznaczyli, że nie musi być to ujęte w ustawie, gdyż są inne instrumenty, w ramach, których będą udzielać informacji na ten temat Sejmowi.

Projekt ustawy o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej przewiduje rozszerzenie katalogu inwestycji towarzyszących budowie elektrowni jądrowych, w szczególności o inwestycje niezbędne do prowadzenia badań środowiskowych i lokalizacyjnych na potrzeby budowy samej elektrowni oraz infrastruktury towarzyszącej.

Tzw. decyzja zasadnicza ma być wydawana na początkowym etapie całego procesu - przed decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji. Decyzja o wskazaniu lokalizacji inwestycji oraz zezwolenia na wejście na teren nieruchomości ma zostać rozszerzona o pomiary, badania lub inne prace, które są niezbędne do sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Zgodnie z projektowanymi przepisami nabywca lub zbywca nieruchomości objętej decyzją o wskazaniu lokalizacji inwestycji zobowiązani będą do zgłoszenia właściwemu wojewodzie danych nowego właściciela. Brak zgłoszenia i prowadzenie postępowania bez udziału nowego właściciela nie będzie stanowiło podstawy do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

Organy administracji publicznej na uzasadniony wniosek inwestora mają udostępniać nieodpłatnie informacje i dane do wykorzystania w związku z wykonywaniem zadań związanych z obiektami energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących. Ma to pozwolić na redukcję kosztów oraz usprawnienie procesu przygotowania i realizacji przedsięwzięcia.

Wprowadzona zostanie możliwość tymczasowej eksploatacji obiektu jądrowego po uzyskaniu zezwolenia na rozruch. Do czasu wydania zezwolenia na eksploatację obiektu jądrowego, jednak nie dłużej niż przez czas określony w zezwoleniu na rozruch, eksploatacja będzie mogła być prowadzona na podstawie zezwolenia oraz zatwierdzonego przez Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki raportu z rozruchu obiektu jądrowego. Rozwiązanie to pozwoli uniknąć wielomiesięcznego wyłączenia bloku jądrowego.