Poprawka zapewniająca możliwość sfinansowania w całości modernizacji reaktora badawczego Maria z środków budżetowych, została zaakceptowana w poniedziałek przez posłów sejmowej Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych.

Posłowie komisji rozpatrywali w poniedziałek rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących oraz niektórych innych ustaw.

Badawczy reaktor jądrowy Maria jest jedynym w Polsce działającym reaktorem jądrowym. Jego moc wynosi 30 MW.

Jak wyjaśnił obecny na posiedzeniu komisji wiceminister klimatu i środowiska, Adam Guibourgé-Czetwertyński, gdyby nie ta poprawka, modernizację można by wesprzeć funduszami państwowymi do połowy wysokości poniesionych kosztów. Przyjęcie poprawki pozwoli na sfinansowanie modernizacji w całości.

Poprawkę podobnego kształtu posłowie zaakceptowali wobec sfinansowanie kosztów przygotowania do budowy i budowy nowego składowiska odpadów promieniotwórczych pochodzących głównie z medycyny jądrowej.

Podczas posiedzenia posłowie przyjęli też kilka poprawek o charakterze legislacyjnym do projektu nowelizacji ustawy.

Komisja w poniedziałek pozytywnie zaopiniowała projekt nowelizacji.

Poprzez zmianę ustawy o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących, oraz niektórych innych ustaw, rząd chce usprawnić proces związany z budową w Polsce elektrowni jądrowej. Chodzi o przyspieszenie inwestycji, a także obniżenie kosztów dotyczących budowy pierwszego tego typu obiektu.

Szacuje się, że nowe rozwiązania pozwolą na znaczące skrócenie czasu realizacji inwestycji – nawet o kilkanaście miesięcy w stosunku do obecnie obowiązujących przepisów, a skrócenie procesu inwestycyjnego przekłada się na oszczędności kosztów.

Projekt przewiduje rozszerzenie katalogu inwestycji towarzyszących budowie elektrowni jądrowych, w szczególności o inwestycje niezbędne do prowadzenia badań środowiskowych i lokalizacyjnych na potrzeby budowy samej elektrowni oraz infrastruktury towarzyszącej.

Tzw. decyzja zasadnicza ma być wydawana na początkowym etapie całego procesu - przed decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji. Decyzja o wskazaniu lokalizacji inwestycji oraz zezwolenia na wejście na teren nieruchomości ma zostać rozszerzona o pomiary, badania lub inne prace, które są niezbędne do sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Zgodnie z projektowanymi przepisami nabywca lub zbywca nieruchomości objętej decyzją o wskazaniu lokalizacji inwestycji zobowiązani będą do zgłoszenia właściwemu wojewodzie danych nowego właściciela. Brak zgłoszenia i prowadzenie postępowania bez udziału nowego właściciela nie będzie stanowiło podstawy do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

Organy administracji publicznej na uzasadniony wniosek inwestora mają udostępniać nieodpłatnie informacje i dane do wykorzystania w związku z wykonywaniem zadań związanych z obiektami energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących. Ma to pozwolić na redukcję kosztów oraz usprawnienie procesu przygotowania i realizacji przedsięwzięcia.

Wprowadzona zostanie możliwość tymczasowej eksploatacji obiektu jądrowego po uzyskaniu zezwolenia na rozruch. Do czasu wydania zezwolenia na eksploatację obiektu jądrowego, jednak nie dłużej niż przez czas określony w zezwoleniu na rozruch, eksploatacja obiektu jądrowego będzie mogła być prowadzona na podstawie zezwolenia oraz zatwierdzonego przez Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki raportu z rozruchu obiektu jądrowego. Rozwiązanie to pozwoli uniknąć wielomiesięcznego wyłączenia bloku jądrowego.

Zgodnie z Programem Polskiej Energetyki Jądrowej planowane jest budowanie przez Polskę nowoczesnych, ale sprawdzonych, dużych reaktorów typu PWR. W Polityce Energetycznej Polski do 2040 r. zakłada się, że w 2033 r. uruchomiony zostanie pierwszy blok polskiej elektrowni jądrowej o mocy ok. 1-1,6 GW. Kolejne bloki będą wdrażane co dwa-trzy lata, a cały program jądrowy zakłada budowę sześciu bloków o mocy do 9 GW.