System kaucyjny w Polsce ma być bezparagonowy i przyjazny dla konsumenta; obejmie puszki aluminiowe o pojemności do 1 litra, szklane butelki do 1,5 litra oraz butelki plastikowe do 3 litrów – poinformował w czwartek wiceminister klimatu i środowiska Jacek Ozdoba.

Wiceszef resortu klimatu przekazał na czwartkowej konferencji prasowej założenia systemu kaucyjnego, który ma funkcjonować w Polsce. Pierwszy projekt ustawy w tej sprawie został opublikowany na początku roku, a kolejny – uwzględniający konsultacje, głos branży i organizacji pozarządowych – ma być opublikowany w czerwcu.

Ozdoba wyjaśnił, że system kaucyjny ma objąć jednorazowe i wielorazowe butelki szklane o pojemności do 1,5 litra, butelki z tworzyw sztucznych do 3 litrów oraz puszki aluminiowe do 1 litra.

"System kaucyjny nie jest kosztem, tylko jest elementem związanym z opakowaniem. Mówienie o jakimkolwiek wzroście cen jest absolutnie chybione" - podkreślił.

Pierwszy projekt zakładał objęcie kaucją butelek jednorazowego użytku z tworzywa sztucznego na napoje o pojemności do 3 l oraz butelki szklane wielokrotnego użytku na napoje o pojemności do 1,5 l.

Wiceminister dodał, że system kaucyjny ma być powszechny, obowiązywać w całym kraju i być wygodny dla konsumenta. Wskazał, że ma być bezparagonowy, co oznaczać będzie, że zwracając puszkę czy butelkę nie trzeba będzie okazać dowodu zakupu. W nowym projekcie utrzymana ma zostać zasada, w której sklepy do 100 metrów powierzchni będą mogły wejść do systemu dobrowolnie. W przypadku większych placówek handlowych, będzie to już obligatoryjne. W takich sklepach na pewno będzie można zwrócić butelkę, czy puszkę.

Wysokość kaucji zostanie określona w rozporządzeniu do ustawy. Ozdoba nie poinformował ile wyniesie, choć przyznał, że będzie ona jeszcze konsultowana przed ostatecznym wejściem w życie.

Wiceminister wyjaśnił, że system kaucyjny nie zacznie obowiązywać od razu, czyli od momentu wejścia nowych przepisów w życie. Ustawa ma zacząć obowiązywać w 2023 roku i będzie miała długie vacatio legis. Okres przejściowy na stworzenie systemu ma trwać minimum dwa lata - poinformował przedstawiciel MKiŚ.

Ozdoba dodał, że w toku konsultacji projektu zdecydowano się na większą swobodę dla branży w tworzeniu systemu. Pierwotnie firmy wprowadzające i uczestniczące w systemie miał reprezentował jeden podmiot. Z wypowiedzi wiceministra wynikało, że teraz nie będzie to określone. "Nie chcemy ograniczać ustawą, to branża będzie decydować" - powiedział.

Uczestniczący w konferencji Filip Piotrowski z Polskiego Stowarzyszenia Zero Waste podziękował Ozdobie za uwzględnienie uwag strony społecznej do nowego projektu ustawy. "Włączenie wszystkich opakowań po napojach do systemu jest bardzo dobrym ruchem, bo pozwala stworzyć w Polsce nowoczesny i bardzo dobrze funkcjonujący system kaucyjny" - zauważył.

Piotrowski dodał, że spełni on trzy podstawowe założenia. Po pierwsze pozwoli walczyć z zaśmiecaniem w przestrzeni publicznej. Po drugie dzięki takim rozwiązaniu wprowadzony zostanie obieg zamknięty w opakowaniach po napojach, co przyczyni się do dostarczenia większej ilości recyklatu. Jako trzeci element wymienił powszechność systemu i objęcie wszystkich opakowań kaucją po napojach. To, jego zdaniem, spowoduje, że będzie on przyjazny dla konsumenta i łatwiejszy dla branży.