Sztuczne światło może budzić śpiące ryby i przyciągać drapieżniki, zmieniając nocne społeczności raf koralowych. To wynik pierwszego, przeprowadzonego na dużą skalę, nowatorskiego eksperymentu nad wpływem sztucznego światła na te ekosystemy.

Naukowcy z University of Bristol, na łamach magazynu „Global Change Biology” przedstawiają kolejne zagrożenie dla koralowych raf. Jak odkryli, sztuczne światło wybudza niektóre śpiące ryby i przyciąga drapieżniki. Powoduje to wyraźne zmiany w nocnym działaniu ekosystemu raf.

„Kiedy słońce zachodzi, rafy koralowe przechodzą dramatyczną transformację. Kolorowe ryby, które widzimy w ciągu dnia, chowają się, by spać wśród korali, a tajemnicze nocne gatunki wychodzą z jaskiń i szczelin w poszukiwaniu zdobyczy” – wyjaśnia dr Emma Weschke, autorka badania.

„Noc zwykle przynosi zasłonę ciemności, która pozwala organizmom morskim ukrywać się przed drapieżnikami. Jednak sztuczne światło generowane przez człowieka naraża te organizmy na niespodziewane niebezpieczeństwo” – dodaje jej kolega, prof. Andy Radford.

Naukowcy w pierwszym szeroko zakrojonym eksperymencie sprawdzającym te procesy, wykorzystali nowatorskie podejście oparte na użyciu podwodnych kamer na podczerwień. Dzięki nim mogli nagrywać ryby nocą, bez zakłócania ich życia.

Na rafach koralowych oświetlonych sztucznym światłem obecna była większa liczba gatunków ryb, w porównaniu do miejsc kontrolnych, bez sztucznego oświetlenia. Dalsze badania wykazały, że były to gatunki drapieżne, żywiące się zooplanktonem, małymi rybami i bezkręgowcami.

„Wiele z gatunków wykrytych na rafach oświetlonych sztucznym światłem nie było rybami nocnymi, lecz takimi, które zazwyczaj są aktywne tylko w ciągu dnia. Odkrycie, że zanieczyszczenie światłem może sprawić, iż ryby będą czuwać dłużej, niż zwykle, jest niepokojące. U ryb sen, podobnie jak u nas, jest kluczowy dla regeneracji energii i utrzymania dobrej kondycji” – podkreśla dr Weschke.

„Sztuczne światło znacznie ułatwia drapieżnikom lokalizowanie i łapanie ofiar, zmniejszając ich wysiłek w poszukiwaniu pożywienia. Dlatego uważamy, że większa liczba drapieżników przyciągana jest do sztucznie oświetlonych raf” – tłumaczy prof. Radford.

Zmiany zaobserwowane w nocnym życiu rafy miały miejsce po średnio 25 kolejnych nocach ekspozycji na sztuczne światło. Kilka nocy oświetlania nie wywoływało zauważalnych zmian.

„To dobra wiadomość, ponieważ sugeruje, że mogą istnieć niedrogie rozwiązania, które można szybko wdrożyć. Ograniczenie wpływu sztucznego światła może pomóc w budowaniu odporności cennych raf koralowych” – mówi jeden z autorów publikacji, prof. Steve Simpson.

„W przeciwieństwie do gazów cieplarnianych i plastiku, sztuczne światło jest zanieczyszczeniem, które nie zostwia po sobie pozostałości po wyłączeniu. Ograniczenie sztucznego światła zarówno pod względem intensywności, jak i czasu trwania, wykorzystanie go w przypadkach niezbędnych oraz zmniejszenie użycia do celów estetycznych pomoże przywrócić naturalnie ciemne noce, z jakimi ewoluowały ekosystemy morskie” – dodaje Weschke.

Marek Matacz

mat/ agt/

Fot. Depositphotos