Grzegorz Tobiszowski przypomniał, że inicjatywy takie jak Zielony Ład, Fit for 55, REPowerEU realizują politykę UE zmierzającą do osiągnięcia neutralności klimatycznej - czyli zerowych emisji gazów cieplarnianych - do 2050 roku. Jak zaznaczył, ten skokowy rozwój źródeł odnawialnych, elektryfikacja transportu itd. wymagają ogromnych ilości surowców, których wydobycie i rafinacja wiąże się z degradacją środowiska, wielkimi emisjami i użyciem ogromnych ilości wody. Dlatego też nie wykonuje się tego na terenie Unii Europejskiej, a UE bazuje na imporcie.

"Światowe zużycie węgla wciąż rośnie. Komisja Europejska chwali się malejącymi emisjami na terenie Wspólnoty, tymczasem globalne emisje wciąż rosną, między innymi dlatego, by zaspokoić potrzeby unijnej transformacji" – mówił europoseł, podkreślając, że "klimat jest jeden dla całej planety", a przesunięcie emisji poza obszar UE nie rozwiązuje problemu, lecz jeszcze go pogłębia.

Tobiszowski zwrócił uwagę, że Unia Europejska jest w 100 proc. uzależniona od dostaw metali ziem rzadkich. Jak mówił, 90 proc. tych pierwiastków pochodzi z Chin. 100 proc. sięga również uzależnienie od importu litu i magnezu, a 90 proc. kobaltu i boksytu.

Eurodeputowany podkreślił, że ogromny popyt na te surowce winduje ich ceny, czyniąc transformację coraz bardziej kosztowną. Od 2021 roku cena litu wzrosła piętnastokrotnie, a w ciągu zaledwie trzech ostatnich lat wielokrotnie wzrosła też cena metali ziem rzadkich - np. terbu o 630 proc., a neodymu o 330 proc.

"Eksperci nie mają wątpliwości, że te zwyżki w dużej mierze są skutkiem ogłaszania kolejnych planów związanych z Europejskim Zielonym Ładem. Komisja Europejska przewiduje, że do 2050 roku popyt na takie pierwiastki jak prazeodym, dysproz czy terb wzrośnie o 2200 proc. Szacuje się, że przy takim wzroście popytu na surowce i spowodowanym tym wzroście ich cen w 2035 roku samochód elektryczny średnio będzie kosztował około 65 tysięcy euro. W 2020 roku cena ta wynosiła ok. 26 tys. euro" – przekazał eurodeputowany.

Zdaniem polskiego polityka Unia Europejska powinna zredefiniować swoją politykę klimatyczną i zwolnić tempo transformacji, by nie pompować w sztuczny sposób popytu powodującego skokowy wzrost cen, odbudować własny sektor wydobywczy i zdywersyfikować kierunki importu, by nie dopuścić do uzależnienia od krajów niedemokratycznych.

Zabierając głos w dyskusji, europoseł Bogdan Rzońca stwierdził, że Unia Europejska i cała jej polityka klimatyczna opiera się de facto na realizowaniu interesów niektórych grup, a nie ochronie klimatu. Jak mówił, potwierdzają to działania rządzących UE, ale także niekonsekwencja w głosowaniach niektórych krajów. "Przykładowo Parlament przegłosował porzucenie silników spalinowych do 2035 roku, ale jak niemieckie firmy policzyły, że nie sprzedadzą tylu samochodów, ile planowały w Chinach, to Niemcy zmieniły stanowisko w tej sprawie" - zauważył.

Była szefowa polskiego rządu Beata Szydło zauważyła, że: "Trzeba być ambitnym, trzeba mieć marzenia, bo dzięki temu zmienia się świat. Ale trzeba być też pragmatycznym i zadawać sobie pytanie: dlaczego mamy być ambitni i dokąd te marzenia i ambicje mają nas zaprowadzić?".

Przypomniała, że przez lata polityka uzależnienia Europy od Rosji była prowadzona bez żadnej refleksji, dopiero wojna na Ukrainie zmieniła optykę i uświadomiła konieczność podjęcia innych działań. "Jeżeli przyjęlibyśmy wszystkie forsowane przez UE propozycje Fransa Timmermansa, to skazalibyśmy Europę na niekonkurencyjność i pozbawienie jej atutów gospodarczych, a Europejczyków wpędzilibyśmy w biedę. Potrzebujemy rozsądnej, pragmatycznej dyskusji, która będzie mówiła zarówno o dobrych stronach, jak i zagrożeniach" - podkreśliła Beata Szydło.

Z Brukseli Artur Ciechanowicz (PAP)

asc/ mms/