Politechnika Gdańska jest bardzo mocno zaangażowana w rozwój offshore – z powodzeniem kształcąc kadry, które znajdują potem zatrudnienie w branży. Prowadzi studia podyplomowe na kierunku „Morska Energetyka Wiatrowa”, a także specjalność „Projektowanie i budowa morskich systemów energetycznych” na kierunku oceanotechnika. Współpracuje również z przemysłem: zarówno z polskimi, jak i zagranicznymi firmami. Ponadto, wychodząc naprzeciw trendom tej prężnie rozwijającej się gałęzi gospodarki, uczelnia stworzyła Centrum Morskiej Energetyki Wiatrowej PG. O tym, jaką drogę trzeba pokonać, by osiągnąć sukces w offshore, opowiedzieli dr hab. inż. Marcin Łuczak, dyrektor CMEW PG oraz mgr inż. Wojciech Olszewski, zastępca kierownika studiów podyplomowych.

– Od razu po studiach na kierunku mechanika i budowa maszyn na Politechnice Gdańskiej podjąłem pracę z sąsiadującym z politechniką Wydziałem Maszyn Przepływowych PAN. To był początek przygody z sektorem wytwarzania energii – kluczowym dla gospodarki, ale też mającym ogromne potrzeby badawcze – zaznacza dr hab. inż. Marcin Łuczak, dyrektor Centrum Morskiej Energetyki Wiatrowej, które działa na Politechnice Gdańskiej. 

– Po obronie pracy doktorskiej, która była realizowana na potrzeby energetyki przemysłowej (200-215 MW), uzyskałem stypendium z Komisji Europejskiej na studia post-doc. Wiązało się to z dwuletnim pobytem w zagranicznej placówce i możliwością realizacji programu badawczego. Moim gospodarzem była firma LMS, wiodący producent sprzętu do pomiaru hałasu, dzisiaj będący częścią grupy Siemens Digital Industries Software. LMS, która miała silne związki z sektorem lotnictwa i motoryzacji, poszukiwała nowych obszarów współpracy z partnerami z tzw. wschodzących gospodarek. W roku 2007 jednym z tych obszarów była energetyka wiatrowa, która znajdowała się w zupełnie innym miejscu niż obecnie. Tak rozpoczęła się moja przygoda z tą branżą. W trakcie realizacji programu w Belgii udało mi się pozyskać kolejne programy finansowane ze środków Komisji Europejskiej przy współpracy z polskimi jednostkami. Współpraca międzynarodowa na Politechnice Gdańskiej jest bardzo rozbudowana, więc po powrocie mogłem ją kontynuować. 

W 2017 roku rozpocząłem pracę na Duńskim Uniwersytecie Technicznym na Wydziale Energetyki Wiatrowej. Była to kontynuacja i rozwijanie nabytych umiejętności w jeszcze szerszym kontekście przemysłu. Współpracowałem z wiodącymi operatorami farm wiatrowych. Na początku 2022 roku zostałem dyrektorem nowo powstałego Centrum Morskiej Energetyki Wiatrowej na Politechnice Gdańskiej. Historia zatoczyła koło. 

W jaki sposób studia na Politechnice Gdańskiej otwierają drzwi do sukcesu?

• Reguła „3I”: international intersectoral, interdysciplinary (współpraca międzynarodowa, międzywydziałowa, interdyscyplinarna)

Zagadnienia związane z budową i eksploatacją morskich turbin wiatrowych wymagają czerpania z wielu dziedzin, jak nauka o materiałach, dynamika strukturalna, numeryczna i eksperymentalna mechanika płynów. Wszystkie te punkty muszą się spotkać w jednym miejscu. Jest to możliwe dzięki ścisłej współpracy uczelni z przemysłem.

• Możliwości rozwoju

Politechnika Gdańska współpracuje z ośrodkami akademickimi w Danii, Niemczech, a także Belgii, Holandii, Francji czy Wielkiej Brytanii. – Pracując przy projekcie w Belgii, przyjąłem na praktyki studentów PG. Zamiast raportów z badań powstały prace magisterskie, a dziś absolwenci są pracownikami przedsiębiorstw sektora offshore – podkreśla Łuczak.

Na Wydziale Inżynierii Mechanicznej i Okrętownictwa na kierunku oceanotechnika prowadzona jest także specjalność „Projektowanie i budowa morskich systemów energetycznych”. Pierwsza taka specjalność w Polsce funkcjonuje przy współpracy pracowników naukowych i specjalistów z energetyki wiatrowej z Politechniki Gdańskiej, Duńskiego Uniwersytetu Technicznego (Danish Technical University – DTU), Instytutu Maszyn Przepływowych Polskiej Akademii Nauk (IMP-PAN), a także PGE Baltica, która pełni funkcję nie tylko partnera przemysłowego, ale też patrona specjalności. W ramach tej współpracy planowane są m. in. stypendia dla najlepszych studentów (w wysokości 2500 zł miesięcznie), staże przemysłowe w PGE Baltica, wizyty studyjne i wyjazdy na farmy wiatrowe PGE.

• Studia podyplomowe

Aktualnie trwają jednocześnie czwarta i piąta edycja studiów podyplomowych „Morska Energetyka Wiatrowa”. Po ukończeniu dwusemestralnego programu studiów ich słuchacze zdobędą unikalny w skali naszego kraju zestaw kompetencji, podnoszący poziom ich kwalifikacji do budowania przyszłości zawodowej w intensywnie rozwijającym się w Polsce sektorze offshore wind. Zastępcą kierownika studiów podyplomowych jest mgr inż. Wojciech Olszewski, absolwent PG, który również odnosi sukcesy w branży.

– Jestem absolwentem oceanotechniki i okrętownictwa na Politechnice Gdańskiej i m.in. prawa na Uniwersytecie Gdańskim. Po studiach doskonaliłem się w sektorze oil & gas, a także offshore. Zostałem pracownikiem PG w 2012 roku. To był czas boomu gazu łupkowego. Wówczas zająłem się koordynacją studiów „Inżynieria Ropy i Gazu”, co pozwoliło mi nawiązać współpracę z  ekspertami branżowymi. W 2020 roku zostałem absolwentem pierwszej edycji studiów podyplomowych „Morska Energetyka Wiatrowa” na PG. W tej chwili trwają jednocześnie czwarta i piąta edycja. Mam na koncie publikacje naukowe w zakresie produkcji energii elektrycznej z układów kombinowanych silnika o zapłonie samoczynnym – turbina parowa, ale świetnie czuję się w roli koordynatora. Nasze studia podyplomowe mają wśród partnerów gigantów z wszystkich filarów branży offshore wind. Jak dotąd do współpracy dołączyły największe polskie firmy: Orlen, Lotos Petrobaltic, Tauron, Polenergia, a także Tele-Fonika Kable Group. Wśród spółek partnerów światowych możemy wymienić spółkę JV Equinor & Polenergia, Dame Group, Subsea 7 czy Hitachi Energy. Mamy największych producentów turbin: Vestas, Siemens Renewable i GE. Współpracujemy też z Instytutem Morskim i Centrum Zrównoważonego Rozwoju na UG – zaznacza Olszewski.

– Według mnie, żeby osiągnąć sukces realizacji projektu, powinno się być otwartym na współpracę, posiadać umiejętność słuchania i wczuwania się w potrzeby odbiorców. Współpraca z przemysłem jest niezwykle ważna, gdyż daje możliwość pogodzenia interesów obu stron, realizacji badań naukowych, rozwiązywania problemów technicznych i projektowania scenariuszy.

Politechnika Gdańska w ramach konsorcjum „Nauka dla morza” może konsolidować kompetencje dla morskiej energetyki wiatrowej. Warto wspomnieć, iż posiadamy największe na Pomorzu laboratorium testów strukturalnych. Absolwent naszej uczelni posiada kompetencje dotyczące przeprowadzenia projektu związanego z projektem dotyczącym morskiej energetyki wiatrowej.

Politechnika Gdańska kształci, mając na uwadze 17 celów strategicznych ONZ. PG uczy myślenia o projektowaniu takich turbin, które po czasie eksploatacji nie będą stanowić zagrożenia dla planety i trafią do recyklingu. 

Inżynieria i ekonomia

Jeden z kursów na Politechnice Gdańskiej dotyczy cyfrowego bliźniaka. Odtwarzanie naziemnych odpowiedników morskich turbin wiatrowych oszczędza czas i pieniądze wydawane na serwisowanie. Zwiększa też bezpieczeństwo pracowników technicznych pracujących na wysokościach – jeśli uda się przewidzieć usterki, łatwiej uniknąć ryzykownych sytuacji. – Zawsze próbowaliśmy opisać świat przy pomocy jednostek miar i wag, ale nie zapominamy o ekonomii. – podkreśla dr hab. inż. Marcin Łuczak.

Poza byciem w stałym kontaktem ze światem biznesu, w ramach Uczelni Fahrenheita PG współpracuje także z Wydziałem Ekonomicznym Uniwersytetu Gdańskiego.

Fot. Depositphotos