Państwa UE zgodziły się na budowę stacji tankowania wodoru we wszystkich większych miastach i co najmniej co 200 km wzdłuż głównych tras transeuropejskiej sieci transportowej (TEN-T) po tym, jak wczoraj późnym wieczorem Rada Ministrów i Parlament Europejski osiągnęły porozumienie w sprawie nowego rozporządzenia dotyczącego wdrażania infrastruktury paliw alternatywnych (AFIR).

Rozporządzenie przewiduje, że infrastruktura do tankowania wodoru, która może służyć zarówno samochodom osobowym, jak i pojazdom ciężarowym, musi zostać wdrożona od 2030 roku we wszystkich "węzłach miejskich" - terminem tym UE określa 424 duże miasta w bloku, w których znajdują się porty, lotniska i terminale kolejowe - oraz co 200 km wzdłuż sieci bazowej TEN-T, która łączy te węzły miejskie.

Porozumienie obejmuje również nowe przepisy dotyczące pojazdów elektrycznych zasilanych z akumulatorów, w tym stacji ładowania dla pojazdów ciężarowych (o mocy co najmniej 350 kW) wzdłuż każdego 60-kilometrowego odcinka sieci bazowej TEN-T i każdego 100-kilometrowego odcinka większej sieci kompleksowej TEN-T począwszy od 2025 roku (z pełnym pokryciem sieci do 2030 r.).

Publicznie dostępne punkty ładowania BEV muszą być również udostępnione dla każdego samochodu elektrycznego o napędzie akumulatorowym, zarejestrowanego na terenie UE, a stacje szybkiego ładowania o mocy co najmniej 150 kW muszą być zainstalowane co 60 km wzdłuż sieci TEN-T począwszy od 2025 roku.

"Porozumienie będzie wyraźnym sygnałem dla obywateli i innych zainteresowanych stron, że przyjazna dla użytkownika infrastruktura do ładowania i stacje tankowania paliw alternatywnych, takich jak wodór, będą instalowane w całej UE" - powiedział Andreas Carlson, szwedzki minister infrastruktury.

"Oznacza to, że więcej publicznych stacji ładowania będzie dostępnych na ulicach w obszarach miejskich, jak również wzdłuż autostrad. Obywatele nie będą już mieli powodu, aby czuć się niespokojnie w poszukiwaniu stacji ładowania i tankowania do swojego samochodu elektrycznego lub z ogniwami paliwowymi."

Komisja Europejska miała odpowiedź w podobnym tonie: "Poprzez udostępnienie minimalnej infrastruktury do ładowania i tankowania w całej UE rozporządzenie zakończy obawy konsumentów dotyczące trudności w ładowaniu lub tankowaniu pojazdu", podkreślając ruch jako "przełomowe porozumienie, które umożliwi przejście na transport zeroemisyjny i przyczyni się do realizacji naszego celu, jakim jest zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych netto o co najmniej 55 proc. do 2030 roku".

- Przejście na mobilność o zerowej emisji musi być wspierane odpowiednią infrastrukturą, gotową do użycia w razie potrzeby i tam, gdzie jest potrzebna. Elektryczny czy inny, chcemy, aby każdy kierowca w Europie miał pewność, że może spokojnie podróżować po całym kontynencie. Dzięki temu porozumieniu zapewniamy, że w całej Europie dostępne są wystarczające i przyjazne dla użytkownika opcje, zarówno dla samochodów, jak i pojazdów ciężarowych - skomentował wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej ds. zielonego ładu - Frans Timmermans.

Państwa członkowskie muszą teraz przygotować plan rozmieszczenia stacji tankowania wodoru do 2027 roku.

Z wodorem po drodze

AFIR jest częścią pakietu Fit for 55 przedstawionego przez Komisję Europejską 14 lipca 2021 roku, który ma na celu zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych w UE o co najmniej 55 procent do 2030 roku w porównaniu z poziomem z 1990 roku i osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 roku.

Rada ministrów rządów państw członkowskich (oficjalnie znana jako Rada Unii Europejskiej) i Parlament Europejski wprowadziły kilka drobnych poprawek do wniosku Komisji, w tym skupiły się na infrastrukturze tankowania gazowego wodoru "ze szczególnym uwzględnieniem węzłów miejskich i węzłów multimodalnych" oraz na stopniowym wdrażaniu infrastruktury elektrycznych pojazdów ciężarowych od 2025 roku.

Ostateczny uzgodniony tekst - który nie został jeszcze opublikowany - według Rady "Określa obowiązki każdej z zaangażowanych stron, przewiduje śledzenie postępów, zapewnia odpowiednie informowanie użytkowników i dostarcza branży wspólnych standardów i specyfikacji technicznych. Mając na uwadze istotne zmiany technologiczne i rynkowe, które będą miały wpływ na pojazdy ciężarowe o dużej ładowności, tekst porozumienia tymczasowego zawiera klauzulę dotyczącą szczególnego przeglądu w krótkim horyzoncie czasowym, natomiast całe rozporządzenie zostanie również poddane przeglądowi w średnim horyzoncie czasowym".

Organizacja branżowa Hydrogen Europe wyraziła pozytywne przyjęcie porozumienia, określając je jako "zadowalający punkt wyjścia".

"Jesteśmy zadowoleni z terminowego zakończenia prac nad tym aktem prawnym, 21 miesięcy po złożeniu wniosku, mimo że nie spełnia on tego, co uważamy za minimalne potrzeby branży. Uważamy, że do przewidzianego przeglądu AFIR w 2026 roku na drogach będzie wystarczająco dużo samochodów, pojazdów dostawczych, autobusów i ciężarówek napędzanych wodorem, aby uzasadnić zwiększenie celów - powiedział Darko Levicar, dyrektor stowarzyszenia ds. mobilności.

Rada i Parlament muszą teraz formalnie przyjąć rozporządzenie, które następnie wejdzie w życie po sześciomiesięcznym okresie przejściowym.

Według Europejskiej Agencji Środowiska, transport był odpowiedzialny za około jedną czwartą całkowitej emisji CO2 w UE w 2019 roku, z czego 71,7 procent pochodziło z transportu drogowego.