Viking Line poinformował, że przygotowuje się do uruchomienia całkowicie zeroemisyjnej usługi na trasie między Helsinkami a Tallinem. Ma to być dowód na to, że na dłuższych trasach można uruchomić zielony korytarz morski przez Zatokę Fińską. Przypomnijmy, że w Finlandii na krótszych trasach pływają promy elektryczne zaprojektowane w Polsce i zbudowane w stoczni CRIST promy elektryczne. 

Wprowadzenie dużego promu pasażerskiego to kolejny krok na drodze do dekarbonizacji żeglugi na Bałtyku. Jest szansa, że w procesie tym mogłyby uczestniczyć polskie stocznie, w których powstawały pierwsze statki elektryczne, które są eksploatowane z powodzeniem w fiordach Norwegii i na połączeniach promowych w Finlandii, a także na Tamizie. Rynek statków elektrycznych rozwija się dynamicznie i polskie stocznie mają w tym swój istotny udział.

Local content Made in Finland

Viking Line zakłada, że projekt może zostać zrealizowany już na początku lat 30. XXI wieku. Ideowym założeniom projektu nadano nazwę Helios. Zdaniem operatora byłaby to największa tego typu jednostka na świecie. Zakłada się, że elektrycznym promem pasażersko-samochodowym między Helsinkami a Tallinem podróżować będzie około 2 tys. pasażerów, a linia ładunkowa będzie miało około 2 000 m.

Założenia koncepcyjne statku Helios zostały już opracowane przez biura Viking Line. Przyjęto, że pływanie na zakładanej trasie będzie możliwe dzięki zestawom akumulatorów o pojemności około 85–100 megawatogodzin. To powinno wystarczyć, by wykonać rejs przez Zatokę Fińską w nieco ponad dwie godziny. Długość statku koncepcyjnego zaprojektowano na 195 metrów. Jego szerokość określono na 30 metrów. Zakłada się, że silniki główne powinny zapewnić prędkość około 23 węzłów. Przy wspomnianej długości i szerokości statku, przestrzeń ładunkowa pokładów samochodowych może wynieść około 2 kilometrów. Helios będzie miał sylwetkę typowego ro-paxa, a wyróżniał się będzie głównie brakiem komina.

Armator zadbał również, by zapewniony został local content. Helios jest wynikiem współpracy badawczej między Viking Line a stocznią Rauma i innymi partnerami działającymi głównie w FInlandii. Koncepcja została zaprojektowana specjalnie na obsługę serwisu promowego Helsinki–Tallin. Statek na zasilaniu bateryjnym powinien pokonywać bez problemu 80 kilometrów, czyli 43 mil morskich. Zdaniem operatora i biura projektowego, połączenie to jest idealne do wprowadzenia rejsów statków elektrycznych. Statek elektryczny będzie ładowany w czasie cumowania. Ustalono, że aby pokonać około 45 mil morskich baterie akumulatorów będą potrzebowały na ładowanie ponad 30 megawatogodzin.

Należy podkreślić, że w fińskiej stoczni zbudowano dla fińskiego operatora najbardziej przyjazny dla środowiska prom samochodowo-pasażerski. M/F Aurora Botnia jest wyposażony w najnowocześniejszą technologię ekologiczną. Statek jest znacznie bardziej przyjazny dla środowiska niż obecne wymagania, co czyni go pierwszym na świecie promem samochodowo-pasażerskim spełniającym kryteria klasy Clean Design. Aurora Botnia może pływać między portami na zasilaniu elektrycznym. Prom zbudowany dla fińskiego armatora i eksploatowany przez WASALINE jest przykładem jak Finowie bardzo dbają o local content. 

Operator podkreśla, że od dłuższego czasu Viking Line rozwija działania zmierzające do żeglugi niskoemisyjnej, inwestując setki milionów euro w przełomowe technologie. Viking Grace, dostarczony w 2013 r., był pierwszym na świecie statkiem pasażerskim, który wykorzystywał zarówno skroplony gaz ziemny, jak i biogaz jako paliwo. W 2022 r. Viking Grace został połączony z jeszcze bardziej przyjaznym dla klimatu statkiem, Viking Glory. 

Dzięki tym inwestycjom w statki pasażerowie korzystający z połączeń Viking Line mogą teraz wybrać biopaliwo za dodatkową opłatą, zmniejszając tym samym emisje z podróży o 90%. Ponadto pierwsi klienci Viking Line podpisali umowy na korzystanie z biopaliwa.

Bezemisyjna żegluga w Zatoce Fińskiej jest wspierana przez projekt FIN-EST Green Corridor, zainicjowany przez miasta Helsinki i Tallin. Inicjatorami i członkami projektu są również porty w Helsinkach i Tallinnie, estońskie Ministerstwo Klimatu oraz firmy Viking Line, Rederi AB Eckerö i Tallink Grupp. 

Ekologiczna współpraca miast i portów

- Wspaniale, że oba miasta i ich porty zobowiązały się do stworzenia zielonego korytarza morskiego. Żegluga statkami elektrycznymi nie powstaje wyłącznie dzięki inwestycjom w statki. Wymaga również wydajnej, niezawodnej infrastruktury ładowania w portach. Portem macierzystym dla nowych statków elektrycznych byłoby Jätkäsaari, gdzie Port Helsinki realizuje program rozwoju i ekspansji do 2032 r. Postępy w realizacji tego projektu są niezwykle ważne dla naszych własnych planów - podkreśla Jan Hanses.

Zauważa się, że większość ruchu pasażerskiego i towarowego z Portu Helsinki jest kierowana do Estonii. Zgodnie z prognozami Portu Helsinki ruch pasażerski między Portem Zachodnim a Tallinem wzrośnie z 5,5 mln pasażerów w 2024 r. do 11,6 mln do 2040 r. Oczekuje się również znacznego wzrostu wolumenu ładunków.

- Trasa Helsinki–Tallin wypadła [pod względem przewozów MG] szczególnie dobrze w zeszłym roku i wierzymy, że wolumen będzie nadal rósł – uważa Jan Hanses. Jego zdaniem „istnieje duże zapotrzebowanie na połączenia między Finlandią a krajami bałtyckimi. 

Operator uważa, że „opłaty za handel emisjami w UE i zaostrzone przepisy nakładają coraz większe obciążenie na ruch morski oparty na paliwach kopalnych”. Dlatego technologia zeroemisyjna umożliwiłaby zwiększenie przepustowości tej trasie przez Zatokę Fińską. Hanses podkreśla: „Naszym celem jest zamówienie dwóch statków elektrycznych na tę trasę, co podwoiłoby naszą obecną przepustowość przez cały rok”, 

Ogłoszona na początku czerwca br. koncepcja elektrycznego promu pasażersko-samochodowego stanowi podstawę do dalszego planowania połączenie i zaproszenia do przetargu dla stoczni. Tej wiosny Viking Line złożył wniosek o dofinansowanie projektu do Funduszu Innowacji UE. Celem jest pozyskanie funduszy na budowę promu.

Viking na zrównoważonym kursie

Viking Line obchodził w ubr. 50. rocznicę transportu na trasie Helsinki–Sztokholm. Od momentu uruchomienia linia obsłużyła 45 milionów pasażerów. Jesienią ubr. Viking Line osiągnął kolejny imponujący kamień milowy. Od czasu uruchomienia transportu pasażerskiego 60 lat temu, statkami armatora przewieziono ćwierć miliarda ludzi.

Viking Line konsekwentnie rozwija zaangażowanie we wdrażanie zrównoważonego transportu morskiego. Na początku 2024 r. na statkach pływających do Turku uruchomiono konferencje dotyczące ekologii na morzach, „co doprowadziło do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych z podróży konferencyjnych o około 90%”.

Od wiosny 2025 r. oferta zrównoważonych rejsów konferencyjnych jest dostępna na wszystkich trasach i statkach. Armator podkreśla w raporcie rocznym, że „Projekty dotyczące zielonych korytarzy morskich między Turku a Sztokholmem oraz między Helsinkami a Tallinem również nadal posuwają się do przodu. Od ponad roku pasażerowie Viking Line na trasie Turku–Sztokholm mogą kupować biogaz, aby zrekompensować ilość paliwa zużytego w trakcie podróży, co zmniejsza emisje z podróży pasażerów nawet o 90%”.

Zyski Viking Line za rok obrotowy 2024 były zgodne z prognozą przekazaną rynkowi po trzecim kwartale ubiegłego roku, ale słabsze niż w rekordowym roku 2023. Sprzedaż wyniosła 109,5 mln EUR. Dochód przed opodatkowaniem wyniósł 3,7 mln EUR (1,8 mln EUR w 2023 r.). Dochód po opodatkowaniu wyniósł łącznie 3,5 mln EUR (1,5 mln EUR w 2023 r.).

Założenia koncepcyjne elektrycznego ro-pax Helios

Długość: ok. 195 m

Szerokość: ok. 30 m

Źródło zasilania: elektryczność (100%)

Pojemność baterii: 85–100 MWh (wymagana moc ładowania >30 MWh)

Prędkość: ok. 23 węzły

Pasażerowie: ok. 2 000

Samochody prywatne: ok. 650

Linia Ładunkowa: ok. 2 000 metrów