Pakiet Fit for 55 może w niewystarczającym stopniu przyczynić się do ograniczenia wzrostu globalnej temperatury do 1,5 st. C - ocenili analitycy Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

Fit for 55 to zestaw nowych i nowelizowanych dyrektyw Rady Europejskiej, których rozwiązania mają za zadanie spowodować redukcję emisji gazów cieplarnianych przez Unię Europejską o co najmniej 55 proc. do 2030 r.

PIE zwrócił uwagę, że ogłoszony przez Komisję Europejską pakiet propozycji legislacyjnych dostosowujących akty prawne w zakresie klimatu i energii do nowego celu redukcji emisji o 55 proc. do 2030 r. w porównaniu do 1990 r. będzie wymagać inwestycji szacowanych na ok. 500 mld euro rocznie do 2030 r. (o 350 mld euro więcej niż w latach 2011-2020).

"Łącznie do 2030 r. inwestycje pochłoną prawie 5 bln euro" - zaznaczyli analitycy. Takie pobudzenie kapitału przyczyni się do odbudowy gospodarki po obecnym kryzysie związanym z COVID-19 i przyspieszy transformację w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu - dodali.

Według cytowanych przez PIE danych Climate Action Tracker, unijne propozycje, zgodnie z modelami, będą przyczyniać się do wzrostu temperatury do 2 st. C. Natomiast, by ograniczyć wzrost do 1,5 st. C wymagana redukcja musiałaby być na poziomie co najmniej 62 proc. W podpisanym w grudniu 2015 r. klimatycznym porozumieniu paryskim 195 krajów zobowiązało się do utrzymania wzrostu globalnych średnich temperatur na poziomie znacznie poniżej 2 st. C ponad poziom przedindustrialny i kontynuowanie wysiłków na rzecz ograniczenia wzrostu temperatur do 1,5 st.

"Na poziomie krajowym dla Polski osiągnięcie limitu 1,5 st. C wymagałoby dwukrotnie większych redukcji do 2030 r. niż założone w Polityce energetycznej Polski do 2040 r., tj. rzędu 65-69 proc. w porównaniu do 1990 r." - wskazał PIE. PEP2040 to rządowy dokument strategiczny opublikowany w lutym br. W opracowaniu są także dokumenty strategiczne dla sektorów wpisujące się w działania przedstawione w PEP2040. Chodzi o Polską Strategię Wodorową do roku 2030 z perspektywą do roku 2040 (opublikowana w „Monitorze Polskim” na początku grudnia) czy Strategię dla Ciepłownictwa do 2030 r. z perspektywą do 2040 r. (w trakcie realizacji) - przypomniano.

Analitycy zaznaczyli, że Fit for 55 to propozycja przemodelowania wielu dziedzin, co będzie musiało znaleźć odzwierciedlenie w kolejnych krajowych legislacjach. "Duże zmiany zajdą w transporcie, np. przewidziano zakaz sprzedaży nowych pojazdów z silnikami spalinowymi po 2035 r., a do 2035 r. ograniczenie ich emisyjności o 55 proc. w porównaniu do 2021 r." - wymieniono. Potrzebny będzie też uwzględniony w Ff55 rozwój infrastruktury paliw alternatywnych. Z kolei transport morski i żegluga będą objęte systemem handlu emisjami.

Wskazano także na propozycje stworzenia nowego systemu ETS dla budynków i transportu drogowego. Według wyliczeń PIE w scenariuszu wysokości cen uprawnień rzędu 170 euro/t CO2, przy obecnym udziale paliw kopalnych w ogrzewaniu budynków mieszkalnych i w transporcie drogowym, koszty dla gospodarstwa domowego wyniosłyby średnio odpowiednio 1706 zł i 3705 zł rocznie.

Unijny system handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS) działa od 2005 r. Określa on bezwzględny limit lub "pułap" całkowitej ilości niektórych gazów cieplarnianych, które mogą być emitowane każdego roku przez podmioty objęte systemem.