W obliczu rekordowych upałów, które już przyniosły w Polsce kilka ofiar śmiertelnych i duże straty rolnicze grupa naukowców zajmujących się klimatem i ekologią wezwała rząd do podjęcia działań, które ochronią obywateli przed skutkami zmiany klimatu. 

Pod apelem podpisali się wybitni, polscy naukowcy m.in. prof. Szymon Malinowski, przewodniczący Komitetu ds. Kryzysu Klimatycznego PAN, prof. Zbigniew Karaczun z SGGW, ekspert Koalicji Klimatycznej, a także prof. Bogdan Chojnicki z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. - Polacy właśnie rozpoczęli wakacje w warunkach jednej z najintensywniejszych fal upałów, jakie dotknęły nasz kraj w ostatnich latach- napisali na początku swojego apelu. 

Nie tylko mitygacja, ale i adaptacja 

Walka ze zmianą klimatu polega na działaniach mitygacyjnych i adaptacyjnych. Te pierwsze to przede wszystkim cięcie emisji CO2, poprzez transformację energetyki i przemysłu. Te drugie polegają na złagodzeniu skutków zmiany klimatu poprzez mądre działania adapatycjne, w tym oparte na odbudowie bioróżnorodności. Przykładami takich działań są odbudowa bagien i mokradeł, która wspiera retencje wody zapobiegając suszy, odbetonowywanie miast i sadzenie drzew i trawy, które skutecznie obniżają temperaturę. Są one pilnie potrzebne, bo jak zwracają uwagę sygnatariusze apelu „to, czego doświadczamy na początku tegorocznych wakacji, nie jest pojedynczym epizodem pogodowym. Jest częścią długoterminowego trendu ocieplania się klimatu na skutek emisji gazów cieplarnianych do atmosfery, którego konsekwencje środowiska naukowe opisują od wielu lat”.

Swój apel naukowcy wygłosili pod Sejmem. Jak mówił prof. Szymon Malinowski, obecna fala upałów „jest związana z tą zmianą w tym sensie, że prawdopodobieństwo jej wystąpienia w klimacie przed 20, a nawet 50 laty byłoby znacznie mniejsze”. W informacji prasowej przesłanej PAP prof. Malinowski zaznaczył, że wszystko co robimy – np. niechęć, by oddać przyrodzie 30 proc. przestrzeni wokół miast - prowadzi nas do świata globalnie cieplejszego o 2 st. C już w przyszłym dziesięcioleciu. - A scenariusze zakładające, że możemy nadal zwiększać emisje, ale zastąpimy to usuwaniem CO2 z atmosfery, są oparte na nierealistycznych założeniach – ocenił specjalista.

Zmiana klimatu to teraźniejszość, a nie przyszłość

Skutkami braku działań są chociażby straty rolnicze i drożejąca żywność. - Bardzo skąpe opady, znacznie niższe od średniej wieloletniej. Rekordowa susza hydrologiczna i rolnicza niszcząca uprawy rzepaku. Późne przymrozki ograniczające produkcję sadowniczą i warzywniczą. Gwałtowne burze i trąby powietrzne powodujące błyskawiczne powodzie i niszczące budynki mieszkalne i inwentarskie”– takie zagrożenia wymieniał prof. Zbigniew Karaczun z SGGW, ekspert Koalicji Klimatycznej. - Czego jeszcze potrzeba politykom, aby wreszcie zrozumieli, że polityka klimatyczna to nie ideologia, ale kwestia bezpieczeństwa narodowego? Potrzebujemy liderów politycznych, którzy podejmą działania adekwatne do poziomu zagrożenia i będą wspierać działania na rzecz ochrony klimatu i wzmacniające odporność Polski na skutki tego procesu - tłumaczył. -Tegoroczna, największa w historii Europy fala upałów oraz pogłębiająca się susza, dotykająca również Polskę, pokazują, że zmiana klimatu nie jest już scenariuszem przyszłości, lecz rzeczywistością, w której żyjemy. Lasy, mokradła, rzeki i bogate w gatunki ekosystemy magazynują wodę, łagodzą skutki ekstremalnych temperatur, ograniczają ryzyko suszy i wzmacniają odporność całego kraju na zmieniający się klimat – przekonywał biolog prof. Piotr Skubała z Uniwersytetu Śląskiego, który zwrócił uwagę, że w czasach narastającego kryzysu klimatyczno-środowiskowego bioróżnorodność i dzika przyroda nie są luksusem ani dodatkiem do naszego bezpieczeństwa i jakości życia, ale stanowią ich fundament.

Z raportu Fundacji ClientEarth Prawnicy dla Ziemi oraz Instytutu Reform pt. „Koszty zmiany klimatu w Polsce” wynika, że system publicznych finansów w Polsce nie jest przygotowany na nadchodzące zagrożenia. Jego autorzy szacują, że do 2050 r. Polska może tracić nawet 124 mld złotych rocznie w wyniku skutków zmiany klimatu.